II SA/Go 832/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A.J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.

A.J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lipca 2021 r., znak: [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. W skardze strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia wskazując, że jego wykonanie będzie się wiązać z kontynuowaniem wobec niej postępowania egzekucyjnego, w którym ZUS niezasadnie egzekwuje z majątku skarżącej należności z tytułu składek, które to należności uległy przedawnieniu. Egzekucja zaś z tych należności spowoduje trudne do odwrócenia skutki zarówno dla skarżącej, jak i jej rodziny, pozbawiając w znacznej części środków do życia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie, o którym mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5). Na wstępie podkreślić należy, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jest formą tymczasowej ochrony sądowej będącej wyjątkiem od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a, stanowiącej, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jedynie wystąpienie szczególnych warunków, którymi są: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków, może doprowadzić do tego, że w konkretnej sytuacji skarżący otrzyma tę wyjątkową ochronę przed konsekwencjami wynikającymi z kwestionowanych aktów lub czynności. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że zakresem zastosowania wskazanej instytucji objęte są wyłącznie te akty i czynności, które mogą zostać wykonane, co donosi się do aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania się lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (zob. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II FZ 358/12, CBOSA). Z powyższego stwierdzenia wynika zatem m.in., że nie można wstrzymać wykonania aktów lub czynności, które odmawiają przyznania danego prawa bądź uchylenia nałożonego na stronę zobowiązania (zob. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 399/13, CBOSA). Wniosek złożony w przedmiotowej sprawie przez skarżącą dotyczy wstrzymania wykonania postanowienia wydanego w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Postanowienie to nie należy do grupy aktów administracyjnych zobowiązujących lub ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania. Nie jest to również akt, na podstawie którego podmiot zyskuje uprawnienia. Nie nakłada też na skarżącą żadnych obowiązków, które mogłyby być wykonane dobrowolnie lub w sposób przymusowy. Postanowienie to zawiera jedynie w szczególności negatywną ocenę zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Zatem nie posiada ono przymiotu wykonalności i nie należy do grupy aktów administracyjnych, do których ma zastosowanie instytucja ochrony tymczasowej (por. postanowienie NSA z dnia 29 czerwca 2021 r., sygn. akt III FSK 3754/21; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 sierpnia 2021 r., V SA/Wa 3658/21). W związku z powyższym skuteczność zaskarżonego postanowienia nie stwarza również niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków. Zaskarżone postanowienie nie nakłada bowiem na skarżącą żadnych obowiązków, które podlegałyby realizacji w drodze egzekucji. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.