Sygnatura
II SA/Kr 88/23
II SA/Kr 88/23 - Wyrok WSA w Krakowie z 2023-03-08
Wynik
uchylono zaskarżone postanowienie
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
- Data orzeczenia
- 8 marca 2023
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Joanna Tuszyńska SWSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) SWSA Piotr Fronc po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Fabryki [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 7 listopada 2022 r., znak: SKO.UW/4163/947/2022 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku l. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz strony skarżącej Fabryki [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Starosta Wadowicki pismem z dnia 20 lipca 2021 r., nr: NGK.6843.64.2021, wypowiedział F. Spółka Akcyjna wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa, położonego w W., obejmującego działki: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] o powierzchni łącznej 4,9169 ha, uwidocznione w księdze wieczystej [...], proponując nową wysokość opłaty rocznej. W dniu 5 kwietnia 2022 r. użytkownik wieczysty F. Sp. z o.o. złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w ww. nieruchomości gruntowej jest nieuzasadniona lub jest uzasadniona w innej wysokości. Jednocześnie użytkownik wieczysty wniósł o przywrócenie terminu do złożenia powyższego wniosku. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu wskazano, iż w dniu 18 marca 2022 r. użytkownik wieczysty zapłacił kwotę opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w dotychczas obowiązującej wysokości. W dniu 29 marca 2022 r. doręczono mu pismo Starosty Wadowickiego z dnia 24 marca 2022 r., którym wezwał go do zapłaty kwoty stanowiącej różnicę między należną w 2022 r. opłatą roczną, a zapłaconą już z tego tytułu kwotą. Z pisma wynikało również, iż Starosta Wadowicki za pismem z dnia 20 lipca 2021 r. wypowiedział użytkownikowi dotychczasową wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego oraz ustalił nową wysokość tej opłaty, a wobec wygaśnięcia użytkowania wieczystego w stosunku do wskazanych działek, opłata ta uległa zmniejszeniu. Do dnia doręczenia powyżej opisanego pisma użytkownik nie miał wiedzy, iż doszło do zmiany wysokości opłaty rocznej, na którą powoływał się Starosta Wadowicki. W dniu 29 marca 2022 r. zapoznał się on z dokumentami pozostającymi w posiadaniu organu, z których wynikało m.in., iż w dniu 20 lipca 2021 r. Starosta skierował do użytkownika pismo, które miało zostać mu doręczone w dniu 22 lipca 2021 r. (stempel datownika na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Jak wskazał użytkownik wieczysty, powyższa korespondencja Starosty nigdy jednak nie została mu doręczona, a z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru nie wynika w ogóle komu została ona doręczona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie postanowieniem z dnia 7 listopada 2022 r., znak SKO.UW/4163/947/2022 - działając na podstawie art. 78 i art. 79 ust. 3, 4 i 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1899, z późn. zm.), dalej też jako "u.g.n." w związku z art. 58 § 1-2 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000), dalej też jako "k.p.a." - orzekło o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku ustalenie, że dokonana wypowiedzeniem Starosty Wadowickiego nr: NGK.6843.64.2021, z dnia 20 lipca 2021 r. aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa, jest nieuzasadniona, ewentualnie jest uzasadniona w innej wysokości. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że zgodnie z regulacją zawartą w przepisie art. 78 ust. 2 u.g.n. od wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego użytkownik wieczysty może wnieść wniosek w terminie 30 dni, licząc od daty doręczenia wypowiedzenia do właściwego ze względu na położenie nieruchomości samorządowego kolegium odwoławczego. Jak stanowi przepis art. 79 ust. 7 zd. 1 u.g.n. do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Zatem z mocy powołanego przepisu do terminu dla wniesienia wniosku określonego w art. 78 ust 2 u.g.n., znajdują zastosowanie przepisy dotyczące przywracania terminów