II SA/Bd 519/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia zawiesić postępowanie sądowe.

Decyzją z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na podstawie art. 16a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2013r. poz. 1456), utrzymało w mocy wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] Kierownika Miejskiego Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] decyzję z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] odmawiającą przyznania J. O. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką Z. O. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że J. O. nie spełnia warunków stawianych przez przepis 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Wnioskujący, który złożył o przyznanie tego świadczenia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką (ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 6.06.2005r.), nie pracuje zawodowo. Ostatni raz był zatrudniony w okresie od 12.10.2005r. do 7.11.2005r., a umowa o pracę została rozwiązana przez pracodawcę z winy pracownika na podstawie art. 52 Kodeksu Pracy. Od tego dnia odwołujący nie był osoba zatrudnioną i nie wykonywał innej pracy zarobkowej, był zarejestrowany w PUP jako osoba bezrobotna. Organ wywiódł, że J. O. nie zrezygnował z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką, bowiem umowa została z nim rozwiązana przez pracodawcę z jego winy. Skarżący domaga się również spłaty zasiłku pielęgnacyjnego za okres od maja 2013r. do 28 lutego 2014r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w wprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Koniecznym warunkiem zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na wskazanej podstawie jest sytuacja, gdy w postępowaniu wyłoniło się zagadnienie prawne (prejudykat) pozostające w związku przyczynowym z wynikiem rozpoznawanej sprawy i mające wpływ na jego treść, którego sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć we własnym zakresie, jako że rozstrzyga o nim inny organ lub sąd. Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej. Podstawą prawną zaskarżonych decyzji były m.in. przepisy art. 16 "a" ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 z późn. zm.), powoływanej dalej jako u.ś.r. Organy odmówiły przyznania Skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego ze względu na niewykazanie przez niego rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej spowodowanej koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką (niewykazanie przesłanki z art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r.). Organy ustaliły, że matka skarżącego Z. O. jest osobą trwale niepełnosprawną w stopniu znacznym, przy czym ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 6 czerwca 2005 r. Skarżący natomiast ostatni raz wykonywał pracę w ramach umowy o pracę od dnia 12.10.2005r. do dnia 17.01.2005 r. w Ognisku [...], stosunek pracy został rozwiązany bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 § 1 ustawy Kodeks pracy, w okresie późniejszym skarżący nie był osobą zatrudnioną i nie wykonywał innej pracy zarobkowej, będąc zarejestrowanym w Powiatowym Urzędzie Pracy. W ocenie Kolegium nie został spełniony wymóg ustawowy rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Wskazać w tym miejscu należy, że została zakwestionowana konstytucyjność przepisów będących podstawą prawną zaskarżonej decyzji, albowiem postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Po 1026/13 WSA w Poznaniu wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o następującej treści: "Czy art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r., w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji RP. Zdaniem Sądu istnieje zależność wyniku niniejszej sprawy od rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny wskazanego wyżej zagadnienia przedstawionego przez WSA w Poznaniu. Stwierdzenie, bowiem przez Trybunał niezgodności art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r. z Konstytucją RP w zakresie objętym pytaniem prawnym zdezaktualizuje argument SKO o braku prawa strony skarżącej do specjalnego zasiłku opiekuńczego z uwagi na niezrezygnowanie z zatrudnienia. Spowoduje tym samym konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji celem ponownej oceny przez organ wniosku o przyznanie świadczenia, tym razem pod kątem spełnienia pominiętej przez ustawodawcę przesłanki niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną osobą bliską. Tym bardziej wymieniona zależność występuje, że WSA w Poznaniu w uzasadnieniu pytania prawnego wskazał, że wątpliwość dotycząca odmiennego traktowania przez ustawodawcę osób rezygnujących z zatrudnienia i niepodejmujących zatrudnienia "dotyczy nie tylko kategorii osób, które przed 1 stycznia 2013 r. uzyskiwały pomoc w postaci świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 u.ś.r., ale także tych podmiotów, którego dopiero w obecnie obowiązującym stanie prawnym starają się lub będą się starać o pomoc państwa w postaci przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego". Dostrzegając, zatem zależność wyniku niniejszego postępowania od treści orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wydanego na skutek zadanego pytania prawnego – Sąd stwierdził konieczność zawieszenia niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym do czasu wydania przez Trybunał przedmiotowego orzeczenia.