II SA/Gl 456/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] znak [...] mocą którego odmówiono A. K. uwzględnienia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. W skardze na powyższe postanowienie, skarżący A. K. zawarł wniosek o wstrzymanie jego wykonania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. W uzasadnieniu wskazano, że przesłanki wstrzymania zaskarżonej decyzji w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.) należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Organ administracji publicznej, mimo takiej możliwości, nie ustosunkował się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może wstrzymać na wniosek strony skarżącej wykonanie aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności stanowi zatem w świetle powyższej regulacji, odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. i dotyczy jedynie okoliczności faktycznych o charakterze wyjątkowym. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie, z uwagi na jego charakter nie może wywołać skutków o jakich mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a. W doktrynie i literaturze jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. np. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz. LexisNexis. W-wa 2005, str. 295). Zdaniem Sądu objęte wnioskiem o wstrzymanie wykonania postanowienie jest orzeczeniem o charakterze procesowym, formalnym - dotyczącym określonych czynności podejmowanych w toku postępowania egzekucyjnego. Postanowienie takie reguluje jedynie sytuację strony w toku wskazanego postępowania, a konkretnie oddala jej zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 35 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Samo wniesienie zarzutu prowadzi zatem, co do zasady, do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, ale jedynie do momentu ostatecznego rozpoznania tego zarzutu. Ostateczne postanowienie w przedmiocie zarzutu zostało wydane i zaskarżone skargą wniesioną w rozpoznawanej sprawie, postępowanie egzekucyjne nie jest już zatem zawieszone. Wprawdzie przyjmuje się, że przedmiotem wstrzymania mogą być również akty odmowne, bo wstrzymanie wykonania takiego aktu polega na wstrzymaniu skutków prawnych, które akt taki wywołuje, nie mniej jednak ewentualne wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie wpłynie na tok postępowania egzekucyjnego. Nie doprowadzi bowiem do ponownego jego zawieszenia. Zaskarżone postanowienie nie tworzy po stronie skarżącego uprawnień lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym, nadających się do egzekucji (wykonania), jak np. nałożenie stosowną decyzją zobowiązania pieniężnego. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie organu odwoławczego o odmowie uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie posiada tak rozumianego przymiotu wykonalności, nie nakłada bowiem na adresata żadnych obowiązków bądź uprawnień, których wykonanie mogłoby nastąpić dobrowolnie bądź w sposób przymusowy. Nie obliguje skarżącego do jakiegokolwiek działania. Dodatkowo we wniosku nie przedstawiono żadnych argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania kwestionowanego postanowienia, w szczególności nie wskazano, na czym polegałaby ewentualna znaczna szkoda lub nieodwracalne skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Za taką okoliczność z pewnością nie można uznać samego faktu wniesienia skargi do sądu i oczekiwania na rozstrzygnięcie skargi przez Sąd. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.