Sygnatura
II SA/Bk 1798/25
II SA/Bk 1798/25 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2026-04-28
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
- Data orzeczenia
- 28 kwietnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 kwietnia 2026 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Fundacji P. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 8 września 2025 r. nr 408.126/F-2/7/25 w przedmiocie stwierdzenia braku podstaw do czasowego odebrania psa oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności faktycznych i prawnych. W dniu 1 czerwca 2023 r. do Prezydenta Miasta Białegostoku wpłynęło zawiadomienie od Fundacji P. w L. informujące o odebraniu S. T. i D. T. w dniu 31 maja 2023 r. pod adresem ul. [...] Białymstoku psa rasy mieszanej maści brązowej pręgowanej, sierści krótkiej, Natomiast w dniu 14 czerwca 2023 r. wpłynęło do organu pismo S.T. wraz z załącznikami, wyjaśniające, iż Fundacja w obecności funkcjonariuszy Policji bezpodstawnie odebrała psa o imieniu "I.", aktualnie nazwanego "F." właścicielom, jednocześnie wyjaśniając, że pies nigdy nie był źle traktowany przez właścicieli. Dnia 16 czerwca 2023 r. wpłynął wniosek od Fundacji, dotyczący wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie. Fundacja wyjaśniła w zawiadomieniu, że 31 maja 2023 r., otrzymała nagranie filmowe, opublikowane na portalu "Facebook.com" (profil pod nazwą "S."), na którym widać jak młody mężczyzna (prawdopodobnie niepełnoletni), szarpie i kopie psa. Wskazała, że do incydentu doszło dzień wcześniej, czyli 30 maja 2023 r. w godzinach popołudniowych. Po ustaleniu adresu właścicieli psa, w obecności funkcjonariuszy Policji odebrano psa i przekazano pod opiekę Fundacji. Podczas interwencji był obecny właściciel oraz niepełnoletni syn właścicieli. Do zawiadomienia dołączono badania z przychodni. W wyniku przeanalizowania uzyskanych informacji, organ I instancji w dniu 29 czerwca 2023 r. wszczął z urzędu postępowanie w trybie art. 7 ust. 3, w związku z art. 6 ust. 2 pkt 4 i 9 ustawy dotyczące czasowego odebrania psa, wobec którego w ocenie organu I instancji podejrzewa się bicie zwierzęcia oraz złośliwe straszenie lub drażnienie zwierzęcia - samca psa rasy mieszanej, maści brązowej pręgowanej, sierści krótkiej. W wyniku prowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz zebranych w niniejszej sprawie materiałów dowodowych, takich jak przesłuchania świadków oraz analiza przekazanych przez Fundację wyjaśnień z prowadzonej opieki nad odebranym psem organ I instancji decyzją 29 grudnia 2023r. powołując się na przepisy art. 7 ust.1, 1a,2 i 3 w związku z art. 6 ust.2 pkt 4 i 9 ustawy o ochronie zwierząt orzekł o czasowym odebraniu psa S. T. i D. T. tj. do czasu wydania orzeczenia przez sąd w trybie przepisów art. 35 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt lub do czasu, gdy postępowanie karne w tej sprawie zostanie umorzone oraz o przekazaniu nieodpłatnie psa Fundacji P. w L. Decyzja powyższa została uchylona w trybie odwoławczym po uwzględnieniu odwołania właścicieli psa, decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z 31 stycznia 2024r. Organ odwoławczy orzekł o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania z zaleceniem powtórzenia postępowania celem wyjaśnienia, czy w dacie odebrania psa rzeczywiście zaistniał przypadek konieczności odebrania zwierzęcia gdyż jego dalsze pozostawienie u właścicieli zagrażało życiu lub zdrowiu zwierzęcia. Organ odwoławczy zalecił przesłuchanie lekarza weterynarii oraz osób towarzyszących Fundacji w momencie odbierania zwierzęcia, rozważenie przesłuchania innych świadków na okoliczność wcześniejszego traktowania psa przez właścicieli, rozważenie powołania biegłego i dokonanie oceny dowodów w kontekście orzeczenia Sądu Rejonowego w Białymstoku Wydział IV Rodzinny i Nieletnich z 17 stycznia 2024r. o umorzeniu wszczętego wobec nieletniego M. K. postępowania w zakresie postawionego zarzutu naruszenia art. 35 ust.1a ustawy o ochronie zwierząt. Decyzją z 26 lipca 2024r. organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie uznając je za bezprzedmiotowe wobec ustalenia, że nie miało miejsca znęcanie się nad zwierzęciem i nie istnieje żadne zagrożenie ze strony właścicieli dla życia i zdrowia zwierzęcia, które powinno wrócić do właścicieli. Ta decyzja także została uchylona w trybie odwoławczym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku decyzją z 25 października 2025r. wydaną po uwzględnieniu odwołania Fundacji P. w L. z zaleceniem wydania w sprawie decyzji merytorycznej wobec braku podstaw do uznania postępowania za bezprzedmiotowe. Po rozpoznaniu po raz trzeci sprawy decyzją z 25 lipca 2025r. Prezydent Miasta Białegostoku powołując się na przepisy prawa materialnego w postaci art. 7 ust.3 i 6 w związku z art. 6 ust.2 pkt 4 i 9 ustawy o ochronie zwierząt orzekł o stwierdzeniu braku podstaw do czasowego odebrania psa S. T. i D. T. przez Fundację P. (pkt 1 decyzji) oraz o zobowiązaniu Fundacji P. do niezwłocznego zwrotu psa właścicielom (pkt 2 decyzji). Odwołanie od decyzji wniosła Fundacja P. w L. podnosząc szereg zarzutów naruszenia prawa procesowego i prawa materialnego. Decyzją z 8 września 2025r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku po rozpoznaniu powyższego odwołania orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej w pierwszej kolejności Kolegium omówiło uwarunkowania prawne, wynikające z ustawy o ochronie zwierząt, odebrania zwierzęcia właścicielowi zwracając uwagę na dwa tryby odebrania zwierzęcia. Jeden w oparciu o art. 7 ust.1 ustawy tj po wydaniu decyzji administracyjnej orzekającej o odebraniu czasowym zwierzęcia i drugi o odebraniu interwencyjnym zwierzęcia w oparciu o art. 7 ust.3 ustawy w przypadku niecierpiącym zwłoki, gdy dalsze jego pozostawanie u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża życiu lub zdrowiu zwierzęcia. Odebranie zwierzęcia w trybie nagłym poprzedza podjęcie decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Następnie Kolegium opisało okoliczności, w jakich w sprawie doszło do odebrania psa właścicielom. Kolegium wskazało, że w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania mamy do czynienia z sytuacją, w której dokonano odebrania psa rasy mieszanej, maści brązowej pręgowanej, sierści krótkiej ich dotychczasowym właścicielom S. T. i D. T., gdyż – jak przyjęła Fundacja - zachodziło prawdopodobieństwo, iż pies był bity i złośliwe straszony lub drażniony. Incydentem, który zainicjował działanie fundacji było zawiadomienie, które wpłynęło do Fundacji 31 maja 2023 r., z nagraniem filmowym, opublikowanym na portalu "Facebook.com" (profil pod nazwą "S."), na którym widać jak młody mężczyzna (prawdopodobnie niepełnoletni), szarpie i kopie psa. Fundacja wyjaśniła, że do incydentu doszło dzień wcześniej, czyli 30 maja 2023 r. w godzinach popołudniowych. Po ustaleniu adresu właścicieli psa, w obecności funkcjonariuszy Policji, odebrano psa i przekazano pod opiekę Fundacji. Podczas interwencji był obecny właściciel oraz niepełnoletni syn właścicieli, który był arogancki. Do zawiadomienia dołączono badania z przychodni weterynaryjnej z dnia 13 czerwca 2023 oraz 15 czerwca 2023 r., z którego wynika, iż stan zwierzęcia jest dobry, choć pies był zlękniony, reagował na dotyk w okolicach klatki piersiowej, jednakże po chwili takie objawy minęły. Nie stwierdzono objawów pobicia psa ani takiego stanu zdrowia psa, który by wskazywał jego bicie. Następnie Kolegium omówiło postępowanie dowodowe wskazując, że organ I instancji dokonał przesłuchania w charakterze świadków A. N. oraz K. R., które nagrały materiał filmowy i wstawiły na portal społecznościowy. Oświadczyły, że był to pojedynczy incydent i wcześniej nie były nigdy świadkami, ani nie nagrały innej podobnej sytuacji złego traktowania psa przez niepełnoletniego syna właścicieli oraz przez samych właścicieli. Jak oświadczyły przyczyną przypadkowego nagrania filmiku, był fakt, iż od zawsze podobał im się ten pies. W związku z powyższym chciały posiadać taki nagrany filmik z psem. Organ I instancji przesłuchał też w charakterze świadka P. D. sąsiada właścicieli psa, który oświadczył, że do maja 2023r. roku widywał psa regularnie na spacerach, na które wychodził z własnym psem. Podał, że na spacerach z psem "I.", widywał zazwyczaj S. T. lub jej niepełnoletniego syna. Zeznał, że pies był zawsze zadbany, traktowany jak