II SA/Go 405/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu w dniu 17 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. O. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie niestwierdzenia bezczynności oraz przewlekłości postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postanawia: odrzucić skargę.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie m.in. art. 37 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako k.p.a.) po rozpatrzeniu ponaglenia R. O. z dnia [...] czerwca 2024 r. oraz z dnia [...] czerwca 2024 r. na bezczynność oraz przewlekłość postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w sprawie legalności przebudowy budynku mieszkalnego w [...] nr [...], gmina [...], nie stwierdził bezczynności oraz przewlekłości PINB w [...]. Pismem z dnia [...] lipca 2024 r. R. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na "decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...], na przewlekłe prowadzenie postepowania naprawczego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] PINB [...] z art. 50 i 51 Prawa budowlanego od 20220 roku, wcześniejsze oznaczenia PINB [...]." Wobec wątpliwości wynikających z treści ww. skargi, Sąd w dniu [...] września 2024r. zwrócił się do skarżącego o podanie w terminie 7 dni od dręczenia wezwania, czy przedmiotem jego skargi z [...] lipca 2024 r. jest wyłącznie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...] w przedmiocie niestwierdzenia bezczynności oraz przewlekłości postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w sprawie legalności przebudowy budynku mieszkalnego, czy też skarga dotyczy również bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w sprawie legalności przebudowy budynku mieszkalnego, pod rygorem przyjęcia, że przedmiot skargi stanowi wyłącznie wskazane w skardze postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...]. Wezwanie skarżący odebrał w dniu [...] września 2024 r., które pozostało bez odpowiedzi. Na podstawie zarządzenia z dnia [...] października 2024 r. Sąd przyjął, że skarga z dnia [...] lipca 2024 r. stanowi postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że nie dotyczy ona spraw określonych w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Przed przystąpieniem do badania merytorycznej zasadności skargi Sąd ma obowiązek ustalić, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej - jako p.p.s.a.). Katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych wskazany został w treści przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. i obejmuje: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi zaś art. 3 § 2a sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W myśl art. 3 § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku bezczynności lub przewlekłości postępowania PINB w [...] w sprawie legalności przebudowy budynku mieszkalnego w [...], gmina [...]. Wspomniane rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o przepis art. 37 § 6 pkt 1 k.p.a. na skutek złożonego przez skarżącego ponaglenia. W myśl przepisu art. 37 §1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 k.p.a.). Zgodnie z brzmieniem art. 37 § 6 pkt 1 k.p.a. organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie, w którym wskazuje, czy organ rozpatrujący sprawę dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdzając jednocześnie, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z powyższego uregulowania wynika, że ponaglenie stanowi środek mający na celu zniesienie stanu bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Postanowienie je rozpoznające nie kończy postępowania w sprawie, ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty, albowiem dotyczy jedynie kwestii wpadkowej związanej z nieterminowym załatwieniem sprawy przez organ administracji publicznej. Poza tym postanowienie organu rozpatrującego ponaglenie nie podlega zaskarżeniu w administracyjnym toku instancji (o czym organ pouczył skarżącego w zaskarżonych postanowieniu), gdyż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 37 § 6 k.p.a., niezależnie od treści rozstrzygnięcia. Instytucja ponaglenia odnosi się wyłącznie do kwestii ściśle procesowej i incydentalnej, stąd postępowanie prowadzone wskutek wniesienia ponaglenia na podstawie art. 37 k.p.a., nie ma cech samodzielnego i nowego postępowania administracyjnego. Złożenie ponaglenia jest natomiast warunkiem wyczerpania trybu zaskarżenia przed wywiedzeniem przez osobę zainteresowaną skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w sprawie podania inicjującego dane postępowanie administracyjne co do istoty sprawy. Wobec powyższego skargę wniesioną na wspomniane na wstępie postanowienie uznać należy za niedopuszczalną i z tego względu Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1sentencji postanowienia. O zwrocie opłaty kancelaryjnej Sąd orzekł na podstawie art. 225 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji postanowienia)..