Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Kr 871/20

Wyrok WSA w Krakowie z 11 lutego 2021 r., II SA/Kr 871/20 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego

Wynik

oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia
11 lutego 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jacek Bursa SWSA Magda Froncisz SWSA Paweł Darmoń (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2021 r. sprawy ze skargi Ł. B. na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. ż dnia 23 stycznia 2020 r, znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia skargę oddala

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat G. postanowieniem nr [...] z dnia 26 marca 2019 r., znak: [...] nałożono na zobowiązanych: 1. M.B., 2. K.B., 3. L.B., 4. M.N., grzywnę w wysokości 16 556 zł w celu przymuszenia zobowiązanych do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr [...] z dnia 21.07.2015 r. oraz obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie postanowienia w wysokości 68,00 zł. Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na to postanowienie przez L.B. i K.B. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 23 stycznia 2020 r., znak [...], nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej nałożenia grzywny w celu przymuszenia na M.B., K.B., M.N. i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji w sprawie zastosowania wobec tych osób grzywny w celu przymuszenia w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat G. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 21 lipca 2015 r., zaś w pozostałym zakresie utrzymał skarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu postanowienia MWINB wskazał, że ostateczną decyzją nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...], PINB w K. - Powiat G. nakazał "współwłaścicielom nieruchomości usytuowanej na działce nr [...] obr. [...] P. w Krakowie przy ul. G.: L.B., M.B., K.B. i M.N. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach 5 x 4 ml zlokalizowanego na działce nr [...] obr. [...] P. w K. przy ul. G., zrealizowanego bez wymaganego zgłoszenia do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, usytuowanego na czynnym osuwisku". Decyzją nr [...] z dnia 5 czerwca 2014 r., znak: [...], prostowaną postanowieniem z dnia 10 czerwca 2014 r., znak: [...], PINB w K. - Powiat G. odmówił uchylenia swojej ostatecznej decyzji nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...]. Przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w przedmiotowej sprawie PINB w K. - Powiat G. upomnieniem z dnia 25 marca 2015 r., znak: [...], wezwał zobowiązanych do wykonania ciążącego na nich obowiązku rozbiórki z pouczeniem, że niewykonanie obowiązku w zakreślonym w upomnieniu terminie spowoduje skierowanie sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. W dniu 29 maja 2015 r. pracownicy powiatowego inspektoratu przeprowadzili czynności kontrolne na działce nr [...] obr. [...] P. przy ul. G. w K. i stwierdzili, że obowiązek wynikający z decyzji PINB w Krakowie - Powiat G. nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...], nie został wykonany. W dniu 21 lipca 2015 r. PINB w K. - Powiat G. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] dotyczący przedmiotowego obowiązku. W piśmie z dnia 4 sierpnia 2015 r. M.B. zgłosiła zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 21 lipca 2015 r. Po rozpatrzeniu zarzutu PINB w K. - Powiat G. wydał postanowienie z dnia 11 września 2015 r., znak: [...], w którym uznał zarzut za nieuzasadniony. Po rozpatrzeniu zażalenia na to postanowienie MWINB utrzymał je w mocy własnym postanowieniem nr [...] z dnia 19 listopada 2015 r., znak: [...]. Wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2016 r., sygn. akt: II SA/Kr 118/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M.B. wniesioną na to postanowienie. Z kolei skarga kasacyjna od w/w wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt: II OSK 2313/16. Kontrola przeprowadzona w dniu 15 marca 2019 r. przez pracowników powiatowego inspektoratu wykazała, że budynek gospodarczy nie został rozebrany. W tych okolicznościach organ I instancji wydał zaskarżone postanowienie. Rozpoznając zażalenie organ II instancji wskazał, że w egzekwowanej obecnie decyzji obowiązek rozbiórki został nałożony na L.B., M.B., K.B. i M.N.. Z danych ujawnionych w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości gruntowej - działki nr [...] obr. [...] P. w K. (księga wieczysta nr [...]) wynika, że na mocy umowy darowizny z dnia 18 kwietnia 2019 r. (Repertorium [...]) jedynym właścicielem w/w działki stał się L.B.. Skoro M.B., K.B. i M.N. nie są już współwłaścicielami działki nr [...] obr. [...] P. w K., to nie można wobec nich kierować obowiązku uiszczenia grzywny w celu przymuszenia, nałożonej w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 21 lipca 2015 r. Grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, który ma zastosowanie w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. W myśl art. 121 § 2 i 4 upea, jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, chyba że dotyczy obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w stanie nieoszpecającym otoczenia. Grzywna ta nie może przekraczać kwoty 10 000 zł, a w przypadku osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 50 000 zł, z zastrzeżeniem, iż w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, wysokość grzywny stanowi iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych (art. 121 § 5 upea). Egzekucja w przedmiotowej sprawie dotyczy obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, a ściślej obowiązku rozbiórki budynku gospodarczego, zlokalizowanego na działce nr [...] obr. [...] P. w K. przy ul. G.. Treść decyzji PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...], nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że w przedmiotowej sprawie rozbiórce podlega budynek, a zatem przy ustalaniu wysokości grzywny w celu przymuszenia zastosowanie ma art. 121 § 5 upea. Jako podstawę prawną wyliczenia grzywny w rozstrzygnięciu skarżonego postanowienia PINB w K. - Powiat G. słusznie podał art. 121 § 5 upea. Wymiary budynku gospodarczego podlegającego rozbiórce zostały określone w sentencji decyzji, z której wynika obowiązek. W decyzji PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...], wskazano, że budynek gospodarczy zlokalizowany na działce nr [...] obr. [...] P. w K. przy ul. G. ma wymiary 5,00 m x 4,00 m. Zatem powierzchnia zabudowy tego budynku wynosi 20,00 m2. Taką też wartość powierzchni zabudowy przyjął PINB w K. - Powiat G. do obliczenia grzywny nakładanej w przedmiotowej sprawie. Organ egzekucyjny posłużył się też prawidłowo określoną ceną 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, którą przyjął z obowiązującego w dniu orzekania przez ten organ Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 21 lutego 2019 r. w sprawie ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za IV kwartał 2018 r. (Dz. U. GUS z 2019 r., poz. 9). Cena ta wynosiła 4 139 zł. Na podstawie tak pozyskanych danych PINB w K. - Powiat G. dokonał wyliczenia wysokości grzywny w celu przymuszenia w następujący sposób: 20,00 m2 x 1/5 x 4 139 zł/m2 = 16 556,00 zł. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że rozpatrując zażalenie na postanowienie PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 26 marca 2019 r, znak: [...] MWINB działa jako organ odwoławczy i wydaje rozstrzygnięcie w oparciu o aktualny stan prawny. Zaś w aktualnym stanie prawnym cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszona przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych, wynosi 4 376 zł, co wynika z Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 21 listopada 2019 r. w sprawie ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za III kwartał 2019 r. (Dz. U. GUS z 2019 r. poz. 56). Skoro cena ta wzrosła w stosunku do tej ogłoszonej za IV kwartał 2018 r., to również wysokość grzywny wyliczona z uwzględnieniem aktualnego komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 21 listopada 2019 r. byłaby wyższa niż wysokość grzywny nałożonej na L.B. skarżonym postanowieniem. Organ odwoławczy, będąc związany zakazem orzekania na niekorzyść (art 139 K.p.a.), nie może zmienić rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu