II SA/Ke 485/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S. z dnia 30 stycznia 2017 r. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. II. ustanowić dla P. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.

P. S. złożył w dniu 15 czerwca 2016 r. formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z konkubiną, czteroletnim synem lat i dwudziestojednoletnią i córką konkubiny. Skarżący i jego konkubina są niepełnosprawni w stopniu umiarkowanym, co potwierdzają złożone do akt administracyjnych orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Wnioskodawca nie wykazał żadnego majątku, mieszka wraz z rodziną w wynajętym mieszkaniu. Skarżący pobiera zasiłek rehabilitacyjny w wysokości 850 zł, jego konkubina zarabia 1355,69 zł netto miesięcznie, ponadto otrzymuje alimenty na córkę w wysokości 400 zł i zasiłek 500 +. Wnioskodawca podał następujące wydatki i zobowiązania: woda 600 zł co pół roku, gaz – 90 zł, opłata za przedszkole – 150 zł, czynsz -1000 zł, internet – 70 zł, telefon – 130 zł, prąd – 150 zł, leki – 240 zł, wyprawka do przedszkola -100 zł. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 15 lipca 2016 r. umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i oddalono wniosek o ustanowienie adwokata. W wyniku rozpoznania sprzeciwu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego. Wyrokiem z dnia 16 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę P. S. W dniu 29 listopada 2016 r. skarżący ponownie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy podjąć te same dane co poprzednio i wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 13 stycznia 2017 r. umorzono postępowanie w przedmiocie ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W dniu 30 stycznia 2017 r. skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku podał, że w grudniu 2016 r. komornik dokonał zajęcia 3/5 części zasiłku rehabilitacyjnego skarżącego wypłacanego dotąd w wysokości 850 zł netto miesięcznie. Zgodnie z treścią art. 245 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy procesowego m.in. adwokata, radcy prawnego, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie zastępcy prawnego, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie po raz trzeci trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zatem skarga P. S. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącego jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego, w tym również od wpisu od skargi kasacyjnej. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest zatem bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Natomiast odnosząc się do wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu należy zauważyć, że zmniejszenie się dochodu o 510 zł wskutek zajęcia komorniczego 3/5 zasiłku rehabilitacyjnego stanowi istotne pogorszenie sytuacji majątkowej czteroosobowej rodziny skarżącego. W świetle powyższego uznano, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, niezbędnego do sporządzenia skargi kasacyjnej. Wniosek o przyznanie adwokata z urzędu zasługuje zatem na uwzględnienie. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.