II SA/Gd 405/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. H. na decyzję Wojewody z dnia 20 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

We wniesionej do Sądu w niniejszej sprawie skardze skarżąca Gmina złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia 20 kwietnia 2017 r. nr [..]. Decyzją tą Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej z dnia 29 lipca 2016 r. nr [..] nakładającą na Burmistrza obowiązek zapłaty na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez A. odszkodowania w łącznej wysokości 1 051 987 zł za nieruchomość oznaczoną nr [..] położoną w H. przy ul. S., która na podstawie ostatecznej decyzji Starosty z dnia 25 października 2010 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. rozbudowa drogi publicznej ulicy S. o miejsca postojowe dla autokarów i samochodów osobowych z infrastrukturą towarzyszącą na terenie działki nr [..] położonej w H., przeszła z mocy prawa na własność Gminy Miasta. Skarżąca uważa, że wykonanie zaskarżonej decyzji zasługuje na wstrzymanie, gdyż wydana została ona z naruszeniem art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych poprzez ustalenie wysokości odszkodowania w kwocie przekraczającej wysokość słusznego odszkodowania, o którym mowa w art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. Ustalone odszkodowanie, jak wskazała skarżąca, znacznie przekracza wartość utraconego prawa własności. Rozpoznając powyższy wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2017 r., poz. 1369) stanowi, że wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z art. 61 § 3 tej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z przywołanej regulacji wynika, że istnieją dwie alternatywne przesłanki wstrzymania przez sąd zaskarżonego aktu a są nimi: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te mogą zaistnieć łącznie lub oddzielnie. Przy czym przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego tj. np. w sytuacji, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, Legalis). Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 1841/09, Legalis). Ciężar wykazania tych przesłanek ciąży na stronie, która domaga się wstrzymania wykonania aktu. Strona ta powinna przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej a uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Nie wystarcza więc jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 666/06, niepubl.). W ocenie Sądu skarżąca nie przedstawiła żadnych argumentów, które wskazywałyby, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody czy też trudnych do odwrócenia skutków. Sąd miał przy tym na uwadze, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest należność pieniężna, a więc z natury rzeczy świadczenie odwracalne, którego zwrot (wraz z odsetkami) może być skutkiem ewentualnego uwzględnienia skargi. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach podmiotu zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji, gdy chodzi o decyzję rodzącą obowiązek wypłaty konkretnej sumy pieniężnej, a zatem rozporządzenia majątkiem Gminy, koniecznym jest wykazanie konkretnych przesłanek wskazujących na okoliczność, iż wypłata odszkodowania w określonej wysokości spowoduje uszczuplenie majątku w takim stopniu, iż w konsekwencji dojdzie do wystąpienia nieodwracalnych skutków lub powstania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody po stronie wypłacającego odszkodowanie (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2508/16, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd miał ponadto na uwadze, że kwestie wypłaty odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne reguluje przepis art. 132 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami przewidując, że zapłata odszkodowania następuje w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja w tym przedmiocie stała się ostateczna. Stąd też w tych sprawach nie ma zastosowania reguła z art. 9 tej ustawy, dotycząca obligatoryjnego wstrzymania wykonania decyzji w razie wniesienia skargi do sądu na mocy postanowienia organu (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 listopada 2007 r., sygn. akt III SA/Po 1052/06, LEX nr 423855). W konsekwencji ustawodawca przewidział też obowiązek zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania w razie uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji, co zabezpiecza dostatecznie interes podmiotu zobowiązanego do jego wypłaty. Dlatego też Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia rozpoznawanego wniosku i na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.