II SA/Gl 364/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. Sp. k. w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy, w wyniku wznowienia postępowania, rejestracji pojazdu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] r.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Starosta [...] dokonał rejestracji samochodu marki [...]o nr VIN: [...] na rzecz [A] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w S. Rejestracji tej dokonano m.in. w oparciu o dołączony do wniosku dokument potwierdzający zapłatę akcyzy – wygenerowany elektronicznie. W dniu 17 października 2016 r. do Starostwa Powiatowego w K. wpłynęło za pośrednictwem fax – u pismo nr [...] z dnia [...] r. Naczelnika Urzędu Celnego I w W. z którego wynika, że w systemie finansowym Zefir 2 nie zarejestrowano deklaracji złożonej z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu osobowego, oraz iż dokument przedstawiony do rejestracji przedmiotowego pojazdu zawiera kod jednostki organizacyjnej Służby Celnej, który nie istnieje. W oparciu o te informacje Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] r. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 Kpa. W dniu 21 listopada 2016 r. wystosowano wezwanie do Firmy [A] Sp. z o.o. Sp. k. w celu zapoznania się ze zgromadzonymi w sprawie materiałami stanowiącymi podstawę do odmowy rejestracji. W dniu 25 listopada 2016 r. M. S. w imieniu Firmy [A] Sp. z o.o. Sp. k. zapoznał się w organie pierwszej instancji z dokumentami w sprawie i nie wniósł do akt sprawy żadnych uwag. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną z powołaniem się na treść art. 145 § 1 pkt 1 i 5, art. 151 § 1 pkt 2 oraz art. 104 § 1 Kpa Starosta [...] uchylił swoją wcześniejszą w/w decyzję z dnia [...] r. o rejestracji objętego nią samochodu marki [...], unieważnił wydany w związku z tą rejestracją dowód rejestracyjny, kartę pojazdu, zalegalizowane tablice rejestracyjne oraz odmówił rejestracji przedmiotowego samochodu. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że została ona wydana w związku z ujawnieniem się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, nie znanych organowi w dniu wydania decyzji o rejestracji. W odwołaniu od tej decyzji reprezentowana przez radcę prawnego [A] Sp. s o.o. Sp. k. zarzuciła organowi I instancji niedokładne wyjaśnienie wszelkich okoliczności spawy, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy poprzez przyjęcie, iż akcyza z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu nie została odprowadzona, podczas, gdy obowiązek ten został spełniony. Podniosła, iż dokument potwierdzający zapłatę akcyzy otrzymała od sprzedającego pojazd. Pełnomocnik poinformował, iż kontaktował się telefonicznie z Centrum Rozliczeń Izby Celnej w K., gdzie otrzymał informację, iż deklaracja z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego ww. pojazdu została złożona, należny podatek odprowadzony, jednak system finansowy omyłkowo nie rozliczył tej transakcji. W trakcie rozmowy telefonicznej pracownik Centrum Rozliczeń Izby Celnej w K. poinformował, iż płatność ta została rozliczona i możliwe jest pobranie stosownego potwierdzenia zapłaty akcyzy, co też pełnomocnik uczynił. Wygenerowany elektronicznie dokument załączył do odwołania, zwracając uwagę, iż dokument został pobrany w dniu 13 grudnia 2016 r., ale wynika z niego, iż akcyza została zapłacona w dniu 6 września 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. odwołania tego nie uwzględniło i zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 Kpa praz art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (obecnie Dz. U. z 2017 r. poz. 1260, zwanej dalej Prawem o ruchu drogowym), decyzję organu pierwszej instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podkreśliło specyfikę postępowania wznowieniowego, uregulowanego szczegółowo w kpa. Podkreśliło, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 6a Prawa o ruchu drogowym rejestracji pojazdu dokonuje się m.in. na podstawie dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju, który powinien był dołączony do wniosku o rejestrację. Taki dokument przy rejestracji objętego postępowaniem samochodu nie został przedłożony, gdyż do wniosku o rejestrację został dołączony dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju (wygenerowany elektronicznie), wystawiony przez nieistniejącą jednostkę Służby Celnej. Nie jest przy tym zdaniem SKO istotne czy przedłożony przy wniosku o rejestrację dokument został wygenerowany przez wnioskującego czy też został mu przekazany przez sprzedającego pojazd, czy był wynikiem błędu systemu komputerowego, czy też został spreparowany. Okoliczności te będą badane i wyjaśniane przez inne organy, w innych postępowaniach. Dla potrzeb prowadzonego postępowania istotne jest, iż w dacie podejmowania decyzji o rejestracji ww. pojazdu przez organ I instancji, nie istniał prawidłowy dokument potwierdzający zapłatę akcyzy. O okoliczności tej organ I instancji dowiedział się już po dacie wydania decyzji. Oznacza to, iż postępowanie organu I instancji dotknięte było kwalifikowaną wadą, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kodeksu postępowania administracyjnego. W pełni uzasadnione było zatem wznowienie tego postępowania. Odnosząc się do zarzutów odwołania i załączonego przy nim nowego dokumentu, wygenerowanego w dniu 13 grudnia 2016 r. potwierdzającego uiszczenie akcyzy w dniu 6 września 2016 r., Kolegium podkreśliło, że w nadzwyczajnym postępowaniu jakim jest wznowienie postępowania, inaczej niż w zwykłym postępowaniu odwoławczym, nie uwzględnia się wszystkich dowodów, jakie pojawiły się w sprawie, nawet po podjęciu decyzji przez organ I instancji. W postępowaniu wznowieniowym badana jest prawidłowość postępowania, zakończonego wydaniem decyzji, w stosunku do której zaistniała przesłanka wznowieniowa. Nie negując faktu, iż akcyza z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu została odprowadzona w dniu 6 września 2016 r. i przedłożony przy odwołaniu dokument potwierdzający jej uiszczenie jest oryginalny, Kolegium podniosło, iż dokument wygenerowany został w dniu 13 grudnia 2016 r., zatem nie może być podstawą decyzji o rejestracji pojazdu w dniu [...] r. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję SKO reprezentowana przez radcę prawnego [A] Sp. z o.o. Sp.k. w S. wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji. Zarzuciła, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 7, art. 77 i art. 149 § 2 Kpa – m.in. poprzez uznanie, iż w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania nie uwzględnia się wszystkich dowodów jakie pojawiły się w sprawie, nawet po podjęciu decyzji przez organ I instancji, pomimo iż z żadnego przepisu Kpa, w tym art. 7 i art. 77 Kpa nie wynika taki zakaz, tym bardziej, że organ musi przeprowadzić postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 Kpa). W uzasadnieniu skargi powołując się na powołane wyroki sądów administracyjnych pełnomocnik skarżącej podniósł, że wbrew stanowisku zajętemu w zaskarżonej decyzji organ II instancji rozpoznając odwołanie winien był uwzględnić potwierdzenie zapłaty akcyzy wygenerowane co prawda w dniu 13 grudnia 2016 r., ale dotyczące objętego postępowaniem pojazdu, tym bardziej, że akcyza została odprowadzona w dniu 6 września 2016 r. tj. przed decyzją o rejestracji pojazdu z dnia [...] r., a przedłożony wraz z odwołaniem dokument potwierdzający jej uiszczenie jest oryginalny, co potwierdziło SKO. W odpowiedzi na skargę SKO w C. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do treści skargi podniosło jedynie dodatkowo, iż w swojej decyzji wbrew stanowisku skarżącej nie potwierdziło, że dokument zapłaty akcyzy przedłożony przy odwołaniu jest oryginalny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem za zasadny należy uznać sformułowany w niej zarzut wydania zaskarżonej decyzji z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 149 § 2 Kpa. Zgodnie z treścią ostatniego z tych przepisów postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Trafnie powołując się na bogate orzecznictwo podniesiono w skardze, że treść tego przepisu zobowiązuje organy orzekające w postępowaniu wznowieniowym do rozpoznania sprawy (po wznowieniu postępowania) w jej całokształcie, to jest również przy uwzględnieniu dowodów zgromadzonych w postępowaniu wznowieniowym, w tym również na etapie postępowania odwoławczego (w związku z treścią art. 15 Kpa). W konsekwencji SKO miało nie tylko prawo ale obowiązek ustosunkowania się do dowodu uiszczenia akcyzy w postaci dokumentu dołączonego do odwołania. Konstatacja taka nie może budzić wątpliwości gdy zważy się dodatkowo na treść art. 151 § 2 w zw. z art. 146 Kpa. Wbrew stanowisku SKO z obowiązujących przepisów nie wynika aby po wznowieniu postępowania i po stwierdzeniu podstawy wznowienia organy orzekające mogły brać pod uwagę tylko stan faktyczny i prawny (poza nielicznymi przypadkami) sprawy istniejący w dacie wydania decyzji objętej postępowaniem wznowieniowym. W stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy SKO powinno zatem ocenić z punktu widzenia treści art. 72 ust. 1 pkt 6a Prawa o ruchu drogowym dołączony do odwołania, a wygenerowany elektronicznie dokument potwierdzający uiszczenie akcyzy. W tym celu powinno zając też stanowisko, co za taki dokument w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć. Było i jest to przy tym niezbędne również dla stwierdzenia czy istniała w ogóle podstawa wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, co ma istotne znaczenie m.in. z punktu widzenia treści art. 151 § 1 pkt 1 Kpa. Gdyby bowiem przyjąć, że przez dokument ten należy rozumieć każdy dowód potwierdzający w niewątpliwy sposób zapłatę akcyzy, to rzeczywiste jej zapłacenie przed wydaniem decyzji o rejestracji samochodu dawałoby podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa. Gdyby zaś chodziło o konkretny, znormalizowany dokument, którego wymogów poświadczenie zapłaty akcyzy dołączone do wniosku o rejestrację nie spełniło, a faktycznie akcyza została zapłacona, to w postępowaniu wznowieniowym powinna zapaść decyzja o jakiej mowa w art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 Kpa (gdyby taki znormalizowany dokument został przedłożony). To zaś oznacza, że wtedy nie byłoby podstaw do wydania orzeczenia na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. Jak wynika z powyższych rozważań z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania sprawa nie została należycie wyjaśniona i rozważona przez organy orzekające. Skutkuje to uchyleniem decyzji organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy ocenią organy orzekające w pierwszej kolejności dołączony do odwołania dokument zapłaty akcyzy pod kątem spełnienia wymogów z art. 72 ust. 1 pkt 6a Prawa o ruchu drogowym w zw. z § 2 ust.6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczenia pojazdów (Dz. U z 2016 r. poz. 1038). W razie potrzeby wezwą skarżącą do uzupełnienia konkretnie sprecyzowanych braków w tym zakresie, pod rygorem uchylenia decyzji o rejestracji i odmowy rejestracji objętego postępowaniem samochodu. Postępowanie rejestrowe toczy się bowiem na wniosek (§ 2 ust. 1 w/w rozporządzenia) i obowiązek dołączenia do niego wymaganych dokumentów obciąża wnioskodawcę.