II SA/Bd 924/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. H. na decyzję Komendanta Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państwa obszaru Schengen postanawia 1. odrzucić skargę, 2. odmówić przyznania prawa pomocy.

Pismem z dnia [...] listopada 2025 r. skarżący N. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Komendanta Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2025 r. na [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państwa obszaru Schengen. W treści skargi skarżący zawarł również wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych. Zarządzeniem Sędziego WSA z dnia [...] stycznia 2026 r. wezwano skarżącego do usunięcia braku formalnego skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia poprzez podpisanie załącznika do pisma ogólnego z dnia [...] listopada 2025 r., zawierającego w swej treści skargę, samodzielnym i odrębnym kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym. W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nie uzupełnił braku formalnego skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 52 § 1-2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie przewidziany w ustawie. Z przytoczonych regulacji wynika, że w przypadku postępowania administracyjnego, przed wniesieniem skargi, skarżący musi wyczerpać tryb odwoławczy, a więc wnieść odwołanie. Skarga do sądu administracyjnego przysługuje stronie dopiero od decyzji organu odwoławczego. W przedmiotowej sprawie decyzja Komendanta Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] była decyzją pierwszoinstancyjną, a zatem przysługiwało od niej odwołanie do Komendanta Głównego Straży Granicznej, o czym stronę pouczono. Oznacza to, że decyzja powyższa nie mogła zostać zaskarżona do Sądu, a wniesienie skargi na decyzję z dnia [...] stycznia 2025 r., jako skargi na decyzję organu I instancji było niedopuszczalne. Ponadto, niezależnie od powyższego uzasadnienia, skarga podlega również odrzuceniu z powodu nieuzupełnienia braków formalnych skargi, co do uzupełnienia których skarżący został zobligowany na podstawie zarządzenia Sędziego z dnia [...] stycznia 2026 r. (tj. do podpisania wniesionej skargi). W myśl bowiem art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W związku z powyższym Sąd odrzucił skargę stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 i 6 p.p.s.a., o czym orzekł w pkt 1. postanowienia. Na podstawie art. 247 p.p.s.a. orzeczono o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy (pkt 2. postanowienia). Zgodnie z powołanym przepisem prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Na gruncie tego przepisu przyjmuje się, że przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony, jest niedopuszczalne w razie oczywistej bezzasadności skargi. Przepis ten zawiera samoistną negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przy czym ocena wystąpienia tej przesłanki dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, na pierwszy rzut oka, nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 247 oraz powołane tam orzecznictwo).