zawarte w przepisach art. 58-60 k.p.a. Zgodnie z przepisem art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełniając jednocześnie czynności, dla której określony był termin. Nadto zainteresowany winien uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W pierwszej kolejności podkreślono, iż w opinii Kolegium decyzja została doręczona w sposób prawidłowy. Została ona skierowana na prawidłowy adres, wynikający z KRS - tj. [...] Adres ten nie uległ zmianie w wyniku przekształcenia formy organizacyjnej użytkownika wieczystego - spółki akcyjnej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Zgodnie z art. 553 kodeksu spółek handlowych, spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej -a zatem również i użytkowanie wieczyste gruntu opisanego na wstępie i objętego wypowiedzeniem dotychczasowej opłaty rocznej. Nie jest zatem wątpliwe, iż wypowiedzenie wystosowane w piśmie z dnia 20 lipca 2021 r., było skierowane do podmiotu, któremu przysługiwało użytkowanie wieczyste tego gruntu. Dalej wskazano na treść art. 45 k.p.a., zgodnie z którym jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. W rozpatrywanej sprawie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję, odebrała w dniu 22 lipca 2021 r. osoba, która była czynna w lokalu przedsiębiorstwa, co potwierdziła swoim własnoręcznym podpisem. Zatem należy uznać, iż oświadczyła doręczycielowi, że jest osobą upoważnioną do odbioru pisma oraz podjęła się przekazania go pracodawcy. Z akt sprawy nie wynikają żadne okoliczności, które przemawiałyby za tym, iż doręczyciel mógł kwestionować zdolność pracownika do odbioru pisma. W takiej sytuacji, mając na uwadze okoliczności sprawy, nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, iż doręczenie decyzji nastąpiło do rąk osoby nieuprawnionej, gdyż ze zwrotnego potwierdzenia odbioru nie wynikają personalia osoby odbierającej pismo, a także brak jest na nim pieczęci Użytkownika wieczystego. Zwrócić uwagę należy, iż z przepisów prawa nie wynika, iż przyłożenie pieczęci jednostki organizacyjnej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru na dowód przyjęcia przesyłki jest warunkiem niezbędnym dla uznania skuteczności doręczenia. Ponadto także brak czytelności podpisu nie stanowi o tym, iż doręczenie jest skuteczne, czy też nie. Wskazać w tym miejscu należy, iż istotnie w przepisach rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1026, a także poprzedzającego je rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych, Dz. U. Nr 5, poz. 34 z późn. zm.). jako wymóg pokwitowania odbioru przesyłki wskazano umieszczenie czytelnego podpisu odbiorcy. W orzecznictwie uznaje się jednak, iż przepisy rozporządzenia nie stanowią lex specialis wobec przepisów k.p.a. Jak wskazał np. NSA w wyroku z dnia 6 października 2010 r., I OSK 1493/10, LEX nr 784355: "Podpis, nawet nieczytelny, na potwierdzeniu odbioru przesyłki nadanej w toku postępowania administracyjnego jest postawą do uznania jej za skutecznie doręczoną. Jest tak mimo obowiązywania w tym zakresie rozporządzenia mówiącego o konieczności złożenia czytelnego podpisu." Jak także wskazał WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 18 maja 2022 r., I SA/GI 282/21, LEX nr 3360189: "Zgodnie z art. 46 § 1 k.p.a. odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swym podpisem ze wskazaniem daty doręczenia, a zatem z treści tego przepisu nie wynika, że podpis odbiorcy powinien być czytelny oraz zawierać imię i nazwisko." Jednocześnie podkreślić należy, iż w orzecznictwie (por. wyrok NSA o sygn. I OSK 1493/10) zwrócono również uwagę, że charakter zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki uzasadnia przyjęcie, że dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości. Domniemanie to może zostać obalone przeciwdowodem. Nie można jednak przyjąć, by do obalenia tego domniemania wystarczy twierdzenie strony, że doręczenie przesyłki było nieskuteczne. Ciężar obalenia domniemania prawdziwości pocztowego dowodu doręczenia pisma spoczywa na zainteresowanym. Zatem nie można przyjąć, by do obalenia tego domniemania wystarczyło twierdzenie strony, że doręczenie przesyłki było nieskuteczne. Ciężar obalenia domniemania prawdziwości pocztowego dowodu doręczenia pisma spoczywa na zainteresowanym (ciężar przeprowadzenia dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wywodzi skutki prawne). Zatem w rozpatrywanej sprawie to na użytkowniku wieczystym spoczywał ciężar przeprowadzenia dowodu, który podważyłby moc dowodową zwrotnego potwierdzenia odbioru. Poza podniesieniem jednak wyżej przytoczonych twierdzeń użytkownik nie przeprowadził żadnego dowodu w tym zakresie. Natomiast określone twierdzenia użytkownika przeczące prawdziwości tego dowodu nie mogą stanowić podstawy do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie przez organ administracyjny. W związku z powyższym wobec dołączenia do akt sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wypowiedzenia opłaty, na którym widnieje adres użytkownika wieczystego, dane nadawcy, numer wypowiedzenia i jego data, podpis pracownika oraz data odbioru wypowiedzenia, Kolegium nie ma podstaw kwestionowania prawidłowości doręczenia wypowiedzenia. Dokument ten bowiem korzysta z domniemania prawdziwości. Przechodząc do rozważenia zaistnienia przesłanek przywrócenia terminu do złożenia wniosku wskazano, iż nie można uznać, iż został uprawdopodobniony brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Niewątpliwie, jak wynika z wyżej przytoczonych stwierdzeń zawartych w wyrokach sądów, na skarżącej ciążył obowiązek zorganizowania odbioru pism w jednostce organizacyjnej oraz przeszkolenia pracowników w tym zakresie, którego to obowiązku nie dopełniła. Jeżeli nawet należycie przeszkolony pracownik nie przekazał na czas przesyłki, to, jak wyżej wskazano, pośrednio winę ponosi również jednostka organizacyjna - jest to bowiem wina wiążąca się z wybraniem konkretnego pracownika i powierzeniem mu zadań w zakresie odbioru pism. W rozpatrywanej sprawie użytkownik wieczysty podnosi, iż nie wiedział o istnieniu przesyłki, a o jej istnieniu dowiedział się dopiero z pisma informującego o zmniejszeniu opłaty w związku z wygaśnięciem użytkowania wieczystego w stosunku do kilku działek. Podkreślić jednak należy, iż dochowanie przez użytkownika wieczystego należytej staranności w dbaniu o własne sprawy winno objawiać się w takim zorganizowaniu pracy przedsiębiorstwa w zakresie obiegu przesyłek, aby nie dochodziło do takich sytuacji, w których przesyłka urzędowa byłaby odbierana przez osoby nieuprawnione, czy też nie byłyby przekazywana przez dane osoby w odpowiednim czasie lub też w ogóle osobom które decydują o działaniu Spółki. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki warunkujące możliwość przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, gdyż Strona nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Podkreślić należy, iż wszystkie przesłanki z art. 58 k.p.a. powinny zostać spełnione łącznie, aby organ właściwy mógł przywrócić termin zgodnie ze złożonym wnioskiem. Zatem już brak spełnienia jednego warunku uniemożliwia przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie należało odmówić przywrócenia terminu. Opisane wyżej postanowienie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie F. sp. z o.o. z siedzibą w W., zarzucając mu naruszenie: 1) art. 76 § 1 i § 2 k.p.a. - na skutek uznania, iż znajdując się w aktach sprawy - podpisane przez nieustaloną osobę - zwrotne potwierdzenie odbioru korespondencji adresowanej do Strony skarżącej, zawierającej oświadczenie Starosty Wadowickiego o wypowiedzeniu dotychczasowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa, stanowi dokument urzędowy, chociaż nie zostało ono sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania, ani przez organy jednostek organizacyjnych lub podmioty, w zakresie poruczonych im z mocy prawa lub porozumienia spraw wymienionych w art. 1 pkt 1 i 4, 2) art. 76 § 1 k.p.a. w. zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., w zw. z art. 80 § 1 k.p.a. na skutek ustalenia przez Organ, wyłącznie w oparciu o znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru nieobjęte domniemaniem prawdziwości przewidzianym dla dokumentów urzędowych, iż w dniu 22 lipca 202Ir. doszło do skutecznego doręczenia stronie