członek rodziny oraz nigdy nie widział żeby kiedykolwiek pies wykazywał jakiekolwiek oznaki agresji oraz, że właścicielka psa jest aktualnie w "traumie i jest strzępkiem nerwów". Organ I instancji otrzymał także protokół z przesłuchania świadka M. S. w - znajomej właścicieli psa, która podała, że widywała psa "I." kilkanaście razy w roku i podczas tych wizyt pies był "szczęśliwy" i nigdy nie była świadkiem złego zachowania psa wobec innych napotkanych psów. Oznajmiła, że pies był trzymany w dobrych warunkach oraz miał zawsze zapewnioną karmę i dostęp do wody. W związku z tym, iż ani M. S. ani również P. D. nie byli świadkami zarejestrowanego na filmie zdarzenia z dnia 30 maja 2023 r., organ I instancji uznał, iż ich zeznania nie dotyczą sedna rozpatrywanej sprawy, tj. zasadności czasowego odebrania psa na skutek zarejestrowanego na filmie zdarzenia z dnia 30 maja 2023 r. Kolegium wskazało, że Prezydent Miasta Białegostoku zwrócił się do przychodni weterynaryjnych badających odebranie zwierzę bezpośrednio po odebraniu i po jakimś czasie po odebraniu, z prośbą o udzielenie informacji co do zachowania i stanu zwierzęcia. Obie przychodnie udzieliły odpowiedzi, z których wynika, iż pies w momencie przyjęcia był jedynie lekko wystraszony i nie wymagał wzmożonej opieki weterynaryjnej, a jego życie i zdrowie w dniu przyjęcia nie było zagrożone. W opisie z pierwszej i drugiej wizyty w gabinecie weterynaryjnym z dnia 3 i 15 czerwca 2023 r., brak jest uwag wskazujących na doświadczenie przez psa długotrwałego stresu. Nadto Prezydent Miasta Białegostoku dopuścił jako dowody w sprawie opinie biegłych wydane na zlecenie organu: lekarza weterynarii B. M. oraz biegłego sądowego z zakresu medycyny weterynaryjnej M. K. Kolegium omówiło stanowisko B. M. w odpowiedzi na zastrzeżenia Fundacji wobec jej opinii. Podkreśliło, że według B. M., wymienione w dokumentacji objawy kulenia się psa na widok podniesionej ręki oraz przysiadanie podczas omacywania kręgosłupa, mogą, ale nie muszą wynikać z uprzedniego doświadczenia krzywdy. Powyższe objawy mogą być związane z odczuwaniem bólu i lęku, ale ich jednoznacznie nie dowodzą. Biegła dodatkowo wyjaśniła, iż okres między 7 a 9 miesiącem życia psów jest szczególnym czasem rozwojowym, w którym może pojawiać się lękowość zwierzęcia. Przewlekły stan psychiczny doznawany przez zwierzę może mieć odbicie w jego kondycji fizycznej, w postaci zaburzeń masy ciała, otyłości i wychudzenia, zaburzeń okrywy włosowej i czynności pielęgnacyjnych, zaburzeń utrzymywania czystości. Biegła stwierdziła, iż żadne z tych zaburzeń nie zostały rozpoznane u psa, gdyż zwierzę przebywało w czystym mieszkaniu, miało swoje posłanie oraz miski. Nie wykazuje oznak agresji, nie wpada w panikę. Kolegium zwróciło uwagę na prawomocne przesądzenie postanowieniem Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 15 maja 2024 r., sygn. akt [...], kwestii oddalenia wniosku Fundacji P. o orzeczenie przypadku psa oraz prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Białymstoku wydanym w sprawie o sygn. akt [...] umorzenia postępowania względem nieletniego M. K. wobec ustalenia, iż nie dopuścił się on popełnienia czynu karalnego z art. 35 ust. la ustawy o ochronie zwierząt. Kolegium wskazało, że z akt niniejszej sprawy wynika, iż pierwsza decyzja organu I instancji o czasowym odebraniu zwierząt została wydana w trybie art. 7 ust. 3 ustawy, tj. po faktycznym odebraniu psów skarżącej. Ma to istotne znaczenie w sprawie, gdyż decyduje o zakresie postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organ administracji. Oprócz bowiem przesłanek z art. 7 ust. 1 musi on ustalić wystąpienie okoliczności z ust. 3 wskazanego przepisu, czyli stwierdzić, czy wystąpił przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. Bez tego ustalenia, decyzja mająca swoją podstawę prawną w art. 7 ust. 3 ustawy nie może być uznana za prawidłową. Zwrócił na to uwagę WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 11 stycznia 2012 r. II SA/Gd 841/2011 wskazując, że organ prowadząc postępowanie w takiej sytuacji nie może ograniczać się wyłącznie do akceptacji czynności faktycznych podmiotu, który zwierzęta te odebrał. Wydanie decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia jego dotychczasowemu właścicielowi, nakłada na organ administracji publicznej obowiązek jednoznacznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a więc ustalenia, że zwierzę jest faktycznie utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania w tym utrzymywane w stanie rażącego niechlujstwa oraz w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających zachowanie naturalnej pozycji. Pomimo, że nadrzędnym celem wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt jest troska o jego dobro i zapewnienie mu należytej ochrony, to jednak organ nie może zapominać o wiążących go zasadach procedury administracyjnej, których podstawowym celem jest rzetelne, a więc zgodne z prawdą ustalenie i udokumentowanie stanu faktycznego sprawy. Należy mieć także na uwadze interes właściciela zwierzęcia oraz podnoszone przez niego argumenty, jak również prezentowane dowody, o ile uzasadniają brak konieczności odebrania zwierząt. Organ może wydać decyzję o ich odebraniu, gdy po dokonaniu oceny dowodów dojdzie do przekonania, że jest ono uzasadnione w kontekście przesłanek opisanych w art. 7 ust. 1 lub 3 oraz art. 6 ust. 2 ustawy. Następnie Kolegium nawiązało do treści art. 5 ustawy o ochronie zwierząt, zgodnie z którą każde zwierzę wymaga humanitarnego traktowania a zgodnie z treścią art. 6 ustawy o ochronie zwierząt zabrania się znęcania nad zwierzętami. Kolegium wymieniło ustawowe przypadki uznane za znęcanie się nad zwierzętami. W wyniku analizy i oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego Kolegium uznało, iż brak jest podstaw do uchylenia trzeciej decyzji wydanej przez organ I instancji i uznania jej za niezgodną z prawem, albowiem w sprawie nie wystąpiły przesłanki dające podstawę do uznania, iż odebrane w trybie interwencyjnym zwierzę znajdowało się w sytuacji zagrażającej jego życiu i zdrowiu, ani również nie wykazano, iż takie zagrożenie mogłoby zaistnieć w przyszłości. Kolegium w pełni się zgodziło ze stanowiskiem organu I instancji, iż o tym czy doszło do znęcania się nad psem przez nieletniego, rozstrzygnął Sąd Rejonowy w dniu 27 lutego 2025 r. Natomiast, wobec właścicieli psa S. T. i D. T. nie zostało wszczęte jakiekolwiek postępowanie karne o znęcanie się nad psem. Sąd Rejonowy w Białymstoku postanowieniem o sygn. akt [...] lutego 2025 r., umorzył postępowanie względem nieletniego M. K. wobec ustalenia, że nieletni nie dopuścił się popełnienia czynu karalnego z art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt, którego przypisanie nieletniemu zainicjowało interwencję Fundacji. Sąd Okręgowy w Białymstoku utrzymał w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Białymstoku w zakresie dotyczącym oddalenia wniosku o orzeczenie przepadku zwierzęcia. Kolegium podkreśliło, że z ugruntowanego orzecznictwa wynika, iż aby można było mówić o traktowaniu zwierzęcia w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy, w pierwszej kolejności należy ocenić czy jego właściciel lub opiekun zwierzęcia znęca się nad nim lub istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa znęcania się nad zwierzęciem, czyli popełnia przestępstwo z art. 35 ust. 1 i 2 ustawy. Podejrzenie to może być zweryfikowane w postępowaniu karnym i jedynie w nim można je potwierdzić i wyciągnąć łączące się z nim konsekwencje w postaci kar i środków karnych. Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1, w związku z art. 35 ust. la ustawy, sprawca uznany za winnego znęcania się nad zwierzętami podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności, a w świetle art. 35 ust. 3 ustawy, w razie skazania sąd orzeka przepadek zwierzęcia, jeżeli sprawca jest jego właścicielem. Zgodnie z przepisem 35 ust. 3 ustawy, w razie skazania za przestępstwo określone w ust 1, 1a lub 2 sąd orzeka przepadek zwierzęcia jeżeli sprawca jest jego właścicielem. W sytuacji zatem, gdy Sąd Rejonowy postanowieniem o sygn. akt [...] z 27 lutego 2025 r., umorzył postępowanie co tego, że nieletni M. K. dopuścił się popełnienia czynu karalnego z art. 35 ust. la ustawy o ochronie zwierząt, brak jest podstaw do dalszej oceny faktu, czy do takiego znęcania się nad odebranym zwierzęciem doszło. Mając