Sygnatura
II SA/Gd 947/25
Wyrok WSA w Gdańsku z 29 kwietnia 2026 r., II SA/Gd 947/25
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
- Data orzeczenia
- 29 kwietnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor sądowy WSA Wojciech Wycichowski (sprawozdawca) Protokolant Specjalista Agnieszka Pazdykiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2026 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. R. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 12 września 2025 r., nr WI-I.7843.1.69.2025.KM w przedmiocie sprzeciwu w sprawie budowy obiektów budowlanych oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: W dniu 21 maja 2025 r. M. R. (dalej: "Wnioskodawczyni", "Inwestorka", "Skarżąca"), na podstawie art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r., poz. 418) - dalej: "Prawo budowlane", zgłosiła Staroście Puckiemu (dalej: "Starosta", "organ pierwszej instancji") posadowienie na działce nr [...] w K. dwóch domków holenderskich wraz z dostawionymi wiatami. Decyzją z 5 czerwca 2025 r. Starosta, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego, wniósł sprzeciw w sprawie zamiaru budowy dwóch domków holenderskich wraz z dostawionymi wiatami na terenie działki nr [...] położonej w K., objętego zgłoszeniem Inwestorki z 21 maja 2025 r. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że w odniesieniu do zgłoszenia stwierdzono wątpliwości w zakresie jego zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej: "m.p.z.p.") przyjętego uchwałą Rady Gminy Krokowa nr XLVII/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Karwieńskie Błota I i II w gminie Krokowa (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2022 r., poz. 2024) - dalej: "Uchwała XLVII/478/2022", gdyż na obszarze oznaczonym symbolem "1.33.R - tereny rolnicze" ustalono zakaz wszelkiej zabudowy. W związku z tym na przedmiotowym terenie obowiązujący m.p.z.p. nie dopuszcza sytuowania domków holenderskich wraz z dostawionymi wiatami. Tym samym, zamiar budowy tych obiektów na terenie działki nr [...] narusza ustalenia m.p.z.p. Starosta wskazał również, że w toku rozpatrywania zgłoszenia powzięto informację, iż obiekty dotyczące tego zgłoszenia już istnieją, co potwierdza stan przedstawiony w zakładce ortofotomapa w systemie informacji przestrzennej dostępnej na stronie internetowej [...]. Tymczasem, zgodnie z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. A zatem, zgłaszany zamiar budowy dwóch domków holenderskich wraz z dostawionymi wiatami na terenie działki nr [...] wykonano przed ustawowym terminem 21 dni, co stoi w sprzeczności z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Końcowo organ pierwszej instancji wskazał, że odstąpił od nałożenia na Inwestorkę, w drodze postanowienia, obowiązku uzupełnienia podania zgodnie z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, ponieważ uzupełnienie braków nie ma wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Odwołując się do poglądów doktryny Starosta podał, że negatywne rozstrzygnięcie co do zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. przekreśla możliwość pozytywnego rozpatrzenia sprawy. W wyniku wniesionego od powyższej decyzji odwołania Wojewoda Pomorski (dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy") decyzją z 12 września 2025 r. utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, przytoczył treść przepisów art. 28 ust. 1 i art. 30 Prawa budowlanego wskazując następnie, że przedmiotem dokonanego w dniu 21 maja 2025 r. zgłoszenia jest budowa, na działce nr [...] w K., dwóch domków holenderskich z dostawionymi dwiema wiatami: jednego w kształcie prostokąta o wymiarach 3,68 m x 10,0 m (o powierzchni zabudowy 36,8 m2) z dostawioną wiatą w kształcie litery "L" o dłuższym boku wynoszącym 11,70 m i krótszym 5,56 m (o powierzchni 29,07 m2) oraz drugiego o nieregularnym kształcie z dłuższym bokiem wynoszącym 13,59 m i krótszym 3,68 m (o powierzchni zabudowy 62,79 m2) z dostawioną wiatą w kształcie prostokąta o wymiarach 7,12 m x 