II SA/Bk 816/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Wyrokiem z dnia 20 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. W dniu 14 marca 2018 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku argumentując, że w dniu 20 lutego 2018 r. po raz pierwszy uczestniczył jako strona w postępowaniu przez sądem administracyjnym, a niedopatrzenie 7-dniowego terminu za złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienie wyroku wynikało z natłoku spraw prawnych prowadzonych przez skarżącego oraz braku precyzji osób pomagających skarżącemu w obsłudze prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl przepisu art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.) sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, której to czynności strona nie dokonała w terminie bez swojej winy, a zgodnie z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. wniosek taki składa się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Podkreślić należy, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy, a ocena argumentacji strony wnoszącej o to przywrócenie podlega ocenie sądu, który rozstrzyga czy brak swojej winy strona uprawdopodobniła. Uzależnione ono jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Zgodnie z orzecznictwem sądowym do okoliczności faktycznych, które uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (np. postanowienie NSA z dnia 10 września 2010 r., II OZ 849/10). Natomiast do przesłanek negatywnych zalicza się przykładowo: zaniedbanie pracownika odpowiedzialnego za sprawy napływającej korespondencji w zakładzie osoby prawnej (wyrok NSA z 9 marca 2000 r., I SA/Gd 1288/99), nieznajomość prawa (wyrok NSA z 6 listopada 1998 r., I SA/Łd 153/97), czy niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (postanowienie NSA z 10 lutego 2000 r. , SA/Sz 1117/99). Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. Można o nim mówić jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/03). Przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. Z treści omawianego przepisu należy wywieść, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy do sądu i powinna uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. Zatem w przypadku, gdy strona uchybiając terminowi dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, dokonana przez nią czynność pozostanie bezskuteczna, ponieważ przywrócenie terminu nie będzie w tej sytuacji dopuszczalne. W sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik kryterium braku winy w uchybieniu terminu powinno być oceniane z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności przez profesjonalnego pełnomocnika (np. adwokata). Na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Dodatkowo, pełnomocnik profesjonalny podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej (por. postanowienia NSA: z 11 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 198/09, z 3 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 155/09 oraz z 9 maja 2006 r. sygn. akt II OZ 468/06, CBOSA). Uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienie wyroku w przedmiotowej sprawie jest bezsporne, wobec czego zasadnym było złożenie wniosku o jego przywrócenie. Pomimo, iż wniosek taki został złożony w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a., to skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu tegoż terminu, albowiem okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie było niezawinione. We wniosku o przywrócenie terminu skarżący podał, że uchybienie terminu nastąpiło w związku z natłokiem spraw prawnych prowadzonych przez niego osobiście oraz braku precyzyjnych i konkretnych podpowiedzi ze strony osób świadczących skarżącemu obsługę prawną. Powyższe okoliczność w ocenie Sądu, nie mogą stanowić przesłanki przywrócenia terminu w niniejszej sprawie. Przede wszystkim wskazany natłok ważnych spraw prawnych, nie może stanowić podstawy przywrócenia terminu bowiem nie dowodzi w żaden sposób braku winy skarżącego w niedochowaniu wnioskowanego terminu. Tym bardziej, że złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia nie jest czynnością czasochłonną i skomplikowaną, a skarżący uczestniczył w rozprawie w dniu 20 lutego 2018 r. osobiście. Ponadto nie bez znaczenia jest, że na rozprawie obecny był również profesjonalnym pełnomocnik Skarżącego, który powinien był dołożyć należytej staranności i zadbać o sprawy swego mocodawcy składając stosowny wniosek w terminie. Podumowując, przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy skarżący (jego pełnomocnik) nie mógł dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt II FZ 328/11, LEX nr 1083219). Przyczyn zaś takich w rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził, albowiem podnoszone przez pełnomocnika skarżącego przyczyny uchybienia terminu nie miały charakteru nadzwyczajnego i były możliwe do usunięcia. Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a.