II SA/Go 636/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu w dniu 19 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.C. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi P.C. na uchwałę Rady Miasta z dnia 6 lipca 2022 r., nr LIX.904.2022 w sprawie przyjęcia Strategii Rozwoju Komunikacji Miejskiego Obszaru Funkcjonalnego Miasta postanawia: odmówić przywrócenia terminu.

Postanowieniem z dnia 7 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Go 636/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę P.C. na uchwałę Rady Miasta z dnia 6 lipca 2022 r., nr LIX.904.2022 w sprawie przyjęcia Strategii Rozwoju Komunikacji Miejskiego Obszaru Funkcjonalnego Miasta. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej doręczono skarżącemu dnia 17 lipca 2023 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2023 r. P.C., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpił do tutejszego Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że zaskarżone postanowienie nie zawiera pouczenia w zakresie możliwości zaskarżenia. W związku z tym skarżący, działający w toku postępowania bez pomocy fachowego pełnomocnika, przekonany był, iż od postanowienia kończącego postępowanie przed WSA przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia wraz z uzasadnieniem. Z uwagi na fakt, iż postanowienie w treści uzasadnienia nie zawierało żadnych dodatkowych informacji o swej ostateczności, czy też sposobie i terminie zaskarżenia, skarżący nie ponosi winy za błędne przyjęcie terminu. Za datę powzięcia informacji o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia na wydane przez Sąd postanowienie, skarżący wskazał dzień 16 sierpnia 2023 r., kiedy to uzyskał informację od adwokata co do przysługującego środka zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie do art. 86 § 1 oraz art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że w sprawie doszło do uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Skoro odpis postanowienia z uzasadnieniem i pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej doręczono skarżącemu dnia 17 lipca 2023 r., to przewidziany w art. 177 § 1 p.p.s.a. trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi kasacyjnej minął w niniejszej sprawie z dniem 16 sierpnia 2023 r. Analiza akt sprawy wskazała przy tym, iż strona zachowała termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. W tej sytuacji należało przejść do oceny argumentacji wniosku o przywrócenie terminu, tzn. czy zostały w nim uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie i literaturze zgodnie przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2017, s. 515-516). Oceniając wystąpienie powyższej przesłanki, sąd obowiązany jest przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2013 r., I OZ 1199/13). Przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. To na stronie ciąży obowiązek wykazania należytej staranności w uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu danego terminu (postanowienie NSA z dnia 17 marca 2009 r., I OZ 211/09). Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z dnia 26 października 2009 r., I OZ 996/09), np. stan nadzwyczajny, problemy komunikacyjne, klęska żywiołowa (powódź, pożar), czy nagła chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienia NSA z dnia 22 stycznia 2014 r., I OZ 10/14, z dnia 31 stycznia 2014 r., I OZ 52/14, z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt II OZ 1223/15). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uprawdopodobniałyby brak winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Przede wszystkim należy wskazać, iż w sprawie tej skarżący został dwukrotnie pouczony przez Sąd o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 7 czerwca 2023 r. Pierwszy raz w dniu ogłoszenia postanowienia na rozprawie (co wynika z treści protokołu rozprawy z dnia 7 czerwca 2023 r., w której skarżący uczestniczył osobiście), drugi raz zaś w dniu 17 lipca 2023 r. wraz z doręczeniem skarżącemu odpisu postanowienia z uzasadnieniem. Należało więc uznać, iż twierdzenia strony przedstawione celem uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie są wiarygodne i nie uprawdopodobniają braku winy strony w uchybieniu tego terminu. Z pewnością okoliczności tej nie zmienia fakt powzięcia przez stronę u profesjonalnego pełnomocnika informacji o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia w dniu 16 sierpnia 2023 r., czyli w ostatnim dniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W konsekwencji Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.