1,85 m (o powierzchni 13,17 m2). Wojewoda zauważył, że budowa domków holenderskich nie została wymieniona w art. 29 Prawa budowlanego, ponadto brak jest ich ustawowej definicji. Organ odwoławczy wskazał, że wobec braku ustawowej definicji obiektu typu domek holenderski najbardziej adekwatnym do niego pojęciem jest pojęcie "barakowóz", a więc pojazd bez silnika przystosowany do łączenia go z innym pojazdem, mieszczący się w definicji tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. Wojewoda zaznaczył, że tymczasowe obiekty budowlane nie stanowią odrębnej kategorii obiektów budowlanych, lecz mieszczą się jednocześnie w definicji obiektu budowlanego zawartej w art. 3 pkt 1 tej ustawy. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych organ odwoławczy podniósł, że umieszczenie obiektu, nawet przystosowanego do poruszania się po drodze, na dłuższy czas na nieruchomości i wykorzystywanie go do celów mieszkalno-rekreacyjnych, powoduje, że obiekt podlega reżimowi prawa budowlanego, a funkcja transportowa w tym kontekście staje się nieistotna. Ustawione na gruncie przyczepy kempingowe, nie spełniające w danej chwili swojej pierwotnej funkcji transportowo-komunikacyjnej, stanowią obiekty budowlane. Zdaniem Wojewody poprzez analogię domek holenderski ustawiony na gruncie uznać należy za obiekt budowlany. Organ odwoławczy wskazał następnie, że zgłaszane domki holenderskie z wiatami są przeznaczone i wykorzystywane na cele rekreacyjne i stanowią tzw. domy letniskowe, czyli obiekty budowlane III kategorii (zgodnie z załącznikiem do Prawa budowlanego). W tym stanie rzeczy Wojewoda uznał, że domki holenderskie o funkcji rekreacyjnej z wiatami wymagają zgłoszenia, w myśl przepisów art. 29 ust. 1 pkt 14 lit. c i 16 lit. b Prawa budowlanego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że teren działki nr [...] w K. jest objęty Uchwałą XLVII/478/2022 i zgodnie z załącznikiem graficznym do niej położony jest w jednostce planistycznej oznaczonej symbolem cyfrowo-literowym "1.33.R" stanowiącej, zgodnie § 5 pkt f, teren rolniczy. Ustalenia szczegółowe dla tej jednostki urbanistycznej zawarto w § 8, dla omawianego terenu w karcie nr 15. W pkt 9 w zakresie szczególnych warunków zagospodarowania terenu oraz ograniczeń w jego użytkowaniu ustalono zakaz wszelkiej zabudowy, zaś w pkt 12 ustalono niedopuszczalność jakiegokolwiek tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania tego terenu. Mając na uwadze treść tych zapisów Wojewoda uznał, że budowa, tudzież nietrwałe posadowienie na gruncie dwóch domków holenderskich z wiatami o funkcji rekreacyjnej, narusza bezwzględnie ustalenia obowiązującego m.p.z.p. Organ odwoławczy podniósł, że w obecnym stanie prawnym jakakolwiek zabudowa, w tym tymczasowa, nie jest dopuszczalna na działce nr [...] w K. Jako prawidłowe Wojewoda ocenił tym samym stanowisko Starosty, że zgłaszana inwestycja jest niezgodna z postanowieniami obowiązującego m.p.z.p., a zatem w sprawie należało wnieść sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy podzielił również stanowisko organu pierwszej instancji, zgodnie z którym objęte zgłoszeniem obiekty budowlane zostały przez Inwestorkę zgłoszone już po ich usytuowaniu na działce nr [...], podczas gdy ich realizacja możliwa jest dopiero na podstawie skutecznie zgłoszenia, czyli dokonanego przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych (art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego). W ocenie Wojewody na podstawie analizy porównawczej zdjęć satelitarnych (ortofotomap archiwalnych z lipca 2019 r., maja 2020 r., września 2021 r. i aktualnej z września 2024 r., zawartych w serwisie internetowym Geoportal Krajowy, dostępnych pod adresem https://mapy.geoportal.gov.pl/) oraz mapy zasadniczej dołączonej do zgłoszenia z 21 maja 2025 r. wynika wprost, że przedmiotowe obiekty budowlane są istniejące, a ich budowa na działce nr [...] rozpoczęła się przed lipcem 2019 r. W tym stanie rzeczy wniesienie przez organ pierwszej instancji sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 4 Prawa budowlanego organ odwoławczy uznał nie tylko za zasadne, ale także obligatoryjne. Odwołując się do judykatury Wojewoda podniósł, że decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć jedynie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych. Celem wydania takiej decyzji nie jest ani legalizowanie już zrealizowanej inwestycji, ani też nie może taka decyzja dokonywać oceny robót już wykonanych. Oczywiste jest więc, że pozwolenie na budowę może być udzielone przed rozpoczęciem, a nie po zakończeniu robót budowlanych. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zasada ta ma również zastosowanie do procedury zgłaszania robót budowlanych, a więc nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie zgłoszenia robót budowlanych w stosunku do robót, które już zostały wykonane. W konsekwencji, wykonanie robót budowlanych przed dokonaniem zgłoszenia bądź przed upływem terminu 21 dni od dnia ich zgłoszenia obliguje organ administracji architektoniczno-budowlanej do wydania decyzji o sprzeciwie, stosownie do art. 30 ust. 6 pkt 4 Prawa budowlanego, który nakazuje wniesienie sprzeciwu w sytuacji, gdy roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem art. 30 ust. 5. Końcowo Wojewoda odniósł się do stanowiska Wnioskodawczyni dotyczącego zastosowania w niniejszej sprawie przepisów ustawy z dnia 9 maja 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 967) - dalej: "lex silos", uznając je za nieuzasadnione. Organ odwoławczy wskazał, że budowę domków holenderskich z wiatami rozpoczęto przed lipcem 2019 r., zaś "lex silos" uchwalono w okresie późniejszym, już po dacie budowy. W związku z tym regulacje zmieniające przepisy Prawa budowlanego w niej zawarte nie mogłyby być zastosowane w niniejszej sprawie, gdyż stanowiłoby to naruszenie zasady lex retro non agit. Wojewoda wskazał również, że założeniem omawianej nowelizacji Prawa budowlanego było wprowadzenie uproszczeń pozwalających na szybkie i sprawne realizowanie inwestycji budowlanych w gospodarstwach rolnych, z akt sprawy nie wynika zaś, aby Inwestorka była rolnikiem i prowadziła gospodarstwo rolne, a zgłaszane domki holenderskie z wiatami miałyby być związane z produkcją rolną. W skardze na decyzję organu odwoławczego M. R. zarzuciła, że decyzja ta nie ma podstawy prawnej w odniesieniu do dokonanego przez nią zgłoszenia zabudowy na działce nr [...] w K. Skarżąca podkreśliła, że dokonując zgłoszenia postąpiła zgodnie z nowym prawem, gdyż 3 czerwca 2023 r. weszła w życie nowelizacja Prawa budowlanego ułatwiająca budowę obiektów budowlanych związanych z produkcją rolną. Skarżąca przyznała, że przepisy "lex silos" nie precyzują, o jaką produkcję rolną chodzi, jednak nowelizacja jest odpowiedzią na postulaty rolników dotyczące wprowadzenia ułatwień w procesie budowlanym. Wskazano, że z pozwolenia na budowę zwolniono realizację naziemnych silosów i obiektów budowlanych do 250 m3 i o wysokości nie większej niż 15 m - taka inwestycja wymaga jedynie zgłoszenia. To samo dotyczy budowy budynków gospodarczych i wiat o prostej konstrukcji o powierzchni zabudowy do 150 m2 przy rozpiętości wysokości nie większej niż 6 m. Wskazano również, że katalog inwestycji niewymagających decyzji o pozwoleniu na budowę, a wymagających dokonania zgłoszenia zgodnie z art 29 ust. 1 Prawa budowlanego rozszerzono o jednokondygnacyjne budynki gospodarcze i wiaty o prostej konstrukcji. Skarżąca podniosła, że do zgłoszenia dołączyła dokumentację zgodną z wymogami nowej ustawy, zaś organy wydały decyzje, które nie są zgodne z jej przepisami. Wojewoda w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2026 r. pełnomocnik Skarżącej wskazał, że objęte zgłoszeniem z 21 maja 2025 r. obiekty budowlane są jednokondygnacyjnymi budynkami gospodarczymi związanymi z produkcją rolną, w związku z czym na ich posadowienie nie jest wymagane ani pozwolenie na budowę ani zgłoszenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Pomorskiego z 12 września 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Puckiego z 5 czerwca 2025 r., którą organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw do zgłoszonej przez M. R. budowy dwóch domków holenderskich wraz z dostawionymi wiatami na terenie działki nr [...] w K. Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie decyzji są przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2026 r., poz. 524), w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy, z której wynika, że zarówno rozpoczęcie, jak i prowadzenie robót budowlanych jest co do zasady możliwe jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1). Od zasady tej istnieją jednak wyjątki określone w art. 29 Prawa budowlanego. Niektóre z nich nie wymagają w ogóle akceptacji organu architektoniczno-budowlanego, odnośnie do innych robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę istnieje wymóg dokonania zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru przystąpienia do realizacji robót budowlanych w enumeratywnie określonych przypadkach. Z poszczególnych regulacji art. 30 Prawa budowlanego wynika, że zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych dokonuje się organowi administracji architektoniczno-budowlanej (ust. 1b). W zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres, miejsce i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia (ust. 2). Zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (ust. 5). Zgodnie z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę; 2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy; 3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje; 4) roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem ust. 5. W judykaturze nie ma wątpliwości co do tego, że przepis art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego przewiduje obowiązek wniesienia sprzeciwu w ściśle określonych sytuacjach. Ustawowe określenie "wnosi sprzeciw" oznacza bowiem, że rozstrzygnięcie w tym zakresie nie jest pozostawione uznaniu organu administracji architektoniczno-budowlanej, lecz jest on zobligowany do wniesienia sprzeciwu w sytuacji, gdy wystąpi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie. Wniesienie sprzeciwu oznacza brak zgody organu na przystąpienie przez inwestora do realizacji zamierzonej działalności budowlanej (zob. wyrok NSA z 4 marca 2025 r. sygn. akt II OSK 1796/22, przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka zaś sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. W jej realiach Skarżąca dokonała w dniu 21 maja 2025 r. zgłoszenia, które obejmowało budowę dwóch domków holenderskich wraz z dostawionymi do nich wiatami na działce nr [...] w K. Sąd podziela stanowisko organów, że wniesienie sprzeciwu uzasadnione było m.in. tym, iż objęte zamiarem inwestycyjnym Skarżącej przedsięwzięcie narusza postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Gminy Krokowa nr XLVII/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Karwieńskie Błota I i II w gminie Krokowa (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2022 r., poz. 2024). Zgodnie z załącznikiem graficznym do ww. uchwały teren działki nr [...] jest położony w jednostce planistycznej oznaczonej symbolem "1.33.R" stanowiącej tereny rolnicze. Ustalenia szczegółowe dla tej jednostki urbanistycznej zawarto w § 8, dla omawianego terenu w karcie nr 15. W pkt 9 w zakresie szczególnych warunków zagospodarowania terenu oraz ograniczeń w jego użytkowaniu ustalono zakaz wszelkiej zabudowy, zaś w pkt 12 ustalono niedopuszczalność jakiegokolwiek tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania tego terenu. Mając na uwadze treść tych zapisów organy prawidłowo uznały, że budowa bądź nietrwałe posadowienie na gruncie dwóch domków holenderskich z wiatami o funkcji rekreacyjnej narusza ustalenia obowiązującego m.p.z.p. Obowiązujące na spornym terenie postanowienia planu miejscowego przewidują jego zagospodarowanie wyłącznie w kierunku rolniczym, wykluczając wszelką zabudowę. Organy dokonały wykładni obowiązujących i wiążących postanowień planu miejscowego uwzględniając ich literalne brzmienie, które nie budzi wątpliwości co do braku możliwości realizacji jakiejkolwiek zabudowy. Sama zasadność przyjętych przez lokalnego prawodawcę rozwiązań może być kwestionowana w drodze odrębnej skargi na tenże akt. Jako prawidłowe należy ocenić również postępowanie organu pierwszej instancji, który był zobligowany do wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 4 Prawa budowlanego, gdyż objęte zgłoszeniem obiekty budowlane zostały przez Skarżącą zgłoszone już po ich usytuowaniu na działce nr [...]