II SA/Gl 356/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy

Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. W druku formularza podała, że nie posiada żadnego majątku, a jej jedynym dochodem jest zasiłek dla bezrobotnych uzyskiwany w kwocie 678 zł netto miesięcznie. W druku formularza strona sporządziła zestawienie swoich wydatków, z którego wynika, że opłaty za mieszkanie wynoszą 720 zł; rachunki za energię elektryczną opiewają na kwotę 90 zł; opłaty za gaz to wydatek rzędu 60 zł; opłaty za telefon – 25 zł, wykup niezbędnych lekarstw to wydatek w wysokości 140 zł miesięcznie. Strona zaznaczyła przy tym, że zbilansowanie budżetu domowego jest możliwe dzięki pomocy rodziny. Pismem z dnia 16 czerwca 2017 r. referendarz sądowy wezwał stronę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj., opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, wykup niezbędnych lekarstw itp., - podanie wielkości w m2 lokalu mieszkalnego, w którym strona mieszka oraz osoby lub osób, do których lokal ów należy, - udokumentowanie aktualnej wysokości dochodów, - podanie jakie osoby i w jakiej wysokości udzielają skarżącej wsparcia. W odpowiedzi B. S. nadesłała zaświadczenie o wysokości uzyskiwanych zasiłków oraz oświadczyła, że pomieszkuje u różnych znajomych, stąd też nie jest możliwe przedłożenie rachunków za media itp., a wsparcia udziela jej liczne grono znajomych oraz brat. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. poz. 1369 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel. W rozpoznawanej sprawie istnieje zbyt wiele wątpliwości odnośnie rzeczywistej sytuacji materialnej strony aby można było z pełnym przekonaniem uznać, że jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że w zasadzie jedynym pewnikiem jest źródło utrzymania oraz wysokość dochodów skarżącej. Z nadesłanego zaświadczenia wynika bowiem, że strona rzeczywiście uzyskuje zasiłek dla bezrobotnych w wysokości netto 678 zł. Sama ta okoliczność nie może mieć wpływu na ocenę złożonego wniosku, gdyż sytuacja osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy analizowana jest w jak najszerszym spektrum. Pozostałe zaś fakty, które strona podniosła w swoim wniosku oraz w piśmie procesowym z dnia 17 lipca 2017 r. budzą zbyt wiele zastrzeżeń. Przede wszystkim odnotować trzeba sprzeczność pomiędzy oświadczeniami złożonymi przez stronę w druku formularza a w piśmie procesowym z dnia 17 lipca 2017 r. Skarżąca w formularzu skrupulatnie wyliczyła bowiem wysokość poszczególnych wydatków na mieszkanie, by we wspomnianym piśmie oświadczyć, że nie jest w stanie udokumentować owych wydatków, gdyż "pomieszkuje i przebywa u różnych osób". Logicznym jest tym samym pytanie, o sposób w jaki skarżąca ustaliła wysokość owych wydatków, skoro zamieszkuje u różnych osób, co sprawia, że mają one różnoraką wysokość, pomijając zupełnie fakt, iż znacząco przewyższają one deklarowane przez stronę dochody. Co więcej, wobec faktu, że sama skarżąca uzyskuje dochody, a dodatkowego wsparcia materialnego udzielają jej "brat i liczne grono znajomych" wyprowadzić można pytanie, czy skarżąca, z uzyskiwanych środków (w postaci zasiłku oraz wsparcia materialnego brata i znajomych) samodzielnie jest w stanie wygospodarować kwoty na opłacenie kosztów sądowych (sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi) oraz na opłacenie usług fachowego pełnomocnika. Bez bliższych informacji na temat charakteru i rodzaju owego wsparcia trudno jest poczynić jakiekolwiek wiarygodne ustalenia w tym zakresie. Wobec braku pełnej jasności względem rzeczywistej sytuacji materialnej strony, bark było podstaw do uwzględnienia jej wniosku, a wobec tego, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.