II SA/Bd 198/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2025 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego postanawia umorzyć postępowanie sądowe.

Pismem z dnia 4 grudnia 2025 r. G. G. (dalej "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2025 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego. Pismem z dnia 21 kwietnia 2026 r. w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 3 kwietnia 2026 r. Urząd Miasta Bydgoszczy przesłał w załączeniu odpis skrócony aktu zgonu, z którego wynika, że skarżący zmarł w dniu [...] stycznia 2026 r. (data znalezienia zwłok). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm. – dalej "p.p.s.a."), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. W myśl art. 161 § 2 p.p.s.a. postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania była skarga na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie świadczenia wychowawczego. Należy wskazać, że sprawy w przedmiocie prawa do świadczenia wychowawczego rozpatrywane w związku z wnioskiem konkretnego podmiotu odnoszą się do zindywidualizowanego roszczenia tego podmiotu a nie do praw i obowiązków innych osób, którym również przysługuje to prawo podmiotowe. Wynika to z samej istoty przedmiotowego świadczenia, które zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 508) przysługuje: 1) matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a, albo 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu opiekuna faktycznego, albo 3) opiekunowi prawnemu dziecka, albo 3a) opiekunowi tymczasowemu dziecka, albo 3b) opiekunowi dziecka wskazanemu przez władze kraju pochodzenia, albo 4) dyrektorowi domu pomocy społecznej, albo 5) rodzinie zastępczej, osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka, dyrektorowi placówki opiekuńczo-wychowawczej, dyrektorowi regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej albo dyrektorowi interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 49 i 1301 oraz z 2026 r. poz. 187 i 203). Ponadto zgodnie z art. 5 ust. 2a ww. ustawy w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego. Z przepisów powyższych wynika zatem, że prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje indywidualnie każdemu ze wskazanych w art. 4 ust. 2 ww. ustawy podmiotów na zasadach wynikających z przepisów cytowanej ustawy i nie przechodzi na następców prawnych zmarłego, ani też nie podlega dziedziczeniu czy zbyciu. Uznać zatem należy, że sprawa z zakresu dostępu do informacji publicznej należy do katalogu spraw określonych w art. 124 § 3 p.p.s.a., uniemożliwiających zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji postępowanie należało umorzyć. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.