. Tymczasem ich realizacja byłaby możliwa dopiero na podstawie skutecznie zgłoszenia, czyli dokonanego przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych (art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego). W powyższym zakresie organy dokonały analizy porównawczej zdjęć satelitarnych (ortofotomap archiwalnych z lipca 2019 r., maja 2020 r., września 2021 r. i aktualnej z września 2024 r., zawartych w serwisie internetowym Geoportal Krajowy, dostępnych na stronie internetowej mapy.geoportal.gov.pl) oraz mapy zasadniczej dołączonej do zgłoszenia z 21 maja 2025 r. Z porównania tego wprost wynika, że przedmiotowe obiekty budowlane są istniejące, a ich posadowienie na działce nr [...] miało miejsce przed lipcem 2019 r. Należy zauważyć, że w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego ustawodawca zakreślił inwestorowi termin, w którym nie może przystąpić do wykonywania robót budowlanych, a organowi termin do ewentualnego wniesienia sprzeciwu. W piśmiennictwie dotyczącym instytucji zgłoszenia wskazuje się, że zgłoszenie jest sui generis wnioskiem o milczącą akceptację organu zgłaszanego zamierzenia budowlanego, a zatem jedynie milczenie organu, czyli niewyrażenie sprzeciwu w formie decyzji w powyższym terminie, uprawnia inwestora do podjęcia robót budowlanych (tak: Z. Niewiadomski (red.) Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2006, s. 366). Należy również podkreślić, że na skutek zgłoszenia robót budowlanych organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wydaje pozytywnej decyzji uprawniającej inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych, jest uprawniony jedynie do wydania decyzji o sprzeciwie. Dopóki nie upłynie wskazany termin, dopóty organ ma kompetencje do wydania decyzji administracyjnej w sprawie sprzeciwu; kompetencji tej nie traci w szczególności na skutek rozpoczęcia przed upływem wskazanego terminu przez inwestora robót budowlanych. Sąd podziela przywołany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i prezentowany w judykaturze pogląd, że celem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest ani legalizowanie już zrealizowanej inwestycji, ani też nie może taka decyzja dokonywać oceny robót już wykonanych. Oczywiste jest więc, że pozwolenie na budowę może być udzielone przed rozpoczęciem, a nie po zakończeniu robót budowlanych (zob. wyroki NSA: z 25 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 333/07 i z 24 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 1763/09). Nie ulega wątpliwości, że zasada ta - w świetle art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego - ma również zastosowanie do procedury zgłaszania robót budowlanych, a więc nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie zgłoszenia robót budowlanych w stosunku do robót, które już zostały wykonane. W konsekwencji, wykonanie robót budowlanych przed terminem wskazanym w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego obliguje organ administracji architektoniczno-budowlanej do wydania decyzji o sprzeciwie. Przepis art. 30 ust. 6 pkt 2 tej ustawy zawiera samodzielną podstawę do zgłoszenia sprzeciwu, gdy budowa narusza "inne przepisy", przy czym należy zwrócić uwagę, że ustawodawca nie sprecyzował, jakie przepisy miał na uwadze. W związku z tym, w ocenie Sądu, w określeniu "inne przepisy" powinny się mieścić wszystkie te przepisy, z których wynikają normy o charakterze