skarżącej pisma obejmującego oświadczenie o wypowiedzeniu dotychczasowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, mimo zakwestionowania przez stronę skarżącą tej okoliczności, co uzasadniało przeprowadzenie na tą okoliczność stosownego postępowania, czego jednak Organ poniechał, 3) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § ł k.p.a. oraz art. 80 § 1 k.p.a. na skutek błędnego ustalenia przez Organ, iż: a) przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję odebrała w dniu 22 lipca 2021r. osoba, która była czynna w lokalu przedsiębiorstwa, upoważniona do jej odbioru, co potwierdziła swoim własnoręcznym podpisem, b) na załączonym do akt sprawy zwrotnym potwierdzeniu odbioru wypowiedzenia wysokości stawki opłaty rocznej widnieje podpis pracownika strony skarżącej, chociaż powyższe ustalenia nie znajdują żadnego oparcia w treści zebranego materiału dowodowego, a nieczytelny podpis złożony na zwrotnym potwierdzeniu nie pozwala na identyfikację osoby, a nadto brak jest jednocześnie jakichkolwiek dowodów, które potwierdzałyby, że do doręczenia przesyłki w ogóle doszło w lokalu przedsiębiorstwa strony skarżącej, 4) art. 45 k.p.a. w zw. z art. 46 § 1 k.p.a. na skutek błędnego ustalenia, iż doszło do prawidłowego doręczenia stronie skarżącej pisma Starosty Wadowickiego obejmującego oświadczenie o wypowiedzeniu wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, mimo iż z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru nie wynika, gdzie dokonano doręczenia ww. pisma, w szczególności czy doszło do tego w siedzibie strony skarżącej, jak również kto naniósł podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, w szczególności, czy była to osoba uprawniona do odbioru pism, co skutkowało uznaniem przez Organ, iż do prawidłowego doręczenia decyzji doszło w dniu 22 lipca 2022r., a zatem termin do wniesienia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, ewentualnie jest uzasadniona w innej wysokości upływał w dniu 21 sierpnia 202Ir., a w konsekwencji - wniosek złożony w dnia 5 kwietnia 2022 r. został wniesiony z uchybieniem terminu. 5) art. 58 § 1 k.p.a. - na skutek odmówienia stronie skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia wniosku z dnia 5 kwietnia 2022 r. o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, ewentualnie jest uzasadniona w innej wysokości, chociaż strona skarżąca nie ponosi winy za uchybienie terminowi do jego wniesienia. Na podstawie tych przepisów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Organowi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od Organu na rzecz Strony skarżącej kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej określanej, jako "p.p.s.a.". Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola sądowa działalności administracji publicznej sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisami proceduralnymi. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w świetle tak określonych kryteriów Sąd doszedł do wniosku, że narusza ono przepisy postępowania w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy i dlatego podlegało uchyleniu. Zgodnie z art. 78 ust. 1 u.g.n. aktualizacji opłaty rocznej dokonuje właściwy organ, wypowiadając w formie pisemnej wysokość dotychczasowej opłaty w terminie do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego oraz przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia nowej wysokości opłaty rocznej. (...) Do doręczenia wypowiedzenia stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl ust. 2 art. 78 użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, zwanego dalej "kolegium", wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Wniosek składa się za pośrednictwem właściwego organu. Ponadto zgodnie z art. 79 ust. 7 u.g.n. do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Do postępowania, o którym mowa wyżej, stosuje się również przepisy o opłatach i kosztach. Stan faktyczny w sprawie nie budzi wątpliwości: pismo Starosty Wadowickiego z dnia 20 lipca 2021 r. zawierające wypowiedzenie dotychczasowej opłaty rocznej (błędnie nazywane przez SKO w zaskarżonym postanowieniu "decyzją") zostało przesłane na adres skarżącej spółki. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje data doręczenia "22 lipca 2021" oraz nieczytelny podpis bliżej niezidentyfikowanej osoby. Brak jest jakichkolwiek adnotacji listonosza oraz pieczęci osoby prawnej, brak również oznaczenia numeru przesyłki oraz pieczęci Poczty Polskiej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie uznało tak "wypełnione" zwrotne potwierdzenie odbioru za skuteczny i wywołujący skutki prawne dowód doręczenia przesyłki zawierającej wypowiedzenie opłaty rocznej, a okoliczności podniesione we wniosku o przywrócenie terminu – za niepotwierdzające braku winy w uchybieniu terminu. Przyjęto, że strona nie dochowała należytej staranności, bowiem winna w taki sposób zorganizować pracę przedsiębiorstwa w zakresie obiegu przesyłek, aby nie dochodziło do takich sytuacji, w których przesyłka urzędowa byłaby odbierana przez osoby nieuprawnione, czy też nie byłyby przekazywana przez dane osoby w odpowiednim czasie lub też w ogóle osobom które decydują o działaniu Spółki. Takie stanowisko jest błędne. W ocenie Sądu w ogóle nie doszło do doręczenia informacji o wypowiedzeniu opłaty rocznej do skarżącej spółki. Zgodnie z art. 45 k.p.a. jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przesyłka zawierająca wypowiedzenie opłaty rocznej była tzw. przesyłką rejestrowaną w rozumieniu art. 3 pkt 23 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 896 z późn. zm.) bowiem była przesyłką pocztową przyjętą za pokwitowaniem przyjęcia i doręczaną za pokwitowaniem odbioru. Zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 5 tej ustawy przesyłka pocztowa, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia osobie uprawnionej do odbioru przesyłek pocztowych w podmiotach będących osobami prawnymi lub jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej, jeżeli adresatem przesyłki jest: a) dana osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, b) niebędąca członkiem organu zarządzającego albo pracownikiem danej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej osoba fizyczna w niej przebywająca. Na podstawie art. 47 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe zostało wydane rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1026). Zgodnie z jego § 1 pkt 2 lit. "c" rozporządzenia określa ono między innymi warunki wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego obejmujące wymagania w zakresie przyjmowania i doręczania przesyłek pocztowych, w tym sposób dokumentowania wykonania usługi doręczenia przesyłek rejestrowanych. W myśl § 21 rozporządzenia przesyłki rejestrowane doręcza się zgodnie z art. 37 ustawy za pokwitowaniem odbioru, po stwierdzeniu tożsamości osoby uprawnionej do odbioru (ust. 1). Pokwitowanie odbioru przesyłki rejestrowanej powinno zawierać czytelny podpis odbiorcy i datę odbioru (ust. 3). Jeżeli adresatem przesyłki rejestrowanej jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, pokwitowanie odbioru powinno zawierać czytelny podpis odbiorcy, datę odbioru i odcisk stempla firmowego, a w przypadku braku stempla firmowego - informację o dokumencie potwierdzającym uprawnienie do odbioru przesyłki (ust. 4). "Zwrotne potwierdzenie odbioru" znajdujące się na k. 52 akt administracyjnych nie spełnia żadnego z powyższych wymogów. Wobec braku numeru przesyłki oraz jakichkolwiek pieczęci Poczty Polskiej wątpliwe jest, czy w ogóle została ona nadana za pośrednictwem operatora pocztowego. W tej sytuacji argumentacja Kolegium, jakoby dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru korzystał z domniemania prawdziwości jest chybiony. Powołany w zaskarżonym postanowieniu wyrok NSA sygn. I OSK 1493/10 dotyczył wyłącznie znaczenia faktu nieczytelnego podpisu odbiorcy pisma w świetle skuteczności jego doręczenia. W uzasadnieniu omawianego wyroku NSA wskazał: "Pocztowy dowód doręczenia przesyłki stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Pogląd ten należy uznać za ugruntowany w orzecznictwie sądowym (por. post. NSA z dnia 31 marca 2010 r. sygn. akt I FSK 1929/09 i powołane tam orzecznictwo Sądu Najwyższego, m.in. post. SN z dnia 30 kwietnia 1998 r. sygn. III CZ 51/98, opubl. OSNC 