na uwadze zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy brak jest także podstaw do stwierdzenia, iż występuje uzasadnione podejrzenie, iż zagrożenie życia i zdrowia odebranego psa może wystąpić także w przyszłości. Kolegium stwierdziło, że według przedłożonej opinii dr hab. wet. M. K. z dnia 15 maja 2025 r., jednoznacznie nie można określić, czy mogło dojść do znęcania się nad psem zgodnie z art. 7 w związku z art. 6, ust. 2 ustawy, pod kątem oceny, czy zwierzę było traktowane w sposób określony jako znęcanie się nad zwierzęciem w rozumieniu ustawy, pod kątem oceny zagrożenia zdrowia i życia odebranego zwierzęcia. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż pies został uderzony w głowę przez nieletniego, co według opinii biegłego było zachowaniem nieodpowiednim, ale nie wyczerpało znamion czynów zakazanych. Według eksperta był to raczej incydent związany z chęcią skarcenia psa i że zwierzę nie było potraktowane w sposób określony jako znęcanie się nad zwierzęciem, tj. nie zaobserwowano zagrożenia zdrowia i życia odebranego zwierzęcia. Również z opinii biegłej B. M., wynika, że pies nie wykazywał żadnych objawów znęcania, ani też nie znajdował się w stanie zagrażającym jego zdrowiu lub życiu. Nie sposób też uznać, że istniał przypadek niecierpiący zwłoki, tym bardziej, że również funkcjonariusze Policji uczestniczący w interwencyjnym odebraniu psa nie widzieli podstaw do takich działań, co można usłyszeć na nagraniach znajdujących się w aktach sprawy. Kolegium w pełni podzieliło stanowisko organu I instancji, iż działania Fundacji uznać należy za wysoce nadgorliwe i została tu dokonana nieuprawniona nadinterpretacja przepisu art. 7 ust. 3 ustawy. Gdyby w każdym przypadku noszącym choćby podejrzenie znęcania się nad zwierzęciem w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy (a taka jest najwidoczniej interpretacja Fundacji, która powołuje się na hipotetyczność zagrożenia), dochodziło do interwencyjnych odbiorów na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy, ustawodawca nie wprowadzałby tego przepisu jako fakultatywnego, ale byłby on obligatoryjny w każdej tego typu wszczynanej sprawie. Zdaniem organu nie taki był jednak zamysł ustawodawcy. Zdaniem Kolegium w sposób uzasadniony Prezydent Miasta Białegostoku orzekł również o zobowiązaniu Fundacji P. do niezwłocznego zwrotu psa jego dotychczasowym właścicielom. Podstawą do tego jest art. 7 ust. 6 ustawy o ochronie zwierząt, zgodnie z którym "odebrane zwierzę podlega zwrotowi, jeżeli sąd nie orzeknie w trybie art. 35 ust. 3 przepadku zwierzęcia, a także jeżeli postępowanie karne w tej sprawie zostanie umorzone". W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy w Białymstoku postanowieniem z dnia 27 lutego 2025., sygn. akt [...] orzekł o umorzeniu postępowania karnego w sprawie znęcania się nad psem i jednocześnie nie orzekł o przepadku zwierzęcia w trybie art. 35 ust. 3 ustawy. Wobec powyższego pies obligatoryjnie powinien być zwrócony właścicielem przez Fundację P., a koszty zwrotu powinna ponieść Fundacja. W skardze wniesionej do sądu administracyjnego na powyższą decyzję ostateczną Fundacja P. w L. podtrzymała zarzuty odwołania precyzując je jako: 1. rażące przekroczenie kompetencji i naruszenie art. 7 ust. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt w zw. z art. 104 § 1 - 2 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy decyzji nakazującej Fundacji P. zwrot psa właścicielom, mimo że żaden przepis nie daje organowi administracyjnemu kompetencji do nałożenia takiego obowiązku; 2. naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a. - poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną: brak powiązania stanu faktycznego z normą prawną, brak wskazania dowodów, brak odniesienia się do zarzutów odwołania oraz powielenie motywów organu I instancji bez samodzielnej analizy; 3. naruszenie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt poprzez błędną wykładnię polegającą na: a) ograniczeniu przesłanek do warunków bytowych z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy podczas gdy sprawa dotyczyła przemocy fizycznej wobec psa, b) przyjęciu, że zagrożenie musi dotyczyć jednocześnie życia i