bezwzględnie obowiązującym. Do przepisów o takim charakterze można zaliczyć m.in. art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego (zob. wyrok NSA z 10 grudnia 2019 r. sygn. akt II OSK 245/18). Odnosząc się końcowo do argumentacji Skarżącej, że w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy z dnia 9 maja 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 967), należy wskazać, że w uzasadnieniu projektu tej ustawy zapisano: "Wychodząc naprzeciw postulatom oraz oczekiwaniom rolników w przezwyciężeniu barier administracyjnych, na które napotykają w procesie budowlanym, do katalogu inwestycji zwolnionych z pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia dodano jednokondygnacyjne budynki gospodarcze i wiaty o prostej konstrukcji, związane z produkcją rolną, o powierzchni zabudowy do 150 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 6 m i wysokości nie większej niż 7 m, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. Dodatkowo proponuje się rozszerzenie katalogu inwestycji (budów) niewymagających decyzji o pozwoleniu na budowę, a wymagających jedynie dokonania zgłoszenia, zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane o jednokondygnacyjne budynki gospodarcze i wiaty o prostej konstrukcji, związane z produkcją rolną, o powierzchni zabudowy do 300 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 7 m i wysokości nie większej niż 7 m, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. [...] Ponadto budowa naziemnych silosów na materiały sypkie, o pojemności do 250 m3 i wysokości nie większej niż 15 m będzie zwolniona z pozwolenia na budowę a inwestycja ta będzie wymagać jedynie zgłoszenia budowy. Proponowane zmiany niewątpliwie przyczynią się do ułatwienia procesu inwestycyjno-budowlanego prowadzonego na terenie gospodarstw rolnych" (https://www.sejm.gov.pl/Sejm9.nsf/druk.xsp?nr=3178, s. 1-2). Powyższa ustawa weszła w życie częściowo z dniem 20 maja 2023 r., częściowo z dniem 3 czerwca 2023 r., a częściowo z dniem 7 czerwca 2023 r. Ustawa ta nie zawiera żadnych przepisów o mocy wstecznej. A zatem, wskazana przez Skarżącą nowelizacja przepisów Prawa budowlanego nie może mieć zastosowania do obiektów Skarżącej, które zostały posadowione na działce nr [...] w K. przed lipcem 2019 r. Po drugie, wskazana zmiana przepisów ma zastosowanie do gospodarstw rolnych. Zdaniem Sądu, zarówno z akt sprawy, jak i z okoliczności przedstawionych na rozprawie, nie wynika, aby Skarżąca na terenie przedmiotowej działki prowadziła gospodarstwo rolne. Hobbystyczna uprawa roślin (drzewek i krzewów owocowych) na działce i umieszczenie na niej kilku uli z całą pewnością nie może być uznana za prowadzenie działalności rolniczej, przez co - wbrew stanowisku zaprezentowanemu na rozprawie - będące przedmiotem postępowania obiekty nie mogą być uznane za jednokondygnacyjne budynki gospodarcze związane z produkcją rolną. Po trzecie wreszcie, wskazane zmiany dotyczą innego rodzaju obiektów niż obiekty o funkcji rekreacyjnej (z jakimi mamy do czynienia w niniejszej sprawie). Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za nieuzasadnioną.[pic]
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 25 listopada 2025
- Symbol z opisem
- 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
- Hasła tematyczne
- Budowlane prawo
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Dariusz Kurkiewicz /przewodniczący/ Katarzyna Krzysztofowicz Wojciech Wycichowski /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
art. 30 · Dz.U. 2026 poz. 524
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III SA/Po 452/26 · 29 kwietnia 2026
Postanowienie WSA w Poznaniu z 29 kwietnia 2026 r., III SA/Po 452/26
Sygnatura: VII SA/Wa 2805/25 · 29 kwietnia 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 29 kwietnia 2026 r., VII SA/Wa 2805/25
Sygnatura: II SA/Gd 1038/25 · 29 kwietnia 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 29 kwietnia 2026 r., II SA/Gd 1038/25
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny