II SA/Bd 579/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2023 r. sprawy ze skargi J. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie dodatku węglowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Burmistrza S. z [...] stycznia 2023 r. nr [...].

Burmistrz S. działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022r. o dodatku węglowym (Dz. U. z 2022 r., poz.1692 ze zm., zwanej w skrócie "u.d.w."), decyzją z [...] stycznia 2023 r. nr [...] odmówił J. U. (tj. Skarżącemu) przyznania dodatku węglowego. Burmistrz podniósł, że weryfikując wniosek o wypłatę dodatku węglowego ustalił, iż Skarżący zamieszkuje w budynku oznaczonym według klasyfikacji środków trwałych jako biurowy. Z kolei z oświadczenia wnioskodawcy z [...] stycznia 2023 r. wynika, że zamieszkuje on w budynku nr [...] na działce [...] w K. przy ul. [...]. W budynku zamieszkuje tylko rodzina Skarżącego, w pomieszczeniach zaadaptowanych jako mieszkalne. Wnioskodawca nie posiada przy tym dokumentacji potwierdzającej, że część budynku jest mieszkalna. Burmistrz wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.w. świadczenie przysługuje osobie w gospodarstwie domowym zdefiniowanym w ust. 2 z użyciem określenia "zamieszkiwanie i gospodarowanie". Dodatek węglowy nie może być zatem przyznany wnioskodawcy deklarującemu prowadzenie gospodarstwa w budynku niemieszkalnym, ponieważ w takiej sytuacji nie jest spełniony warunek zamieszkiwania. W odwołaniu Skarżący podniósł, że jest zameldowany i mieszka w K. przy ul. [...] od wielu lat, o czym świadczą dane w rejestrze PESEL. Pod tym adresem ma mieszkanie, które jest opalane piecem węglowym (odnotowanym w bazie CEEB), co można sprawdzić w trakcie wizji lokalnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w wyniku rozpatrzenia odwołania Skarżącego, decyzją z [...] marca 2023 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Kolegium podzieliło stanowisko Burmistrza, że z treści art. 2 ust. 1 i 2 u.d.w. wynika, że dodatek węglowy nie może być przyznany wnioskodawcy deklarującemu prowadzenie gospodarstwa domowego w budynku biurowym, niemieszkalnym, ponieważ nie jest w takiej sytuacji spełniony wskazany przez ww. przepis warunek "zamieszkiwania" W skardze do sądu J. U. zarzucił organowi naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 oraz 8 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a."). Skarżący podniósł, że organy wiedzą, że mieszka i gospodaruje pod wskazanym we wniosku adresem oraz ogrzewa dom piecem węglowym. Skarżący wskazał, że przedmiotowy dom (dworek) nie jest biurowcem. Rzeczywiście kiedyś były w nim biura PGR, ale zawsze mieszkali w nim także jego pracownicy. Aktualnie budynek spełnia funkcje głównie mieszkalne, co łatwo sprawdzić poprzez wizję lokalną. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576, 1967 i 2456), do dnia 11 sierpnia 2022r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy. Z kolei przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się: osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe, art. 2 ust. 2 pkt 1 u.d.w.) albo osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe, art. 2 ust. 2 pkt 2 u.d.w.). W świetle powołanym przepisów ocena wniosku o dodatek węglowy sprowadza się do ustalenia, czy pod wskazanym we wniosku adresem wnioskodawca zamieszkuje i prowadzi swoje gospodarstwo domowe oraz czy do jego ogrzania wykorzystuje jedno ze źródeł wymienione w art. 2 ust. 1 u.d.w. Ustawodawca wskazał bowiem, że to "osoba" ma "zamieszkiwać" i "prowadzić gospodarstwo domowe" – a nie że to "budynek" według jakiś kryteriów ma nadawać się do zamieszkiwania albo do prowadzenia gospodarstwa domowego. W analizowanej ustawie brak przepisów, na podstawie których organy byłby uprawnione do oceny zdatności budynku do wypełnienia funkcji mieszkaniowej. Organy są jedynie uprawnione do ustalenia czy we wskazanym miejscu wnioskodawca faktycznie prowadzi własne gospodarstwo domowe i czy ogrzewa je zdeklarowanym źródłem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 24 sierpnia 2023 r. sygn. II Sa/Sz 428/23). Odmowa przyznania Skarżącemu wnioskowanego dodatku jedynie na podstawie oceny, że zamieszkuje on w "budynku niemieszkalnym" stanowiło rozpoznanie sprawy z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak ustalenia istotnych okoliczności faktycznych sprawy sprowadzających się do stwierdzenia, czy we wskazanym miejscu Skarżący faktycznie zamieszkuje i prowadzi swoje gospodarstwo domowe, oraz z naruszeniem art. 2 ust. 1 i 2 u.d.w. poprzez przyjęcie nieprawidłowej wykładni. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 259; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") należało orzec jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ uwzględni ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu przez Sąd a w szczególności ustali rzeczywiste miejsce w którym Skarżący zamieszkuje i prowadzi gospodarstwo domowe.