II SA/Gd 811/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: WSA Janina Guść WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie sędziego WSA Doroty Jadwiszczok w sprawie ze skargi F. B. na uchwałę Rady Gminy z dnia 10 września 2013 r., nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia wezwania dotyczącego usunięcia naruszenia prawa wywołanego uchwaleniem uchwały w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 29 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Gd 811/13 oddalającego wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Doroty Jadwiszczok.

Pismem z dnia 6 maja 2014 r. skarżący F. B. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku - Doroty Jadwiszczok od rozpoznawania sprawy jego skargi na uchwałę Rady Gminy z dnia 10 września 2013 r., nr [...]. W uzasadnieniu wniosku, powołując się na art. 45 ust. 1 oraz art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, skarżący wskazał, że sędzia Dorota Jadwiszczok dopuściła się naruszenia podanych przepisów Konstytucji. Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, której dotyczy przedmiotowy wniosek, złożyła oświadczenia, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie. Prawomocnym postanowieniem z dnia 29 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek F. B. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Doroty Jadwiszczok. Pismem z dnia 21 listopada 2014 r. F. B. wniósł ponownie o wyłączenie od udziału w sprawie sędziego WSA w Gdańsku Doroty Jadwiszczok. Wskazał we wniosku, że sędzia Dorota Jadwiszczok wprowadziła w błąd WSA w Gdańsku oraz Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzeniem, że nie wykonał skarżący zarządzenia z dnia 18 lipca 2014 r. poprzez nadesłanie podpisanych zażaleń. W dniu 1 grudnia 2014 r. sędzia Dorota Jadwiszczok złożyła ponownie oświadczenie, że w niniejszej sprawie nie występują żadne okoliczności mogące budzić wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie (zob. oświadczenie k. 311). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Ponowny wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego Doroty Jadwiszczok od orzekania w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy bądź też na wniosek strony. Treść art. 18 § 1 tej ustawy stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych przyczyn wyłączenia sędziego z urzędu. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w art. 19 tej ustawy wymienia się tzw. względne przesłanki wyłączenia. Przepis ten stanowi, że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Okoliczności, o których mowa w art. 19 obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności sędziego. Same odczucia skarżącego, że sędzia nie jest bezstronny w związku z wcześniejszym orzekaniem w sprawach z jego skarg niezgodnie z jego oczekiwaniami, musi skutkować oddaleniem wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 4 marca 2014 r. sygn. akt I OZ 138/14 (LEX nr 1449942, dostępny też na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia spoczywa na stronie wnioskującej o wyłączenie sędziego. Powinny to być takie przyczyny, które pozostają w związku przyczynowym między ich wystąpieniem, a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, że w danych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny. Żądając wyłączenia sędziego w trybie art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wystarczy powołać się na abstrakcyjne przyczyny, które w przekonaniu wnioskodawcy dają podstawę do wyłączenia. Niezadowolenie strony, odnoszące się do sposobu prowadzenia tej bądź innych spraw sądowych, nie stanowi automatycznie podstawy do wyłączenia sędziów wcześniej orzekających w tych sprawach. Do wyłączenia sędziego nie wystarczy, bowiem subiektywne przekonanie, że sędzia nie będzie bezstronny, wywołane faktem, że sędzia ten orzekał już kiedyś w innej sprawie i wtedy wydał niekorzystne dla danej strony orzeczenie. Innymi słowy, sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny nie stanowi przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie. Takie motywy zostały wskazane w ponownym wniosku o wyłączenie sędziego. Przedmiotowy wniosek należało rozpoznać pod kątem przesłanek wskazanych w art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż dotyczy postanowienia rozstrzygającego kwestię wpadkową – wyłączenia sędziego. Nie ulega wątpliwości, że postanowienie w przedmiocie wyłączenia, jako niekończące postępowania w sprawie, może zostać zmienione na podstawie wskazanego przepisu, w przypadku wystąpienia przewidzianych w nim przesłanek tj. zmiany okoliczności sprawy. Zgodnie bowiem z art. 165 postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wobec powyższego, rozpoznając ponowny wniosek skarżącego w przedmiocie wyłączenia sędziego, oparty na tych samych przesłankach, sąd stwierdził, że skoro nie występują okoliczności, o których mowa w art. 18 i art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tym samym brak jest podstaw do uchylenia w trybie art. 165 ustawy prawomocnego postanowienia z 29 maja 2014 r. oddalającego wniosek o wyłączenie wymienionego sędziego od orzekania w sprawie.