1998; wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2008 r. sygn. akt II GSK 555/08, zbiór LEX nr 52569; wyrok WSA w W-wie z dnia 22 maja 2007 r. sygn. III SA/Wa 4015/06, zbiór LEX nr 345902). Taki charakter zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki uzasadnia przyjęcie, że dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości. Domniemanie to może zostać obalone przeciwdowodem. Nie można jednak przyjąć, by do obalenia tego domniemania wystarczyło twierdzenie strony, że doręczenie przesyłki było nieskuteczne. Ciężar obalenia domniemania prawdziwości pocztowego dowodu doręczenia pisma spoczywa na zainteresowanym (ciężar przeprowadzenia dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wywodzi skutki prawne)". Trzeba jednak podkreślić, że dotyczy to prawidłowo sporządzonych i wypełnionych przez osobę doręczającą zwrotnych potwierdzeń odbioru. Jak wskazał WSA w Warszawie w wyroku z dnia 7 lipca 2020 r., sygn. V SA/Wa 1701/19 (LEX nr 3047761): "Dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone". W okolicznościach niniejszej sprawy nie mamy do czynienia z "pocztowym dowodem doręczenia przesyłki", a na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki żadna okoliczność nie została "urzędowo stwierdzona". Brak jest na niej jakichkolwiek "urzędowych adnotacji". Samo umieszczenie daty oraz nieczytelnego podpisu w miejscu podpisu odbiorcy z pewnością nie czyni tego formularza dokumentem urzędowym, zwłaszcza, że istnieją poważne wątpliwości, czy przesyłka ta w ogóle została nadana jako przesyłka rejestrowana za pośrednictwem Poczty Polskiej. Wobec braku numeru przesyłki rejestrowanej, nie ma również możliwości jej reklamacji, a co za tym idzie ustalenia kto i w jakich okolicznościach dokonał jej doręczenia (§ 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie reklamacji usługi pocztowej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 474). W świetle tych okoliczności twierdzenia Kolegium, że to strona ponosi odpowiedzialność za "zorganizowanie pracy przedsiębiorstwa w zakresie obiegu przesyłek, aby nie dochodziło do takich sytuacji, w których przesyłka urzędowa byłaby odbierana przez osoby nieuprawnione, czy też nie byłyby przekazywana przez dane osoby w odpowiednim czasie lub też w ogóle osobom które decydują o działaniu Spółki" – stanowią poważne nadużycie. Twierdzenie zaś, że to skarżąca spółka dostarczyć dowód, że nigdy nie doręczono jej omawianej przesyłki jest praktycznie niemożliwe do zrealizowania, bowiem musiałby to by tzw. dowód negatywny. Zresztą skoro przedmiotowy "dowód doręczenia" nie spełnia żadnych warunków dokumentu urzędowego i w ogóle dokumentu, to nie ma on żadnej mocy dowodowej. W świetle powyższych okoliczności należało więc dojść do wniosku, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie doszło do doręczenia pisma Starosty Wadowickiego z dnia 20 lipca 2021 r., a tym samym termin do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 78 ust. 2 u.g.n. nie rozpoczął biegu. W ponownie prowadzonym postępowaniu Starosta Wadowicki dokona prawidłowego doręczenia pisma z dnia 20 lipca 2021 r., co otworzy stronie możliwość wniesienia środka prawnego. Zaskarżone postanowienie naruszało przepisy postępowania wskazane w skardze w sposób, który niewątpliwie miał wpływ na wynik sprawy i dlatego musiało zostać uchylone na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 597 zł składa się: kwota 100 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego stronę skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (Dz. U. poz. 1804 z późn. zm.), oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1044 z późn. zm).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 25 stycznia 2023
- Symbol z opisem
- 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/ Joanna Tuszyńska /przewodniczący/ Piotr Fronc
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
art 145 par 1 pkt 1 lit c · Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270
- Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe.
art 3 pkr 23 i art 37 ust 2 pkt 5 · Dz.U. 2012 poz. 1529
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny