II SA/Gl 135/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N.T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie uprawnień do kierowania pojazdami w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy

Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. W druku formularza podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze swoimi rodzicami, nie posiada w zasadzie żadnego majątku, jego ojciec prowadzi działalność gospodarczą, ale nie wie jakie odchody osiąga z tego tytułu, natomiast matka uzyskuje zasiłek w wysokości 900 lub 600 zł netto miesięcznie. Pismem z dnia 20 marca 2017 r. referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku poprzez: - udokumentowanie faktu, iż jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku; - udokumentowanie wysokości dochodów osiąganych przez ojca skarżącego; - udokumentowanie wysokości stałych, miesięcznych wydatków przeznaczanych na utrzymanie się oraz wskazanie marek i roku produkcji samochodów posiadanych przez ojca wnioskodawcy. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. poz. 718 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel. Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że ocena możliwości finansowych strony dokonywana jest w oparciu o informacje udzielone przez samego zainteresowanego lub też wynikające z dokumentów przezeń nadesłanych. W realiach rozpoznawanej sprawy w zasadzie nic nie wiadomo na temat realnej sytuacji materialnej strony, gdyż skarżący uchylił się od udzielenia wyjaśnień oraz nadesłania dokumentów. Wskazać przyjdzie, że nie bez powodu ustawodawca w druku urzędowego formularza wymaga udzielenia obszernych informacji na temat sytuacji materialnej samej strony oraz jej bliskich. Jest bowiem rzeczą oczywistą, że osoba niedysponująca dostatecznymi środkami finansowymi w pierwszej kolejności powinna we własnym zakresie, a więc wśród swoich bliskich poszukiwać źródeł ewentualnego wsparcia, a dopiero wówczas, gdyby okazało się to niemożliwe lub znacząco utrudnione – może oczekiwać takiej pomocy ze strony Skarbu Państwa. W druku formularza skarżący wspomina o nieruchomościach należących do jego ojca oraz o tym, że osoba ta prowadzi działalność gospodarczą. Równocześnie zasłania się brakiem dobrych relacji z ojcem i tym tłumaczy uchylenie się od udzielenia wyjaśnień na temat dochodów tej osoby. Analogicznie, daleko idące nieścisłości dotyczą dochodów matki strony. W opisywanej wyżej sytuacji brak jest możliwości stwierdzenia, że skarżący, ze względu na swoją sytuację osobistą oraz finansową nie ma jakichkolwiek możliwości zdobycia środków na opłacenie kosztów sądowych oraz usług fachowego pełnomocnika. Zbyt wiele niejasności sprawia, że nie można z całym przekonaniem stwierdzić, że zaistniały przesłanki do zastosowania art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.