w taki sposób, że byłoby ono niekorzystne dla wnoszącego zażalenie. Orzekając w zakresie wysokości nałożonej grzywny w celu przymuszenia w przedmiotowej sprawie, przy uwzględnieniu aktualnego komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w sprawie ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, MWINB naruszyłby zakaz uregulowany w art. 139 K.p.a. w zw. z art. 18 upea. Nie ma wątpliwości, że nałożenie na L.B. grzywny w wysokości wyższej niż kwota 16 556.00 zł byłoby niekorzystne. Nie zachodzą zaś w przedmiotowej sprawie okoliczności określone jako wyjątki od zakazu orzekania na niekorzyść. Dlatego MWINB postanowił utrzymać w mocy postanowienie PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 26 marca 2019 r., znak: [...], w części dotyczącej nałożenia grzywny w celu przymuszenia na L.B., również w zakresie wysokości nałożonej na niego grzywny w celu przymuszenia. Jeszcze raz podkreślono, że celem zastosowania wobec zobowiązanego grzywny w celu przymuszenia nie jest uzyskanie kwoty, na którą ta grzywna opiewa, ale doprowadzenie do wykonania obowiązku niepieniężnego. Powyższe wywnioskować można z uregulowań zawartych w art. 125 i 126 upea, a dotyczących umorzenia i zwrotu grzywny. Zatem zobowiązany może uwolnić się od płacenia grzywny w celu przymuszenia w ten sposób, że wykona ciążący na nim obowiązek niepieniężny. Organ II instancji stwierdził, że skarżone postanowienie PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 26 marca 2019 r., znak: [...], zawiera wymagane w art. 122 § 2 pkt 1 i 2 upea wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, iż w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku będzie orzeczone wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego. W zażaleniu L.B. i K.B., reprezentowana przez L.B., wskazali, że przedmiotowy budynek gospodarczy znajduje się na terenie "osuwiska czynnego" i "istnieje realne zagrożenie, niebezpieczeństwo spowodowania wykonywaniem prac rozbiórkowych wywołania katastrofy budowlanej (naruszenie struktury sąsiadujących budynków) oraz uruchomienia/uaktywnienia ponownie tego czynnego osuwiska". Ta sama okoliczność była podnoszona przez M.B. w piśmie z dnia 4 sierpnia 2015 r., zawierającym zarzut niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. Jak już wcześniej wskazano – zarzut nie został uwzględniony, a postanowienie w tej sprawie przeszło pozytywnie weryfikację w postępowaniu przed WSA i NSA. MWINB zacytował fragmenty z wyroku WSA wydanego w tej sprawie. W niniejszym postępowaniu zażaleniowym nie może być weryfikowana - tak jak chcą tego zobowiązani - dokumentacja geotechniczna sporządzona przez mgr M.M. w sierpniu 2010 r., a dołączona w kopii do pisma 2 maja 2019 r., uzupełniającego zażalenie na postanowienie PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 26 marca 2019 r., znak: [...]. Dokumentacją tą dysponował PINB w K. - Powiat G. prowadząc postępowanie administracyjne, zakończone później ostateczną decyzją nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...]. W decyzji tej wskazano: "W trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego ww. budynku, znak: [...], do akt przedłożone zostały następujące dokumenty: (...) opracowanie pod nazwą "Dokumentacja geotechniczna dla ustalenia warunków gruntowo-wodnych na działkach nr [...] i [...] przy ul. G. w K." z sierpnia 2010 r. sporządzona przez geologa Pana mgr M.M.". W niniejszym postępowaniu zażaleniowym MWINB, działając jako organ odwoławczy, bada wyłącznie legalność i poprawność postanowienia PINB w Krakowie - Powiat G. nr [...] z dnia 26 marca 2019 r., znak: [...], które to postanowienie wydane zostało w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 21 lipca 2015 r. W niniejszym postępowaniu zażaleniowym przedmiotem badania nie może być kwestia zasadności i prawidłowości ostatecznej decyzji PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...]