II SA/Gl 1466/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Asesor WSA Aneta Majowska, Protokolant specjalista Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w G. z dnia 9 września 2025 r. nr C.RUZ.4219.9.2025.1.BS w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę.

Wnioskiem z dnia 9 grudnia 2024 r. uzupełnionym pismami z dnia 7 lutego 2025 r. oraz 24 marca 2025 r. Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. zwróciło się do Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w G. o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną polegającą na wprowadzaniu oczyszczonych ścieków komunalnych, na urządzeniach stanowiących oczyszczalnię ścieków "[...]", poprzez istniejący wylot do rzeki [...] w km 13+370 jej biegu. W trakcie postępowania domagała się (zarówno we wniosku, jak i w piśmie z dnia 20 maja 2025 r.) aby decyzja obowiązywała od dnia 23 kwietnia 2025 r. na okres 10 lat. Decyzją z dnia 23 maja 2025 r. znak [...] Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w G. udzielił spółce żądanego pozwolenia wodnoprawnego przy czym ustalił czas obowiązywania decyzji na okres 10 lat od dnia, w którym stanie się ona ostateczna. Odwołanie od tej decyzji, w zakresie terminu jej obowiązywania złożyła jej adresatka. W jej ocenie pozwolenie powinno obowiązywać od dnia 23 kwietnia 2025 r. – czyli zgodnie z wnioskiem. Zaskarżoną obecnie decyzją Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w G. utrzymał rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. W jego ocenie wydane w sprawie pozwolenie wodnoprawne w pełni odpowiada wymaganiom prawa. Odnosząc się do zarzutu odwołania polegającego na nie udzieleniu pozwolenia zgodnie z wnioskiem, tj. na okres 10 lat od dnia 23 kwietnia 2025 r., organ wskazał, że zgodnie z art. 400 ustawy prawo wodne pozwolenie wodnoprawne musi być wydane na czas określony, czyli z decyzji musi wynikać zarówno początek jak i koniec jego obowiązywania. Czas ten w przypadku wprowadzania ścieków do wód, nie może przekraczać 10 lat, a nieprzekraczalny termin obowiązywania liczony jest od uzyskania przymiotu ostateczności przez decyzję, w której zawarte jest pozwolenie. Z treści art. 400 ust. 1- 4 Prawa wodnego wynika obowiązywanie pozwolenia wodnoprawnego na przyszłość, przy czym ogólną zasadą jest obowiązywanie tego pozwolenia od dnia, w którym decyzja, którą zostaje udzielone, staje się ostateczna. Ustawodawca daje możliwość odejścia od tej ogólnej zasady dla pozwoleń wodnoprawnych na wprowadzenie ścieków do wód, dla których to w ust. 4 (o brzmieniu "Prawa i obowiązki określone w pozwoleniu wodnoprawnym na wprowadzenie ścieków do wód (...) obowiązują od dnia, w którym decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym stała się ostateczna, chyba że w pozwoleniu wodnoprawnym została określona inna data, od której obowiązuje to pozwolenie" Tym samym pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód może mieć wskazaną inną niż ostateczność decyzji datę, od której obowiązuje to pozwolenie, a także pozwolenie takie może być wydane na 10 lat, ale termin ten nie będzie liczony od ustalonej w pozwoleniu daty obowiązywania pozwolenia, a zgodnie z art. 400 ust. 1 Prawa wodnego, od daty ostateczności decyzji. Pozwolenie wodnoprawne jest decyzją, która daje zakładowi uprawnienie do korzystania z wód w sposób i na zasadach w nim określonych. Decyzja uprawniająca do wykonywania określonych działań nie może zatem obowiązywać wstecz, co miałoby miejsce w przedmiotowym przypadku, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z dniem 23 maja 2025 r. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyła jej adresatka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia zaskarżonego aktu i zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie art. 400 ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne (Dz. U. 2025 poz. 960) poprzez błędną wykładnię polegające przyjęciu, że nie jest możliwe określenie daty obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków przed dniem uzyskania przez decyzję waloru ostateczności, w sytuacji kiedy wykładania wskazanych przepisów prowadzi do odmiennego przeciwnego wniosku, że w pozwoleniu wodnoprawnym może zostać określona data, od której obowiązuje pozwolenie, która będzie wcześniejsza niż data ostateczności decyzji. Skarżąca nie podziela poglądu organu o braku możliwości określenia w decyzji daty, od której obowiązuje pozwolenie, która będzie wcześniejsza niż data ostateczności decyzji. W niniejszej sprawie mają zastosowanie art. 400 ust. 2 i ust. 4 ustawy Prawo Wodne. Zgodnie z art. 400 ust. 2 ustawy, pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi wydaje się na okres nie dłuższy niż 10 lat, liczony od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. W świetle zaś art. 400 ust. 4 ustawy Prawo wodne, prawa i obowiązki określone w pozwoleniu wodnoprawnym na wprowadzenie ścieków do wód lub do ziemi i odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych obowiązują od dnia, w którym decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym stała się ostateczna, chyba że w pozwoleniu wodnoprawnym została określona inna data, od której obowiązuje to pozwolenie. Z powyższego przepisu jednoznacznie wynika zatem, że w pozwoleniu wodnoprawnym może zostać określona inna data niż ostateczność decyzji, od której obowiązuje to pozwolenie. Skarżąca we wniosku z dnia 9 grudnia 2024 roku, który był kompletny pod względem formalnym i merytorycznym, wnosiła o wydanie pozwolenia wodnoprawnego z okresem obowiązywania od dnia 23 kwietnia 2025 roku na okres 10 lat. Taki wniosek był uzasadniony i determinowany tym, że skarżąca do dnia 22 kwietnia 2025 r. posiadała ważne pozwolenie wodnoprawne wydane decyzją Starosty [...] z dnia 22 kwietnia 2015 r. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. WSA w Gliwicach zważył co następuje. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024 r., poz. 1267) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Pozwolenie wodnoprawne, o którym mowa w art. 388 i nast. ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. 2025 r. poz. 960) to decyzja administracyjna o charakterze konstytutywnym. Określa ona dopuszczalny zakres korzystania z wód lub urządzeń wodnych. Jako indywidualny akt administracyjny podlega ona w pełni regulacji kodeksu postępowania administracyjnego. Dotyczy to również czasu obowiązywania. Rozpoczyna go ostateczność decyzji, chyba że został jej nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Zatem tak rozumiany moment obowiązywania decyzji rozpoczyna się z momentem jej wydania (jeśli został jej nadany rygor, o którym mowa w art. 108 k.p.a.) albo w terminie późniejszym, z upływem terminu do złożenia odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) albo w przypadkach, o których mowa w art. 127a k.p.a. W szczególnych przypadkach od decyzji wydanej w pierwszej instancji odwołanie nie przysługuje, jak choćby w przypadku decyzji ustalającej opłatę za korzystanie z usług wodnych (art. 273 ustawy Prawo Wodne). W przypadku decyzji o charakterze konstytutywnym (nakładającej określone obowiązki, czy też przyznającej pewne prawa) niedopuszczalne jest aby taki akt administracyjny rozpoczął swój byt prawny przed jego wydaniem. Inaczej mówiąc organ administracji nie może w decyzji określić daty jej obowiązywania wcześniejszej niż data wydania decyzji. Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy uznać, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest prawidłowe. Nie naruszył prawa Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w G. w decyzji z dnia a 23 maja 2025 r. wskazując czas obowiązywania decyzji na okres 10 lat od dnia, w którym stanie się ona ostateczna. Co więcej, gdyby ustalił czas obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego od dnia 23 kwietnia 2025 r. (czego domagała się skarżąca) to dopuściłby się rażącego naruszenia prawa. W ocenie składu orzekającego skarżąca błędnie interpretuje treść art. 400 ust. 4 ustawy Prawo wodne. Zgodnie z tym przepisem "prawa i obowiązki określone w pozwoleniu wodnoprawnym na wprowadzenie ścieków do wód lub do ziemi i odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych obowiązują od dnia, w którym decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym stała się ostateczna, chyba że w pozwoleniu wodnoprawnym została określona inna data, od której obowiązuje to pozwolenie". Sformułowania "chyba że w pozwoleniu wodnoprawnym została określona inna data" nie można rozpatrywać w oderwaniu od przeprowadzonych wyżej rozważań. Przepis ten nie daje organowi swobody w określeniu czasu początkowego obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Taka wykładnia prowadziłaby do absurdalnego wniosku, że pozwolenie wodnoprawne mogłoby obowiązywać na rok przed jego wydaniem. Funkcja rozwiązania przewidzianego w art. 400 ust. 4 ustawy jest zupełnie inna, Umożliwia ono określenie warunków korzystania z wód, czy też urządzeń wodnych "z wyprzedzeniem". Inaczej mówiąc podmiot może wnosić o ustalenie tych warunków, które mają obowiązywać od momentu późniejszego niż ostateczność samego pozwolenia (np. w odniesieniu do urządzeń, których eksploatacja nie została jeszcze rozpoczęta). Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.