II SA/Gl 184/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Dziuk, Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2023 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 27 grudnia 2022 r. nr SKO.IV/424/1784/2022 w przedmiocie dodatku węglowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy C. z dnia 27 października 2022 r. nr [...].

Decyzją z dnia 27 grudnia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku - Białej, w wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżącą K. K., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia 27 października 2022 r. o odmowie przyznania skarżącej dodatku węglowego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że we wniosku o wypłatę dodatku węglowego skarżąca wskazała jako główne źródło ogrzewania kominek, jednakże w pierwszej deklaracji do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (dalej również jako CEEB), podano jako zainstalowane i eksploatowane źródło ciepła: ogrzewanie elektryczne/bojler elektryczny z funkcją centralnego ogrzewania i grzania ciepłej wody. Organ dodał, że w dniu 19 sierpnia 2022 r. dokonano korekty przedmiotowej deklaracji poprzez zmianę źródła centralnego ogrzewania z ogrzewania elektrycznego/bojler elektryczny na kominek na paliwo stałe (węgiel i drewno). W tym zakresie organ podniósł, że dokonano modyfikacji złożonej deklaracji po dniu 11 sierpnia 2022 r. (art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym) i wobec tego, przedmiotowe świadczenie, nie może być przyznane. Organ podkreślił, że korekta deklaracji CEEB nie dotyczyła uzupełnienia danych, czy też doprecyzowania określonych informacji, lecz zmiany głównego źródła ciepła w zakresie centralnego ogrzewania. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca podniosła, że zainstalowała i eksploatuje kominek, który jest opalany węglem i drzewem i jest głównym źródłem ogrzewania domu. Ponadto zainstalowała i eksploatuje bojler elektryczny, który ogrzewa wodę. Dodała, że jeśli jej oświadczenie i składane wcześniej deklaracje i korekty nie są wystarczające do przyznania dodatku węglowego, to wnosi o przeprowadzenie kontroli. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Na rozprawie skarżąca wskazała, że budynek jest ogrzewany wyłącznie kominkiem typu "koza" na paliwo stałe i drewno kominkowe, a bojler elektryczny służył i służy wyłącznie do ogrzewania wody. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania skarżącej dodatku węglowego. Podstawę prawną powyższego rozstrzygnięcia stanowił art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 141), według którego, dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków ( Dz.U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576, 1967 i 2456), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu – w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy podniósł, że we wniosku o wypłatę dodatku węglowego skarżąca wskazała jako główne źródło ogrzewania kominek, jednakże w pierwszej deklaracji do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków, podała jako zainstalowane i eksploatowane źródło ciepła: ogrzewanie elektryczne/bojler elektryczny z funkcją centralnego ogrzewania i grzania ciepłej wody. Organ stwierdził przy tym, że dokonana w dniu 19 sierpnia 2022 r. korekta przedmiotowej deklaracji polegająca na wskazaniu źródła centralnego ogrzewania w postaci kominka na paliwo stałe (węgiel i drewno), nie mogła skutkować przyznaniem przedmiotowego świadczenia, gdyż dokonano modyfikacji złożonej deklaracji po dniu 11 sierpnia 2022 r. (art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym). W wyniku kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji podkreślenia wymagało, że mocą ustawy z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2236), w dniu 3 listopada 2022 r. wszedł w życie przepis art. 2 ust. 15g ustawy o dodatku węglowym, według którego, dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym także, gdy główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1, nie zostało zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków do dnia 11 sierpnia 2022 r., a w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustalono, że źródłem ogrzewania tego gospodarstwa jest źródło, o którym mowa w art. 2 ust. 1. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że w wyniku korekty deklaracji dokonanej przez skarżącą, główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1, zostało zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków w dniu 19 sierpnia 2022 r. Cytowany wyżej art. 2 ust. 15g ustawy o dodatku węglowym, który wszedł w życie przed datą wydania zaskarżonej decyzji, powinien zatem mieć zastosowanie przy rozpoznaniu odwołania, w którym była mowa o złożeniu przedmiotowej korekty deklaracji. Z tego bowiem powodu, że omawiane źródło ogrzewania nie zostało zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków do dnia 11 sierpnia 2022 r., w celu rozpoznania wniosku o wypłatę dodatku węglowego, po wejściu w życie wymienionego przepisu, zaistniał obowiązek przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustalającego, czy źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego skarżącej jest źródło, o którym mowa w art. 2 ust. 1 cytowanej ustawy. W wyniku niezastosowania powyższego przepisu, organ odwoławczy przedwcześnie stwierdził, że dokonana w dniu 19 sierpnia 2022 r. korekta przedmiotowej deklaracji polegająca na wskazaniu źródła centralnego ogrzewania w postaci kominka na paliwo stałe (węgiel i drewno), nie mogła skutkować przyznaniem przedmiotowego świadczenia, gdyż dokonano modyfikacji złożonej deklaracji po dniu 11 sierpnia 2022 r. W konsekwencji stwierdzić należało, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 15g ustawy o dodatku węglowym, poprzez jego niezastosowanie, a w następstwie tego organ naruszył art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. i wymienione naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem dotyczyło ustaleń będących podstawą rozstrzygnięcia wniosku skarżącej inicjującego postępowanie administracyjne. Wobec tego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259), zwanej dalej P.p.s.a., należało uchylić zaskarżoną decyzję. Z uwagi na to, że uzupełnienie wymienionych ustaleń wymaga przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, konieczne było również uchylenie – przy zastosowaniu art. 135 P.p.s.a. - decyzji organu I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni wskazania dotyczące konieczności uzupełnienia ustaleń i przeprowadzenia analizy okoliczności faktycznych we wskazanym wyżej zakresie i na tej podstawie wyda rozstrzygnięcie.