II SA/Ke 695/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk – Moskal po rozpoznaniu w dniu 23 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ekologicznego Związku Gmin z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w związku z odebraniem zmieszanych odpadów komunalnych p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.

Decyzją z dnia [...] znak: [...] Zarząd Ekologicznego Związku Gmin z siedzibą w [...] wymierzył Przedsiębiorstwu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej karę pieniężną w wysokości 500 zł w związku z odebraniem zmieszanych odpadów komunalnych z cmentarzy na terenie gminy [...] i nie przekazaniem odebranych zmieszanych odpadów komunalnych do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych oraz przedsiębiorcy odbierającemu odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, który nie działa na podstawie umowy. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło ww. rozstrzygnięcie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skargę na rozstrzygnięcie organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł Ekologiczny Związek Gmin z siedzibą w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Należy podkreślić, że istotę legitymacji skargowej stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem, czyli z obiektywnym porządkiem prawnym. Zarówno orzecznictwo sądowe, jak i doktryna prezentują stanowisko, akceptowane przez tut. Sąd, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa pozytywnego. Jednostka samorządu terytorialnego może być stroną postępowania administracyjnego i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy K.p.a. przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej – organu orzekającego w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 6 K.p.a. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 594 ze zm.) organem wykonawczym związku (międzygminnego) jest zarząd. Powierzenie związkowi międzygminnemu właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez ten związek jak i przez jego organ – w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 6 K.p.a. – orzekający w określonej sprawie, interesu prawnego związku międzygminnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowo-administracyjnego. W tym miejscu wskazać trzeba, że zgodnie z powołanym w podstawie prawnej decyzji organu I instancji art. 9 x ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013r. poz. 1399) przedsiębiorca odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, który nie działa na podstawie umowy, o której mowa w art. 6f ust. 1, i nie świadczy takiej usługi w trybie zamówienia z wolnej ręki, o którym mowa w art. 6f ust. 2, i który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g podlega karze pieniężnej. Jak wynika z kolei z art. 3 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy gminy zapewniają czystość i porządek na swoim terenie i tworzą warunki niezbędne do ich utrzymania, a w szczególności nadzorują gospodarowanie odpadami komunalnymi, w tym realizację zadań powierzonych podmiotom odbierającym odpady komunalne od właścicieli nieruchomości. Stosownie natomiast do art. 3 ust. 2a ww. ustawy w razie wykonywania przez związek międzygminny zadań, o których mowa w ust. 2, określone w ustawie prawa i obowiązki organów gminy, w tym uchwalanie aktów prawa miejscowego, wykonują właściwe organy tego związku. Podkreślić przy tym należy, że włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej, prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres ich uprawnień procesowych. W zakresie zatem, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego (organ orzekający w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 6 K.p.a.) wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. W konsekwencji powyższych rozważań, na gruncie rozpoznawanej sprawy, Ekologiczny Związek Gmin Dorzecza Koprzywianki z siedzibą w Baćkowicach nie posiada legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Przyjęcie przeciwnego stanowiska doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w jednej sprawie, a mianowicie – Zarząd Ekologicznego Związku Gmin z siedzibą w [...], który wydał decyzję w I instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze – organ II instancji, a spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska co do prawidłowości poszczególnych decyzji (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1984r., sygn. akt. II AZP 5/84, OSNC 1985, z.7, poz. 86). Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej uprawnienia strony, która poprzez wniesienie skargi kwestionuje takie rozstrzygnięcie. Takiej konstrukcji prawnej nie przewidują natomiast przepisy ustawy P.p.s.a. (por. także postanowienie NSA z dnia 3 kwietnia 2002r., LEX nr 76118 oraz postanowienie NSA z dnia 2 marca 2006r. w sprawie o sygn. II GSK 387/05, LEX nr 197511 ). Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy P.p.s.a.