II SA/Łd 86/09

Agnieszka Grosińska - Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P.J. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. AG

P.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, występując jednocześnie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 stycznia 2009 r. skarżący został wezwany do nadesłania oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną E., ma na utrzymaniu dwoje dzieci w wieku 5 i 11 lat. Skarżący wraz z żoną osiągają dochody ze stosunku pracy oraz z tytułu działalności gospodarczej w łącznej wysokości 3.928 złotych. Skarżący posiada dom o powierzchni 140 m kw., nieruchomość rolną o powierzchni 3,31 ha, dwa samochody osobowe – A (rok produkcji 2003) i F (rok produkcji 2004). Strona zadeklarowała posiadanie oszczędności w wysokości 20.550 złotych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż jest reprezentantem ogółu społeczeństwa popierającego skargę i nie ma osobistego interesu materialnego co do rozstrzygnięcia. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Analiza przedstawionych przez skarżącego informacji, zawartych w składanym na urzędowym formularzu, daje podstawy do twierdzenia, iż wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony. W pierwszej kolejności, należy wskazać, iż deklarowany przez skarżącego dochód rodziny kształtuje się na poziomie 3.928 złotych, co oznacza, iż średni dochód na członka rodziny to kwota rzędu 982 złotych. Skarżący wykazał ponadto znaczny majątek w postaci nieruchomości oraz dwóch samochodów osobowych, jak również posiadanie oszczędności w kwocie przekraczającej 20.000 złotych. Powyższe okoliczności nie pozwalają, w ocenie Referendarza sądowego, na uznanie, iż skarżący jest osobą, której przypisać można jakikolwiek stopień ubóstwa, a zatem nie została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarżący wraz z żoną osiągają dochody, które pozwoliły na zgromadzenie oszczędności w wysokości ponad 20.000 złotych. Zgromadzenie zaś oszczędności w powyższej wysokości stanowi okoliczność, która wyklucza możliwość stwierdzenia, iż strona nie posiada jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania, co stanowi wyłączną przesłankę przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Ponadto porównanie wysokości oszczędności, pozostających w dyspozycji skarżącego z wysokością wymaganych kosztów sądowych oraz wynagrodzeń pobieranych przez adwokatów lub radców prawnych wyklucza możliwość przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Oszczędności w wysokości 20.000 złotych w zupełności wystarczą na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika oraz uiszczenie kosztów sądowych. Jednocześnie należy zauważyć, iż dla zasadności wniosku w przedmiocie prawa pomocy bez znaczenia pozostaje fakt, że skarżący występuje w imieniu określonej społeczności. Skoro, jak twierdzi jest jedynie reprezentantem ogółu społeczeństwa, winien zostać wyposażony w środki, które pozwolą mu na udział w postępowaniu bez narażania własnego majątku. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AG