. Dodać należy, że choć weryfikacja tej decyzji nie jest możliwa w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, to jednak jest możliwa ewentualnie w odrębnych, administracyjnych trybach nadzwyczajnych wzruszania decyzji uregulowanych w art. 145-163 K.p.a., takich jak np. stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156-159 K.p.a.) czy wznowienie postępowania (art. 145-152 K.p.a.). Jeśli więc w ocenie zobowiązanego, L.B., wątpliwości budzi prawidłowość ostatecznej decyzji PINB w K. -Powiat G. nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r., znak: [...], z której wynika obowiązek egzekwowany na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 21 lipca 2015 r., może on rozważyć możliwość wzruszenia tej decyzji w administracyjnych trybach nadzwyczajnych. W piśmie z dnia 2 maja 2019 r., uzupełniającym zażalenie na postanowienie PINB w K. - Powiat G. nr [...] z dnia 26 marca 2019 r., znak: [...], wskazano, że z przedłożonej dokumentacji geotechnicznej wynika, iż budynek gospodarczy ma wymiary 4,5 m x 4 m, a PINB w K. -Powiat G. wyliczył grzywnę posługując się wymiarami 5 m x 4 m. Tut. Organ wyjaśnia, że wymiary budynku gospodarczego zawarte zostały przez PINB w K. - Powiat G. w sentencji wykonywanej decyzji. Skoro z samej decyzji wynika, jakie wymiary ma budynek podlegający rozbiórce, a wydając decyzję PINB w K. - Powiat G. dysponował dokumentacją techniczną, o której mowa w zażaleniu, to brak jest podstaw do przyjęcia innych wymiarów budynku na potrzeby postępowania egzekucyjnego. Opisane wyżej postanowienie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie L.B., zarzucając mu zarzucam naruszenie: 1. art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.) poprzez błędne ustalenie, że skarżący uchyla się od wykonania obowiązku rozbiórki budynku w sytuacji, gdy jej niewykonanie spowodowane jest obiektywnymi i uzasadnionymi powodami. 2. art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i nienależyte uzasadnienie postanowienia o nałożeniu i grzywny oraz niewłaściwe wyjaśnienie braku odstąpienia od jej nałożenia na skarżącego. 3. art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. poprzez częściowe utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, podczas gdy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ powinien zaskarżone postanowienie uchylić w całości i umorzyć postępowanie w I instancji w całości. Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, o rozważenie uchylenia postanowienia organu I instancji, o umorzenie postępowania egzekucyjnego w administracji w części dotyczącej nałożenia na skarżącego grzywny oraz obowiązku opłaty, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a. wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. Tymczasem w tej sprawie nie sposób mówić, iż skarżący uchyla się od wykonania ciążącego na nim obowiązku, ponieważ z obiektywnego punktu widzenia nie jest w stanie wykonać rozbiórki budynku usytuowanego przy ulicy G. w K.. Budynek jest położony na terenie czynnego osuwiska (posiada utworzoną odpowiednią kartę osuwiskową). Z treści tej karty wynika zakaz prowadzenia jakichkolwiek prac budowlanych (w tym rozbiórki). Podjęcie takich prac rozbiórkowych generuje bardzo wysokie ryzyko wystąpienia katastrofy budowlanej w postaci naruszenia struktury sąsiednich budynków oraz uruchomienia ponownie osuwiska, co niesie za sobą realne zagrożenie życia i zdrowia ludzi, oraz powstanie szkód materialnych. Zagrożenie generowane przez zrealizowanie nakazu rozbiórki jest niepomiernie większe niż zaniechanie jej wykonania. Przedmiotowy budynek gospodarczy stoi w tym miejscu już od ponad 30 lat i posiada bardzo głębokie, solidne fundamenty, które są głęboko zakotwiczone, znajdują się obecnie w skarpie osuwiskowej tego osuwiska czynnego, a naruszenie tego stanu rzeczy może grozić masowym osunięciem się ziemi, a w konsekwencji stworzyć zagrożenie dla życia sąsiadów oraz dla sąsiednich nieruchomości. Była współwłaścicielka budynku, dążąc do realizacji nakazu rozbiórki, podejmowała próby zlecenia tych prac osobom posiadającym odpowiednie uprawnienia, kwalifikacje do przeprowadzenia tej nakazanej rozbiórki. Kiedy jednak osoby te zostały poinformowane, ów budynek przeznaczony do rozbiórki objęty jest kartą osuwiska, odmawiały podjęcia wszelkich robót. Wykonania rozbiórki w całości może doprowadzić do katastrofy budowlanej na sąsiednich