II SA/Łd 436/17

Dnia 8 sierpnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, , Protokolant Asystent sędziego Agata Zarychta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2017 roku sprawy ze skargi D. R. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy Lutomiersk za niewykonanie wyroku 1. wymierza Wójtowi Gminy L. grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 grudnia 2014 roku w sprawie II SAB/Łd 175/14 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa; 3. zasądza od Wójta Gminy L. na rzecz skarżącego D. R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS

D. R. w dniu [...] wniósł do sądu administracyjnego o wymierzenie Wójtowi Gminy L. grzywny w wysokości dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku 2016, z powodu niewykonania wyroku WSA w Łodzi z dnia 18 grudnia 2014r. (sygn. akt II SAB/Łd 175/14). Skarżący wyjaśnił, że ww. wyrok zobowiązywał organ do załatwienia jego wniosku o udzieleni informacji publicznej z dnia [...] w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku. Wyrok stał się prawomocny w dniu 7 grudnia 2016 roku. Do dnia złożenia tej skargi Wójt nie wykonał orzeczenia, mimo wezwania do jego wykonania. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy L. wniósł o jej oddalenie, powołując się na wy przedstawił stan faktyczny sprawy, poprzedzającej wydanie w dniu 18 grudnia 2014r wyroku w sprawie II SAB/Łd 175/14. Wyrokiem tym WSA w Łodzi zobowiązał Wójta Gminy L. do załatwienia wniosku D. R. z dnia [...] w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, w zakresie pytań skierowanych do Wójta Gminy L. a w pozostałym zakresie oddalił skargę. Ponadto sąd stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i wymierzył Wójtowi Gminy L. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych, a także zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej organu, wyrokiem z dnia 7 grudnia 2016r., sygn. akt I OSK 642/15, uchylił pkt 3 ww. wyroku i stwierdził, że bezczynność Wójta Gminy L. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto NSA uchylił pkt 4 zaskarżonego wyroku i oddalił wniosek o wymierzenie Wójtowi Gminy L. grzywny. W pozostałym zakresie NSA oddalił skargę kasacyjną, i w związku z tym odstąpił od zasądzenia od D. R. na rzecz Wójta Gminy L. kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Następnie Wójt Gminy L. powołał się na fakt wykonania wyroku, wskazując, iż pismem z dnia 20 grudnia 2016r., znak: OS.1431.28.2014, udzielił informacji publicznej D. R. w zakresie wskazanym przez ww. wyrok. Wskazana informacja publiczna została wysłana listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru (nr nadawczy: [...]) na adres [...] Ł.: ul. A 21/11, ujawniony w ewidencji gruntów i budynków. Wójt Gminy L. podkreślił, że w mailu – wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] wnioskodawca nie wskazał adresu do doręczeń. Ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru korespondencji wynika, że doręczenie pisma, o którym mowa wyżej nastąpiło przez awizo. Organ wskazał na treść art. 40, art. 43, art 44 § 1, § 2, § 3 i § 4 K.p.a. i stwierdził, że w niniejszej sprawie Wójt Gminy L. udzielił odpowiedzi na informację publiczną skierowaną przez D. R. listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W sytuacji bezskutecznego upływu terminu czternastu dni, pismo należało uznać za doręczone w dniu [...]. Wójt Gminy L. przyznał, że w dniu 24 lutego 2017r. do organu wpłynęło pismo D. R. wzywające do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 175/14 i wskazujące adres strony, tj. ul. A, [...] L. Ze względu na nieprecyzyjność ww. wezwania pismem z dnia 27 lutego 2017r., znak: OS.1431.28.2014, poinformowano wnioskodawcę, iż pkt 1 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 175/14, został zrealizowany poprzez wysłanie odpowiedzi zgodnie z orzeczeniem NSA w dniu [...] Ponadto w zakresie pkt 5 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Wydział II, poproszono wnioskodawcę o wskazanie nr rachunku bankowego w celu przekazania kwoty w wysokości: 100,00 zł tytułem zwrotów kosztu postępowania. W dniu 10 marca 2017r. do organu wpłynęło pismo D. R. w którym wskazano nr konta bankowego do zwrotu kosztu postępowania. W dniu [...] dokonano przelewu kwoty w wysokości 100,00 zł na wskazany nr konta bankowego tytułem: "zwrot kosztów postępowania sądowego w sprawie udostępnienia informacji publicznej Sygn. akt II SAB/Łd 175/14". W dniu 27 kwietnia 2017r. D. R. złożył w Biurze Podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na niewykonanie wyroku wraz z załącznikiem - wezwanie do wykonania wyroku i odpisem skargi. Powyższa skarga została przesłana do Wójta Gminy L. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Zdaniem organu, z opisanego powyżej stanu faktycznego sprawy, wyroków podjętych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oraz Naczelny Sąd Administracyjny wynika, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W związku z powyższym Wójt Gminy L. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 154 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2016, poz.718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wyrok, w którym sąd stwierdził bezczynność Wójta Gminy L. uprawomocnił się w dniu 7 grudnia 2016r., kiedy to Naczelny Sad Administracyjny wyrokiem w sprawie sygn. akt I OSK 642/15 rozstrzygnął skargę kasacyjną organu. Skarżący spełnił warunek formalny wymagany dla skutecznego wniesienia skargi w trybie art. 154 p.p.s.a., wzywając organ do wykonania wyroku pismem z dnia 24 lutego 2017 roku (data prezentaty Urzędu Gminy) L. Zarzut niewykonania wyroku jest trafny. W mailowym wniosku o udzielenie informacji publicznej w nagłówku wskazano, że wniosek składa D. R. Redaktor Naczelny Gazety L. Wniosek ten został wysłany z adresu [...] Obowiązkiem organu jest udzielić odpowiedzi na wniosek tą samą drogą, czyli za pośrednictwem poczty elektronicznej Jeżeli organ w tej dość oczywistej sytuacji miał wątpliwości, czy posiada adres, na który mógłby doręczyć odpowiedź na wniosek, to o wiele prostszą rzeczą, niż poszukiwania adresu w biurze ewidencji było uzyskanie tej informacji w Gazecie [...]. Jeszcze prostsze było sprawdzenie, jakie adresy autor wniosku podawał w toku dalszego postepowania. Z akt administracyjnych bezspornie wynika, że również skargę z dnia 9 października 2014 roku na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podpisał "D. R. Gazeta [...]", jako adres do korespondencji wskazując zarówno stacjonarny, jak i mailowy adres gazety. Wezwanie do wykonania wyroku zostało podpisane przez skarżącego - redaktora naczelnego, również i w tym piśmie wskazano adres Gazety [...]. W skardze kasacyjnej od wyroku w sprawie udostępnienia informacji publicznej organ również podał jako adres w L. Jak wynika z powyższych okoliczności, jedynym adresem, na który organ w tej konkretnej sprawie był uprawniony wysyłać pisma do skarżącego, był adres Gazety [...] – elektroniczny bądź stacjonarny. Nie zmienia tego wniosku okoliczność incydentalnego odebrania przez skarżącego pisma wysłanego na adres w Łodzi, nie był to bowiem adres, który on podał. Poza sporem jest, ze skarżący nigdy nie podawał w tym postępowaniu innego adresu niż przytoczone wyżej. Przy tym oczywiste wydaje się, że prowadząc z organem gminy korespondencję jako redaktor naczelny skarżący miał prawo oczekiwać korespondencji wysyłanej na adres związany z prowadzeniem tej działalności.. Należy podkreślić, że zasadą w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej jest udostępnianie jej zgodnie z żądaniem wnioskodawcy, przy czym nie chodzi tu wyłącznie o treść samej informacji publicznej, ale także o sposób i formę jej udzielenia, co wynika wprost z art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej Z wcześniejszych uwag sądu wynika zaś niezbicie, że po pierwsze sfomułowanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wyraźnie wskazuje, ze wnioskodawca oczekuje odpowiedzi drogą elektroniczną, bo taki poda adres zwrotny (to jest wynikał on z maila). Po drugie uprawnione i równie skuteczne byłoby doręczenie korespondencji na adres stacjonarny gazety. Po trzeci skorzystanie przez organ z innego adresu było nieuprawnione i nie mogło rodzić skutku z postaci oceny prawidłowo awizowanego pisma. Zupełnie niezrozumiałe jest natomiast nieudostępnienie ponowne informacji po wezwaniu z lutego 2017 roku do wykonania wyroku. Wezwanie to dowodziło bowiem, e skarżący nie otrzymał żądnych informacji i był przekonany o niewykonaniu wyroku. Organ wszak mógł naprawić ewidentny błąd weryfikując adres, na który wysłano informację (nieoderbaną faktycznie) z adresem, który wskazywał pozwany, a który od początku postępowania był organowi znany. Wójt Gminy L. powinien był po prostu doręczyć skarżącemu jeszcze raz odpowiedź z dnia [...] na adres wskazany w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa (albo adres poczty elektronicznej), organ tymczasem uparcie twierdził, że wysłane na [...] adres pismo z dnia 20 grudnia 2016r. załatwiło definitywnie sprawę. Takie postępowanie organu nie buduje zaufania obywateli do organów administracji publicznej, co powinno być priorytetem w postepowaniu organów samorządu. Wymierzając organowi grzywnę na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. w wysokości 500 zł i oceniając, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego sąd kierował się wskazaniami i ocena zawartymi w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I OSK 642/15. W orzeczeniu tym NSA rozpoznając skargę kasacyjną Wójta Gminy L. od wyroku tutejszego sądu stwierdził, ze z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy nie tylko w sposób oczywisty, bez żadnych wątpliwości można stwierdzić, ze naruszono prawo, ale owo naruszenie musi mieć pewne dodatkowe, kwalifikujące cechy w stosunku do stanu naruszenia. W rozpoznawanej sprawie mimo oczywistości naruszenia art. 14 ustawy o dostępie do informacji publicznej takie kwalifikowane naruszenie nie nastąpiło, organ prowadził korespondencję w sprawie wykonania wyroku, podjął kroki w celu dokonania zwrotu kosztów postępowania. W tej sytuacji wymierzenie grzywny w wysokości 500 zł spełni swą funkcję represyjno –prewencyjną. O kosztach orzeczono z mocy art. 205 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego zwrot wpisu sądowego. AC