II SA/Go 78/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. spółki z o.o. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. S. sp. z o.o. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niedokonanie przez przewoźnika uzupełnienia zgłoszenia przewozu towarów SENT w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, adresując go w pierwszej kolejności do organu (art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), a w razie odmowy wstrzymania wykonania decyzji przez organ – do sądu administracyjnego (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Uzasadniając wniosek wskazała, że z uwagi na wprowadzenie w marcu 2020 r. na terenie Polski i całej Unii Europejskiej stanu zagrożenia epidemicznego związanego z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 większość firm znalazła się w trudnej sytuacji finansowej, bowiem w zaplanowane trasy wyjechała tylko część floty. Jednym z sektorów gospodarki najbardziej poszkodowanym w wyniku pandemii koronawirusa stał się transport pasażerski i towarowy. W przypadku tego pierwszego wynika to z obostrzeń w zakresie poruszania się, zarówno w obrębie państw, jak i pomiędzy nimi. Spadek popytu pociągnął za sobą zawieszenie lotów, kursowania pociągów i autokarów oraz znaczne redukcje w komunikacji miejskiej. W zakresie przewozu towarów doszło do załamania produkcji i zerwania niektórych łańcuchów dostaw, co przełożyło się na znaczącą obniżkę zapotrzebowania na usługi przewoźników. Ogółem w sektorze transportu obserwować można obecnie dramatyczne spadki popytu. Sytuacja ta wpłynęła negatywnie na uwarunkowania ekonomiczne przewoźników, w tym również na sytuację Spółki. W okresie największego zagrożenia skarżąca Spółka utraciła znaczną część atrakcyjnych zleceń. Obecnie Spółka stara się podejmować takie działania, aby nie dopuścić do redukcji zatrudnienia. Mając na uwadze kryzys wywołany stanem epidemii koronawirusa oraz to, że skarżący posiada zaległość skierowaną do windykacji wynikającą z decyzji SENT wypada uznać, iż występują nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami jego funkcjonowania. Jak zostało wykazane wyżej skarżąca Spółka w trakcie trwania postępowania legitymowała się dobrą sytuacją finansową. Natomiast obecnie, ze względu na kolejną falę rozprzestrzeniania się koronawirusa sytuacja przewoźnika jest niepewna, jeżeli dojdzie do wprowadzenia kolejnego lockdownu Spółka znowu będzie zmagać się z utratą atrakcyjnych zleceń, koniecznością skierowania kierowców na kwarantannę, a co za tym idzie w konsekwencji do zaprzestania realizowania przewozów krajowych i międzynarodowych. Mając na uwadze kryzys wywołany stanem epidemii koronawirusa wypada uznać, iż występują nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami jej funkcjonowania. Wobec powyższego zasadne jest, aby WSA w Gorzowie Wlkp. wstrzymał wykonalność zaskarżonego aktu, bowiem jego wykonanie narazi Spółkę na poniesienie dotkliwej straty. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Instytucja wstrzymania wykonania aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przy czym znaczna szkoda to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej jako CBOSA). Jednocześnie należy pamiętać, iż ciężar dowodu spoczywa w tym przypadku na wnioskodawcy, który powinien uprawdopodobnić, że w jego sprawie spełnione zostały przesłanki wskazane w powołanym przepisie. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich uprawdopodobnienie w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Dlatego tak ważne jest poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz dokumentami uprawdopodabniającymi zasadność uwzględnienia wniosku. Z kolei brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w istocie uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku. Wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że w sprawie zaistniały okoliczności powodujące możliwość wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wnioskodawca powołał się jedynie na hipotetyczne zagrożenia, których upatruje w aktualnej sytuacji wywołanej stanem epidemii, wskazując, że Spółka w trakcie trwania postępowania legitymowała się dobrą sytuacją finansową, natomiast obecnie, ze względu na kolejną falę rozprzestrzeniania się wirusa, jej sytuacja jest niepewna i jeżeli dojdzie do wprowadzenia kolejnego lockdownu znowu będzie zmagać się z utratą atrakcyjnych zleceń, koniecznością skierowania kierowców na kwarantannę, a co za tym idzie do zaprzestania realizowania przewozów krajowych i międzynarodowych. Z tak przedstawionych okoliczności wnioskodawca wywodzi podstawę dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i twierdzi, że jej wykonanie narazi Spółkę na poniesienie dotkliwej straty. Tymczasem należy zauważyć, że wnioskodawca nie wykazał jak wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wpłynąć na jego faktyczną sytuację. Nie przywołał on jakiejkolwiek argumentacji, która odnosiłaby się wprost do zaskarżonej decyzji i jej rzeczywistych skutków dla wnioskodawcy. W uzasadnieniu wniosku nie powołano żadnych konkretnych zdarzeń potwierdzających zaistnienie w sprawie przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania decyzji. Ponadto wnioskodawca nie dołączył do wniosku żadnych dokumentów uprawdopodabniających zasadność jego uwzględnienia. Należy zatem przyjąć, że wnioskodawca nie uzasadnił złożonego wniosku w odniesieniu do przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Trzeba przy tym pamiętać, iż obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por. postanowienie NSA z 23 sierpnia 2011 r., II GSK 1562/11). W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.