Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Go 565/26

Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 29 października 2026 r., II SA/Go 565/26

Wynik

Odrzucono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
29 października 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 29 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. B. i S. W. na czynność Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia postanawia I. odrzucić skargę. II. zwrócić z urzędu stronie skarżącej – M. B. i S.W. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. kwotę 200 zł (dwieście złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem z [...]maja 2026 r. strona skarżąca zwróciła się do Prezydenta Miasta [...] z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o możliwości zachowania istniejącego połączenia komunikacyjnego – zjazdu na działkę nr ewid. [...]. W odpowiedzi na ww. wniosek organ, pismem z dnia [...] lipca 2026 r. nr [...], poinformował stronę, iż z tytułu uzgodnienia włączenia do ruchu inwestor opracuje kompletną dokumentację techniczną na budowę nowego oświetlenia drogowego na ul. [...] (usunięcie istniejącego oświetlenia E. wraz z kosztami jego likwidacji) wraz z uzyskaniem niezbędnych decyzji administracyjnych na jego realizację oraz wybuduje nowe oświetlenie drogowe w pasie drogowym ul. [...] (działka nr [...]) w [...]. W tym celu na podstawie art. 16 ustawy o drogach publicznych, przed przedmiotowym uzgodnieniem inwestor powinien podpisać z Miastem umowę na realizację wskazanego powyżej zakresu robót. Skargę na powyższe pismo złożyli wnioskodawcy M. B. i S.W., wnosząc o zobowiązanie organu do wydania bezwarunkowych uzgodnień włączenia do drogi zmiany zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, ewentualnie o jej oddalenie. Z treści odpowiedzi na skargę wynika, ze organ sam zakwalifikował ww. wniosek skarżących o wydanie zaświadczenia jako wniosek złożony w trybie art. 35 ust. 3 ustawy o drogach publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - dalej "p.p.s.a."). W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Wyliczenie zawarte w powyższym katalogu ma charakter zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności w nim niewymienionych oznacza, że zainicjowana przez dany podmiot sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego. Odnosząc treść przywołanych przepisów do zaskarżonej czynności w sprawie z wniosku o wydanie zaświadczenia należy przyjąć, że nie mieści się ona w katalogu aktów lub czynności objętych kontrolą sprawowaną przez sąd administracyjny. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691) regulującymi wydawanie zaświadczeń (art. 217 - 220), zaświadczenie jest urzędowym poświadczeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Przy jego pomocy organ administracji publicznej stwierdza, co mu jest wiadome, nie rozstrzyga jednak żadnej sprawy. Zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego i wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom. Możliwe jest ponowne wydanie zaświadczenia w tej samej sprawie, bez uprzedniego korygowania czy unieważnienia pierwotnie wydanego zaświadczenia, z tego względu, że jest ono rodzajem czynności faktycznej, a te nie korzystają z powagi rzeczy osądzonej. Wartość zaświadczenia należy oceniać w kategoriach wyrażania prawdy, co do faktów lub prawa. Zatem można zanegować jego wartość wykazując, że potwierdza ono fałszywe okoliczności. Nie może być ono jednak – w przeciwieństwie do aktu administracyjnego – oceniane w kategoriach ważności rozstrzygnięcia organu. Właściwy organ może odmówić postanowieniem, na które służy zażalenie wydania zaświadczenia o żądanej treści, jeżeli miałoby to prowadzić do poświadczenia stanu prawnego niezgodnego z posiadanymi danymi (art. 219 k.p.a.). W postanowieniu NSA z dnia 9 września 2014 r., II OSK 2340/14, wskazano w tym kontekście, że warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest, aby organ, wydając akt lub podejmując czynność, przyznawał lub odmawiał przyznania uprawnienia lub obowiązku (jak decyzja konstytutywna), stwierdzał lub odmawiał stwierdzenia ich powstania z mocy prawa (jak decyzja deklaratoryjna) albo odmawiał uznania uprawnienia wynikającego wprost z przepisu prawa i nie wymagającego konkretyzacji w formie aktu indywidualnego. Zaświadczenie jednak nie przyznaje, nie stwierdza i nie uznaje uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa lecz jedynie potwierdza ich istnienie. Uznanie możliwości zaskarżenia do sądu administracyjnego aktu lub czynności, które nie wywołują bezpośrednich skutków prawnych, byłoby sprzeczne z istotą kontroli sprawowanej przez taki sąd. Treść zaświadczenia sama w sobie nie kreuje nowej sytuacji prawnej ani w inny sposób nie jest sprzężona z dyspozycjami dotyczącymi sfery praw i obowiązków adresata. Zaskarżoną w niniejszej sprawie czynnością organ poinformował stronę skarżącą co powinna wykonać zanim uzyska uzgodnienie wynikające z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 889 ze zm.). W tym miejscu należało wskazać, iż art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a dopuszcza skargę do sądu administracyjnego na inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa. Przyjmuje się, iż dany akt lub czynność powinien ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) określonych uprawnień i obowiązków określonych przepisami prawa administracyjnego. Ponadto musi istnieć ścisły związek pomiędzy ustaleniem, stwierdzeniem, potwierdzeniem oraz ich odmowami, a możliwością realizacji uprawnienia lub obowiązku, wynikającego z przepisu prawa. Przyjmuje się, iż w zakresie właściwości sądów administracyjnych mieszczą się akty lub czynności zawierające element władztwa administracyjnego. Działanie władcze to takie, w którym o treści uprawnienia lub obowiązku przesądza jednostronnie organ administracji publicznej, a adresat jest związany tym jednostronnym działaniem. Z kolei jednostronne działanie jest zagwarantowane możliwością stosowania środków przymusu państwowego. (por. T. Woś w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. 3, Lexis Nexis, str. 63-64). Zdaniem Sądu zaskarżona czynność takich wymogów nie spełnia. Pismo organu z dnia [...] lipca 2026 r. miało jedynie charakter wyjaśniający, nie ustala, ani nie odmawia ustalenia zmiany zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego, nie potwierdza (ani nie odmawia potwierdzenia) możliwości zachowania istniejącego połączenia komunikacyjnego, o co wnioskowała strona skarżąca we wniosku o wydanie zaświadczenia. Dlatego też skarga nie mogła podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Na marginesie Sąd zaznacza, że dopiero wydanie przez organ postanowienia w sprawie uzgodnienia zmiany zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego i zaskarżenie tego rozstrzygnięcia umożliwi sądową kontrolę czynności podjętych przez organ. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę i stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego.

Informacje o sprawie

Data wpływu
11 września 2026
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Sędziowie
Michał Ruszyński /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny