II SA/Bd 1085/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 lutego 2014 r. sprawy ze skargi J. C. na postanowienie Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania omyłki pisarskiej 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające postanowienie Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego we W., działając na podstawie art. art. 113§1 i 3 kpa sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w decyzji nr [...] z dnia [...] w ten sposób, że zwrot: "pokonywał bezpośrednią drogę z miejsca zamieszkania do jednostki wojskowej" zastąpił zwrotem: " podczas powrotu z przepustki stałej do jednostki wojskowej". W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że określenie drogi do miejsca wypadku nastąpiło wskutek oczywistej omyłki pisarskiej i nie miała żadnego wpływu na treść decyzji, co znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym. W zażaleniu na to postanowienie J. C. wniósł o jego uchylenie podnosząc zarzut braku przesłanek do zastosowanie w przedmiotowej sprawie trybu określonego w art. 113§1 kpa, jako że skutkiem wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia jest zmiana dotycząca meritum sprawy, co może mieć wpływ na treść decyzji. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W ocenie tego organu, w przedmiotowej sprawie doszło do wydania decyzji obarczonej błędem pisarskim mającym charakter oczywistej omyłki w rozumieniu art. 113§ 1 kpa. Organ nie negował bowiem faktu powrotu żołnierza z przepustki do jednostki wojskowej, a oczywistość tej omyłki pisarskiej wynika z porównania treści decyzji z zawartymi w aktach sprawy dokumentami. W skardze na to rozstrzygnięcie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, J. C. podniósł, że w sprawie doszło do wytworzenia nowej treści oświadczenia woli. Przyjęcie, iż skarżący wyjechał do domu na przepustkę nie skutkowałoby bowiem wnioskiem, że dokonał samowolnego oddalenia się z jednostki, a takie stanowisko byłoby podstawą do odmowy wypłaty odszkodowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Istota sporu odnosiła się do kwestii, czy organy w sposób prawidłowy zastosowały regulację z art. 113§1 kpa, zgodnie z którą organ administracji może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez te organy decyzjach. Cytowany przepis przewiduje zatem możliwość sprostowania błędów pisarskich i rachunkowych oraz oczywistych omyłek w wydanej decyzji. Przepis ten odnosi się do takich wad decyzji, które charakteryzują się cechą oczywistości. Oznacza to, że owa cecha stanowi granicę dopuszczalności sprostowania w trybie art. 113 § 1 kpa, a zatem sprostowaniu podlega jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłka pisarska o charakterze elementarnym, które nie wpływają na treść i znaczenie prostowanej decyzji. Przepisy procedury administracyjnej nie definiują pojęcia "oczywista omyłka". W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że pojęcie "innej oczywistej omyłki" powinno być rozumiane ściśle, w sposób zawężający. Oczywistą omyłką mogą być w szczególności różnego rodzaju drobne błędy pisarskie, przeoczenia, czy zły dobór słów. Natomiast ustalenia faktyczne przyjęte jako przesłanki wydanej decyzji, podobnie jak nieprawidłowa subsumcja, błędna wykładnia, czy też niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego mogą być zwalczane w trybie odwoławczym bądź też w trybie nadzoru. Nie może być natomiast wykorzystywany do tego celu tryb rektyfikacyjny (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2003 r., sygn. akt III SA 622/01, LEX nr 137799). Zmiana zapisu wyrażonego w wydanym orzeczeniu, chociażby powziętego na skutek błędu, czy też nawet mylnego wyobrażenia organu o faktycznym lub prawnym stanie rzeczy nie może być kwalifikowana jako błąd, czy też omyłka, o których stanowi art. 113 kpa W niniejszej sprawie dokonano sprostowania decyzji z dnia [...] w trybie art. 113§1 kpa w ten sposób, że wskazano zupełnie nowe ustalenie jednego z elementów stanu faktycznego sprawy. Sprostowanie to w istocie polegało na zmianie uzasadnienia, zatem ingerowało w merytoryczną treść decyzji, co powoduje niedopuszczalność zastosowania przepisu art. 113§1kpa. Mylne ustalenia faktyczne wskazane przez organ orzekający w uzasadnieniu decyzji nie mogły być zatem konwalidowane poprzez modyfikację wydanego orzeczenia, gdyż doprowadziły do zmiany statusu prawnego adresata pierwotnie wydanego orzeczenia. Konsekwencją takiego działania organów orzekających w sprawie jest naruszenie zasady trwałości ostatecznej decyzji. Z podanych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) należało uchylić zaskarżone postanowienie. Wskazania do ponownego rozpatrzenia sprawy wynikają wprost z powyższych rozważań Sądu. Działając na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd uchylił także postanowienie organu I instancji, gdyż jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku podjęto zgodnie z treścią art. 152 p.p.s.a.