II SA/Bd 1143/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek Sędziowie: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Elżbieta Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 r. przy udziale Prokuratora Rejonowego Bydgoszcz-Północ w Bydgoszczy sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.

1. Decyzją z dnia 27 czerwca 2022 r. Prezydent Miasta Bydgoszcz na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1212 ze zm. – dalej "u.k.p.") cofnął R. S. (dalej: skarżący, strona) uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii AM, A1, A2, B1, B, C1, C prawa jazdy nr [...] wydanego w dniu [...] marca 2021 r. Organ wskazał, że oparł swoje rozstrzygnięcie na orzeczeniu lekarskim z dnia 16 marca 2022 r. wydanym przez Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni stwierdzające istnienie u skarżącego przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w zakresie do kierowania pojazdami, do których wymagane jest prawo jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. W orzeczeniu lekarskim wskazano, że zostało ono wydane bezterminowo. Ponadto organ poinformował o okolicznościach, w których cofnięte uprawnienia mogą być przywrócone. 2. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zaprezentował swoje poglądy religijne i polityczne oraz zakwestionował zasadność cofnięcia mu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. 3. Rozpoznając sprawę w postepowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy decyzją z dnia 29 sierpnia 2022 r. utrzymało w mocy orzeczenie organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że skoro wobec skarżącego zostało wydane przez Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni orzeczenie lekarskie z dnia 16 marca 2022 r. stwierdzające istnienie u skarżącego przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w zakresie do kierowania pojazdami, to należało orzec o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p. 4. W skardze do tut. Sądu skarżący wskazał, że zaskarżył do Sądu Okręgowego w Gdyni orzeczenie psychiatry Uniwersyteckiego Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni oraz zaprezentował swoje poglądy religijne. 5. Pismem z dnia 27 grudnia 2022 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej Bydgoszcz-Północ zgłosił swój udział w niniejszym postepowaniu, a następnie w piśmie procesowym z dnia 15 lutego 2023 r. wskazał, iż w jego ocenie skarga jest bezzasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 6. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2022r., poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 – dalej "p.p.s.a."). lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 7. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Bydgoszczy z dnia 27 czerwca 2022 r. w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii AM, A1, A2, B1, B, C1, C. Materialnoprawną podstawę wydanych przez organy decyzji stanowiły przepisy ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p., badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega osoba posiadająca prawo jazdy, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia. Stosowanie zaś do art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. W chwili wydawania zaskarżonej decyzji tryb postępowania w sprawie wydania orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie lub brak przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami regulowało rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 sierpnia 2019 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. z 2020 r., poz. 2213 - dalej "rozporządzenie"). W przypadku skierowania kierowcy na badania na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. w związku z art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p., takie badania przeprowadzone są w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej (§ 10 ust. 1 pkt rozporządzenia), zaś organem odwoławczym od orzeczenia wydanego w takim ośrodku jest jeden z podmiotów enumeratywnie wymienionych w § 11 pkt 2 rozporządzenia. Ponadto w myśl art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia, na podstawie orzeczenia lekarskiego, istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Wskazania w tym miejscu wymaga, że decyzja w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy należy do kręgu decyzji, których wydanie nakazuje konkretny przepis prawa i organ administracji nie może od tego obowiązku odstąpić w sytuacji, gdy spełniona zostanie przesłanka faktyczna, tj. stwierdzenie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Decyzje wydawane w trybie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p., stanowią akty o charakterze związanym, czyli takie, które nie zależą od uznania organu. Organ w przypadku stwierdzenia na podstawie ostatecznego orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem ma bowiem nie tylko prawo, lecz i bezwzględny obowiązek wydać decyzję o określonej w przepisie treści. Postępowanie, którego celem jest ocena stanu zdrowia kierowcy, prowadzone jest przez uprawnionych lekarzy posiadających szczególne uprawnienia i kwalifikacje, a organy prowadzące postępowanie administracyjne zmierzające do wydania decyzji, o której stanowi art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p., nie mają prawnej możliwości weryfikacji wydanego orzeczenia lekarskiego, zarówno pod względem jego treści, jak i procedury, w której zapadło. Organy są związane orzeczeniem lekarskim i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych jego treścią. Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa ostateczne orzeczenia lekarskie nie podlegają weryfikacji - tak pod względem ich treści, jak i procedowania, w postępowaniach o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami, przez organy prowadzące postępowanie administracyjne zmierzające do wydania decyzji, o której mowa w art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami (por. wyrok NSA z 10 listopada 2021 r., II GSK 517/21). Organy są związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw do kwestionowania okoliczności objętych tymi orzeczeniami (por. wyroki NSA: z 16 października 2013 r. sygn. akt I OSK 952/12; z 22 czerwca 2009 r. sygn. akt I OSK 840/08, z 6 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 3042/19). Zakwestionowanie orzeczenia lekarskiego możliwe jest jedynie przy zastosowaniu procedury określonej w art. 79 ust. 4 u.k.p., zgodnie z którym osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81. Orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne (art. 79 ust. 7 u.k.p.). 8. Jak wynika z akt sprawy decyzją Prezydenta Miasta Bydgoszczy z dnia 28 lipca 2021 r. skarżący został skierowany na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Na skutek odwołania wniesionego przez stronę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy decyzją z dnia 20 września 2021 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Bydgoszczy z dnia 28 lipca 2021 r. Powyższa decyzja organu odwoławczego nie została zaskarżona. Następnie Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Bydgoszczy orzeczeniem lekarskim z dnia 6 października 2021 r. (k. 31 akt administracyjnych) stwierdził u skarżącego przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. W wyniku ponownego badania lekarskiego, na skutek odwołania skarżącego od orzeczenia lekarskiego z dnia 6 października 2021 r. jednostka orzecznicza drugiego stopnia tj. Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni wydała 16 marca 2022 r. orzeczenie lekarskie nr [...], w którym stwierdzono u skarżącego istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. Wskazania również wymaga, że orzeczenia takie wydawane są według określonego wzoru, stanowiącego załącznik nr 9 do rozporządzenia, w którym nie przewidziano uzasadnienia wydanego orzeczenia. Skoro jak już wcześniej wskazano, jedyną przesłanką do zastosowania przez organ art. 103 ust.1 pkt 1 lit. a u.k.p. jest stwierdzenie u strony, na podstawie orzeczenia lekarskiego, istnienia przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, to postępowanie wyjaśniające sprowadzało się wyłącznie do uzyskania przez organ orzeczenia lekarskiego, gdyż ustawodawca nie przyznał organowi uprawnień do weryfikowania orzeczenia lekarskiego. W konsekwencji stwierdzić należy, że orzekające w niniejszej sprawie organy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy zasadnie uznały, że skoro w stosunku do skarżącego wydano ostateczne orzeczenie lekarskie o istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, to uprawniony organ miał bezwzględny obowiązek wydać decyzję cofającą uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii AM, A1, A2, B1, B, C1, C. Końcowo wyjaśnić skarżącemu należy, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje podnoszona w skardze okoliczność zaskarżenia do Sądu Okręgowego w Gdyni orzeczenia psychiatry Uniwersyteckiego Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni bowiem stosownie do treści art. 79 ust. 7 u.k.p. orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne, a ponadto przepisy u.k.p. nie przewidują możliwości zaskarżania takiego orzeczenia. Z tych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.