zdrowia zwierzęcia, mimo że przepis posługuje się spójnikiem "lub", c) błędnym uzależnieniu decyzji administracyjnej od uprzedniego rozstrzygnięcia karnego, mimo że postępowania te są niezależne; 4. naruszenie art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt poprzez przyjęcie, że jednorazowe uderzenie psa w głowę nie stanowi traktowania zwierzęcia w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy, podczas gdy zgodnie z orzecznictwem nawet jednorazowe uderzenie lub kopnięcie wypełnia te znamiona; 5. naruszenie art. 7 ust. 3 ustawy o 0ochronei zwierząt w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego, w szczególności: a) zakwalifikowanie udokumentowanej przemocy wobec psa jako "incydentu związanego z chęcią skarcenia", b) błędne utożsamienie braku obrażeń z brakiem zagrożenia zdrowia lub życia, wbrew utrwalonemu orzecznictwu NSA i WSA, c) pominięcie dowodów i dokumentów przedstawionych przez Fundację oraz oparcie rozstrzygnięcia na pozaprawnych twierdzeniach o "nadgorliwości" Fundacji. Uwzględniając powyższe skarżąca Fundacja wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji lub postanowienia z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania. W myśl art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wyeliminowanie przy tym przez sąd zaskarżonego aktu następuje po stwierdzeniu naruszenia prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy (art. 145 par. 1 pkt 1 lit a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej jako P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadku stwierdzenia przez sąd, że zaskarżona decyzja jest dotknięta wadami kwalifikowanymi określonymi w art. 156 K.p.a. sąd stwierdza nieważność decyzji albo wydanie decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 par 1 pkt 2 i 3 P.p.s.a.). Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego i wydana została w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, w którym wyjaśnione zostały wszystkie okoliczności sprawy istotne dla rozstrzygnięcia w świetle mających zastosowanie przepisów prawa materialnego. To przepisy prawa materialnego określają konieczny zakres postępowania dowodowego w danym postępowaniu administracyjnym i wyznaczają granice tego postępowania. Zadaniem organu prowadzącego kontrolowane postępowanie administracyjne było następcze zweryfikowanie czy odebranie przez skarżące stowarzyszenie od właścicieli S. T. i D. T. w dniu 31 maja 2023r. psa o imieniu "I." (nazwanego przez stowarzyszenie "F.") było uzasadnione, gdyż dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowych właścicieli zagrażało jego życiu lub zdrowiu a w konsekwencji wystąpiła niecierpiąca zwłoki konieczność odebrania zwierzęcia. Stanowi tak przepis art. 7 ust.3 ustawy z 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt. Generalnie ustawa o ochronie zwierząt przewiduje dwa tryby odebrania zwierzęcia. Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazanie jednemu z podmiotów wymienionych w pkt 1-3. Decyzja taka podejmowana jest z urzędu lub na wniosek Policji, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. W przypadku zastosowania art. 7 ust. 1 ustawy odebranie zwierząt następuje zatem po wydaniu decyzji administracyjnej orzekającej o odebraniu czasowym zwierząt. Stosownie natomiast do treści art. 7 ust. 3, w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. W sytuacji zatem opisanej w art. 7 ust. 3 ustawy, odebranie zwierząt poprzedza podjęcie decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt. Przepis art. 7 ust. 3 ustawy przewiduje jednoznacznie, że do interwencji może dojść w sytuacji, gdy zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki rozumiany, jako sytuacja, w której niepodważalnie i bezsprzecznie dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagrażać będzie jego życiu lub zdrowiu. Powyższe rozumieć należy, jako sytuację, w której dochodzi do konieczności zabezpieczenia sytuacji bytowej zwierzęcia w wyjątkowych warunkach, rozumianych jako kwalifikowana postać naruszeń wymienionych w art. 6 ust. 2 tej ustawy. Stosownie do treści art. 7 ust.6 ustawy o ochronie zwierząt odebrane zwierzę podlega zwrotowi, jeżeli sąd nie orzeknie w trybie art. 35 ust.3 ustawy przepadku zwierzęcia a także, jeżeli postępowanie karne w tej sprawie zostanie umorzone. Wymienione w art. 6 ust.2 ustawy o ochronie zwierząt przypadki znęcania się nad zwierzęciem, których kwalifikowana postać rozumiana jako jaskrawa, oczywista, rażąca, uzasadniałaby natychmiastowe interwencyjne odebranie zwierzęcia, obejmuje znęcanie się nad zwierzęciem poprzez zadawanie bólu lub świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności: -umyślne zranienie lub okaleczenie zwierzęcia, niestanowiące dozwolonego prawem zabiegu lub doświadczenia na zwierzęciu, w tym znakowanie zwierząt stałocieplnych przez wypalanie lub wymrażanie, a także wszelkie zabiegi mające na celu zmianę wyglądu zwierzęcia i wykonywane w celu innym niż ratowanie jego zdrowia lub życia, a w szczególności przycinanie psom uszu i ogonów (kopiowanie), - znakowanie zwierząt stałocieplnych przez wypalanie lub wymrażanie, - używanie do pracy albo w celach sportowych lub rozrywkowych zwierząt chorych, a także zbyt młodych lub starych oraz zmuszanie ich do czynności, których wykonywanie może spowodować ból, - bicie zwierząt przedmiotami twardymi i ostrymi lub zaopatrzonymi w urządzenia obliczone na sprawianie specjalnego bólu, bicie po głowie, dolnej części brzucha, dolnych częściach kończyn, -przeciążanie zwierząt pociągowych i jucznych ładunkami w oczywisty sposób nieodpowiadającymi ich sile i kondycji lub stanowi dróg lub zmuszanie takich zwierząt do zbyt szybkiego biegu, - transport zwierząt, w tym zwierząt hodowlanych, rzeźnych i przewożonych na targowiska, przenoszenie lub przepędzanie zwierząt w sposób powodujący ich zbędne cierpienie i stres, - używanie uprzęży, pęt, stelaży, więzów lub innych urządzeń, zmuszających zwierzę do przebywania w nienaturalnej pozycji, powodujących zbędny ból, uszkodzenia ciała albo śmierć, -dokonywanie na zwierzętach zabiegów i operacji chirurgicznych przez osoby nieposiadające wymaganych uprawnień bądź niezgodnie z zasadami sztuki lekarsko-weterynaryjnej, bez zachowania koniecznej ostrożności i oględności oraz w sposób sprawiający ból, któremu można było zapobiec, - złośliwe straszenie lub drażnienie zwierząt, -utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji, - porzucanie zwierzęcia, a w szczególności psa lub kota, przez właściciela bądź przez inną osobę, pod której opieką zwierzę pozostaje, - stosowanie okrutnych metod w chowie lub hodowli zwierząt, - organizowanie walk zwierząt, - obcowanie płciowe ze zwierzęciem (zoofilia), - wystawianie zwierzęcia domowego lub gospodarskiego na działanie warunków atmosferycznych, które zagrażają jego zdrowiu lub życiu, - transport żywych ryb lub ich przetrzymywanie w celu sprzedaży bez dostatecznej ilości wody uniemożliwiającej oddychanie, - utrzymywanie zwierzęcia bez odpowiedniego pokarmu lub wody przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku, Znęcaniem się nad zwierzęciem jest więc nie tylko bicie go, ale również utrzymywanie w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie w stanie rażącego niechlujstwa oraz w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji a także trzymanie zwierzęcia na uwięzi, która powoduje u niego uszkodzenie ciała lub cierpienie oraz nie zapewnia możliwości niezbędnego ruchu. Zdaniem sądu trafnie organy obu instancji ostatecznie uznały, iż interwencyjne odebranie S. T. i D. T. nastąpiło w okolicznościach braku podstaw do przyjęcia, że dalsze pozostawanie zwierzęcia u właścicieli zagrażało jego życiu lub zdrowiu. Przypomnieć należy, że interwencyjne odebranie psa miało miejsce następnego dnia po opublikowaniu na portalu "F." amatorskiego filmiku przedstawiającego skarcenie psa na spacerze przez małoletnie dziecko właścicieli. Zwierzę zostało odebrane z mieszkania w bloku, nie było przetrzymywane na uwięzi ani w klatce, swobodnie poruszało się po mieszkaniu, w momencie interwencji było na balkonie. Bezspornym jest, że lekarz weterynarii badający psa po interwencyjnym odebraniu nie stwierdził pozostawania psa w stanie zagrażającym jego życiu lub zdrowiu. Bezspornym jest. że w stosunku do właścicieli odebranego zwierzęcia w ogóle nie było prowadzone postępowanie karne o znęcanie się nad zwierzęciem a postępowanie prowadzone przez sąd rodzinny w stosunku do nieletniego M. Ł. prawomocnie zostało umorzone wobec ustalenia, iż nie dopuścił się popełnienia czynu karalnego z art. 35 ust.1a ustawy o ochronie zwierząt. Również prawomocnie orzeczono o braku podstaw do przepadku psa. Żaden z przesłuchanych świadków nie potwierdził wystąpienia sytuacji znęcania się nad zwierzęciem podczas jego przebywania w rodzinie państwa T. Dwie opinie biegłych lekarzy weterynarii tj. B. M. i M. K. również nie zawierają wniosków o traktowaniu zwierzęcia w sposób stanowiący przejawy znęcania się nad nim. W świetle tych dowodów organy obu instancji miały uzasadnione podstawy do niepodzielenia wniosków przedstawionej przez skarżącą fundację opinii zoopsychologa D. Ż., która po analizie sprawy i krótkiego nagrania filmowego jednoznacznie przyjęła, że opiekunowie psa naruszyli jego dobrostan a warunki utrzymania i przetrzymywania zwierzęcia były niezgodne z wytycznymi dobrostanu i z ustawą o ochronie zwierząt. Zarzuty skargi sąd uznał za niezasadne. Nie doszło do przekroczenia dyspozycji art. 7 ust.6 ustawy o ochronie zwierząt orzeczeniem o obowiązku zwrotu psa właścicielom. Skoro ani nie orzeczono o przepadku zwierzęcia a postępowanie karne prowadzone przeciwko nieletniemu o znęcanie się nad zwierzęciem zostało umorzone a w stosunku do właścicieli psa w ogóle nie było prowadzone, to wystąpiły przesłanki do zwrotu psa właścicielom. Materiał dowodowy nie dostarczył wystarczających dowodów wystąpienia sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia zwierzęcia a zatem konieczności interwencyjnego jego odebrania. Zdaniem sądu materiał ten został oceniony kompleksowo. W postępowaniu administracyjnym reguły determinujące czynności ustalania stanu faktycznego, zwane zbiorczo postępowaniem wyjaśniającym, wytyczone są przede wszystkim przez uregulowane w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k. p. a. zasady, takie jak zasada prawdy obiektywnej, zasada oficjalności, zasada ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału. Treścią zasady prawdy obiektywnej jest powinność organu procesowego dokonania ustaleń co do faktów zgodnie z ich rzeczywistym przebiegiem. Tylko takie fakty mogą stanowić podstawę załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z 14 lutego 2013 r., sygn. akt II GSK 2173/11). Za zgodne z prawdą przyjmuje się w orzecznictwie takie ustalenia faktyczne, które prowadzą do konkluzji, że w świetle przeprowadzonych dowodów fakt przeciwny dowodzeniu jest niemożliwy lub wysoce nieprawdopodobny. W świetle art. 80 k.p.a. po przeprowadzeniu postępowania dowodowego organ administracji publicznej dokonuje oceny jego wyników. Za wyniki postępowania dowodowego należy uważać treść zaprezentowanych w tym postępowaniu środków dowodowych, tj. treść odczytanych dokumentów, złożonych zeznań świadków, stron, opinii biegłych, obserwacji dokonanych przy oględzinach. Organ ma obowiązek rozważenia tych dowodów i ich konfrontacji ze stanowiskiem strony, jeżeli strona takie stanowisko przedstawiła. Wyniki postępowania dowodowego oraz ich ocena w całokształcie powinny znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Tylko bowiem w ten sposób ocena dowodów może być sprawdzona w toku instancji i w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Zdaniem sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w powołanym przepisie. Organy omówiły wyniki postępowania dowodowego i należycie oceniły dowody w kontekście mających zastosowanie norm prawa materialnego. Trafnie uznały, że udowodnione jednorazowe skarcenie psa na spacerze przez małoletniego opiekuna, oczywiście naganne samo w sobie, przy braku jakichkolwiek dowodów generalnych zaniedbań właścicieli lub opiekunów wobec zwierzęcia, nie uzasadniało przyjęcia, że pies znalazł się w sytuacji takiego zagrożenia życia i zdrowia, które przemawiało za koniecznością interwencyjnego jego odebrania. Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 6 listopada 2025
- Symbol z opisem
- 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Elżbieta Trykoszko /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Roleder Marek Leszczyński
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny