II SA/Bd 234/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 13 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanowił: odmówić zmiany postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] marca 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 234/18.

W niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął kolejny wniosek B. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W piśmie z dnia [...] września 2018 r. stwierdziła, że pogorszyła się jej sytuacja majątkowa, wskazując na trudną sytuacje zdrowotną. Oświadczyła, że spłaca kredyt i ma na utrzymaniu syna. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Przepis art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, zwanej dalej p.p.s.a.) przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.) następuje w sytuacji, jeżeli osoba prawna wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W myśl art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Cytowany przepis przewiduje możliwość weryfikacji określonych rozstrzygnięć pod warunkiem, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób na tyle istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie, objętych zakresem przytoczonej regulacji, należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych lub ewentualnie o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. Rolą orzekającego jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (por. postanowienie NSA z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 282/12 dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie www.nsa.gov.pl). W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym, jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności, bądź też podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, skorzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącą od kosztów sądowych oraz oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Na powyższe postanowienie skarżąca nie złożyła sprzeciwu. Referendarz uznał, że argumentacja zawarta w piśmie z dnia [...] września 2018 r., nie wskazuje na istotną zmianę okoliczności faktycznych, ani prawnych, w stosunku do tych, które stanowiły podstawę rozpoznania wniosku w drodze postanowienia z dnia [...] marca 2018 r. W ocenie rozpatrującego niniejszą sprawę należy stwierdzić, że w złożonym ponownie wniosku o przyznanie prawa pomocy, strona skarżąca nie podała żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę kwestionowanego postanowienia. Mając na uwadze powyższe ustalenia na mocy art. 165 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.