nieruchomościach i wystąpienia znacznych szkód rzeczowych, materialnych, a także szkód na zdrowiu i życiu. Skarżący zapowiedział, że niebawem zwróci się do organów nadzoru budowlanego, by mając na uwadze taki stan rzeczy trwający od lat - o wydanie mu odpowiedniej zgody zezwalającą na taką rozbiórkę obiektu budowlanego położonego na czynnym osuwisku. Skarżący zastrzegł, że proponował wcześniej takie rozwiązanie by dokonać rozbiórki małego budynku gospodarczego, lecz bez naruszania fundamentów, jednak stanowisko organu wobec tej propozycji było negatywne. Wobec powyższego, zdaniem skarżącego funkcja grzywny przymuszającej traci rację bytu w przedmiotowej sytuacji, ponieważ nie można nikogo przymusić do zrealizowania obowiązku niemożliwego do wykonania i całkowicie nieracjonalnego z punktu widzenia konieczności ochrony dóbr takich jak życie i zdrowie ludzi, oraz ich majątek. Odnosząc się do ponadto do brzmienia art. 6 §1 u.p.e.a., podkreślono, że organ II instancji nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia czy dokonał ustaleń, co do zaistnienia przesłanki uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. W treści uzasadnienia organ wskazuje jedynie na fakt wydania decyzji w przedmiocie rozbiórki, podnosząc jedynie, że nie posiada kompetencji do jej weryfikowania. Nie odnosi się natomiast do istniejących okoliczności faktycznych. Zobowiązany musi mieć realną możliwość wykonania tego obowiązku. Skarżący podkreślił, iż jest osobą niepełnosprawną, obecnie bez możliwości zatrudnienia, bo jego choroba jest nieuleczalna i skutki jej się nie zatrzymują, lecz postępują dalej. Wykonanie zaskarżonego postanowienia narazi go na przymusowe ściągnięcie grzywny przymuszającej w trybie egzekucji należności pieniężnych zgodnie z art. 124 u.p.e.a. lub utratę małego skrawka ziemi, który mu pozostał po ojcu w trybie egzekucyjnym i późniejszej licytacji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie a wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Do tej właśnie kategorii należy zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie, a zatem sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy. Zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku. Na skarżącym ciąży obowiązek dokonania rozbiórki, wynikający z ostatecznej decyzji, pozostającej w obrocie prawnym tj. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru w K. – Powiat G. nr [...] z dnia 21 lutego 2013 r. znak: [...]. Obowiązek rozbiórki zmaterializował się w dacie wydania tej ostatecznej decyzji. Jej wykonanie nie zostało wstrzymane, a obowiązek rozbiórki nie został wykonany, zatem prawidłowe było wszczęcie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie. Przed wystawieniem tytułu egzekucyjnego organ skierował do zobowiązanego upomnienie, wypełniając tym samym obowiązek wynikający z art. 15 § 1 upea. Sąd całkowicie podziela rozważania organu II instancji, co do zasadności wymierzenia grzywny w celu przymuszenia w okolicznościach niniejszej sprawy. Mimo upływu wielu lat od zaktualizowania się obowiązku rozbiórki, skarżący obowiązku tego nie wykonuje. Jego twierdzenia, iż "niewykonanie spowodowane jest obiektywnymi i uzasadnionymi powodami" gdyż podjęcie prac rozbiórkowych "generuje bardzo wysokie ryzyko wystąpienia katastrofy budowlanej w postaci naruszenia struktury sąsiednich budynków oraz uruchomienia ponownie osuwiska, co niesie za sobą realne zagrożenie życia i zdrowia ludzi oraz powstanie szkód materialnych" nie są wiarygodne a podniesione na użytek tej konkretnej sprawy egzekucyjnej. Okoliczności tych skarżący w żaden sposób nie wykazał. Gołosłowny jest zarzut, że poprzednia właścicielka podejmowała próby zlecenia prac osobom posiadającym odpowiednie uprawnienia i kwalifikacje, lecz zlecenia spotkały się z odmową. Na aprobatę zasługują rozważania zawarte w uzasadnieniu decyzji, co do wysokości nałożonej grzywny w celu przymuszenia. Prawidłowe było pozostawienie dotychczasowej wysokości nałożonej grzywny. Organ odwoławczy, będąc związany zakazem orzekania na niekorzyść (art 139 K.p.a.), nie może zmienić rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu w taki sposób, że byłoby ono niekorzystne dla wnoszącego zażalenie. Sąd podziela również stanowisko o konieczności zreformowania postanowienia organu I instancji w zakresie kręgu osób zobowiązanych do wykonania egzekwowanego obowiązku w oparciu o tytuł wykonawczy nr 15/2015 z dnia 21 lipca 2015 r. Jak wynika z wpisów wieczystoksięgowych dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obr [...] P. w K. - na mocy umowy darowizny z dnia 18 kwietnia 2019 r jedynym właścicielem działki stał się skarżący. Jeżeli pozostali zobowiązani przestali posiadać tytuł prawny do nieruchomości zabudowanej budynkiem podlegającym rozbiórce, to obowiązek uiszczenia przez nich grzywny stał się bezpodstawny, a pozostaje aktualny w stosunku do tego zobowiązanego, który nadal jest właścicielem nieruchomości. Zarzut skarżącego, że obowiązek jest "niemożliwy do wykonania i całkowicie nieracjonalny" jest wymierzony w ostateczną decyzję rozbiórkową i nie może być rozpatrywany oraz skuteczny w postępowaniu, w którym kontroli podlega nałożona grzywna w celu przymuszenia. Zgłoszone zarzuty w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym uznano za nieuzasadnione i były przedmiotem oceny sądowej w sprawie do sygn. akt II SA/Kr 118/16 zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 1 kwietnia 2016 r. (wyrok NSA w Warszawie z dnia 25 września 2018 r , sygn. akt II OSK 2313/16) Zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - obowiązek niepieniężny jest niewykonalny z przyczyn faktycznych, jeżeli jest niemożliwy do wykonania, nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki. Bez znaczenia są w tym przypadku koszty, jakie w związku z tym ponosi podmiot zobowiązany do rozbiórki, ponieważ przeszkody powodującej niewykonalność decyzji nie stanowią ani względy ekonomiczne i finansowe, ani utrudnienia techniczne, ani też negatywne nastawienie adresatów - decyzji czy innych podmiotów decyzji (wyrok NSA z 14. 05. 2013 r. , sygn. akt l OSK 75/13). W kwestii zastosowanego środka egzekucyjnego należy przypomnieć, że zgodnie z art. 7 § 2 upea organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. W okolicznościach niniejszej sprawy nie można a priori uznać, że wykonanie zastępcze będzie zawsze środkiem mniej uciążliwym niż grzywna w celu przymuszenia. Istotą wykonania zastępczego jest, bowiem zlecenie innej osobie wykonania egzekwowanej czynności za zobowiązanego i na jego koszt (art. 127 upea). Tak ustalony koszt może być wielokrotnie wyższy niż wykonanie czynności osobiście przez zobowiązanego. Tymczasem nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym (art. 125 § 1 upea), a zgodnie z art. 126 upea na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, nawet grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości. Pozostałe zarzuty skarżącego są ogólnikowe i dotyczą zasad postępowania dowodowego, które w okolicznościach niniejszej sprawy winno sprowadzać się i sprowadza do ustalenia, czy nałożony na skarżącego obowiązek został wykonany. Całkowicie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia są podnoszone przez skarżącego kwestie szkody związanej z uiszczeniem grzywny, braku środków finansowych na realizację nałożonego obowiązku, a także postępująca niepełnosprawność i choroba, tym bardziej, że budynek gospodarczy podlegający rozbiórce jest niewielki i ma wymiary 5 x 4 m , o pow. zabudowy jedynie 20 m kw.( fot. k – 22 i k – 46 akt adm.) a obowiązek wynikający z ostatecznej decyzji rozbiórkowej pochodzi sprzed 8 lat, więc skarżący jako właściciel nieruchomości miał niezmiernie dużo czasu na jego dobrowolne wykonanie. Nie ma też znaczenia dla rozstrzygnięcia podnoszona przez skarżącego (k – 76-77) kwestia ewentualnej odpowiedzialności Województwa M. w sprawie do sygn. akt [...] dot. dbałości o infrastrukturę zabezpieczającą rzekę W. przed wylaniem. Wobec powyższego zaskarżone postanowienie należało ocenić, jako prawidłowe i oddalić skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
29 lipca 2020
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sędziowie
Jacek Bursa /przewodniczący/ Paweł Darmoń /sprawozdawca/ Magda Froncisz

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny