II OZ 966/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 8 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. i W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 558/15 o oddaleniu wniosku J. K. i W. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. K. i W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu postanawia: oddalić zażalenie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] marca 2015 r., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] lutego 2015 r., ustalającą na wniosek B. C. (przed zmianą nazwiska K.) warunki zabudowy dla inwestycji pod nazwą zmiana sposobu użytkowania budynku mieszkalnego z przeznaczeniem na prowadzenie zakładu pogrzebowego wraz z dobudową schodów zewnętrznych na działce o nr ewid. [...], położonej w S. przy ul. P. Na powyższe rozstrzygnięcie pismem z dnia 28 kwietnia 2015 r. pełnomocnik J. K. i W. K. złożył za pośrednictwem organu odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze zawarł także wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Przedstawiając stanowisko skarżących, pełnomocnik wskazał, że sporna lokalizacja może wpływać na warunki życia, pracy i odpoczynku okolicznych mieszkańców. Odwołał się także do argumentów sformułowanych w petycji mieszkańców skierowanej do Wójta Gminy S., w szczególności do kwestii naruszenia prawa do spokojnego mieszkania, pracy i odpoczynku, oddziaływań na zdrowie psychiczne i fizyczne oraz obniżenia wartości nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/GL 558/15 oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił że instytucja wstrzymania wykonania odnosi się jedynie do takich zaskarżonych aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu, tj. nakazują stronie wykonanie nałożonego na nią obowiązku lub dokonanie określonej czynności podlegającej wyegzekwowaniu w trybie postępowania egzekucyjnego. Wskazał, iż decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie upoważnia do rozpoczęcia i realizacji inwestycji, a stanowi jedynie jedną z przesłanek uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzja w tym zakresie stwierdza tylko istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego z punktu widzenia wymogów planistycznych. Dopiero ostateczne pozwolenie na budowę stanowić będzie o możliwości podjęcia objętej nim inwestycji. W wyniku wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy terenu nie może zatem dojść do realizacji zamierzenia budowlanego, stąd też ewentualne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wystąpić będzie mogło dopiero w odniesieniu do postępowania dotyczącego wydania inwestorowi pozwolenia na budowę. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżących podniósł, że sprawa będąca przedmiotem niniejszego postępowania dotyczy zmiany sposobu użytkowania terenu części budynku mieszkalnego z przeznaczeniem na prowadzenie działalności zakładu pogrzebowego, w okolicy gdzie większość zabudowy stanowią domki jednorodzinne. W ocenie pełnomocnika sam fakt wskazania typu planowanej działalności gospodarczej uzasadnia szczególne okoliczności i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków faktycznych w zabudowie domków jednorodzinnych polegających na zmianie charakteru przestrzeni. Prowadzenie zakładu pogrzebowego może raz na zawsze w sposób negatywny wpłynąć na zmianę charakteru okolicy, spowodować obniżenie atrakcyjności działek pod względem komercyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wniosek taki jest jednym ze środków procesowych dla obrony interesów wnoszącego skargę. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (por. postanowienia NSA z dnia 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1898/09, z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 609/12, z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 116/12, orzeczenia.nsa.gov.pl), przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji administracyjnej) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wstrzymanie wykonania dotyczy więc sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje decyzja o warunkach zabudowy, gdyż nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Wydanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta jako pierwszy etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia do organu architektoniczno - budowlanego o pozwolenie na budowę. Nie stanowi jednak ona aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót budowlanych i realizacji planowanej inwestycji. Tym samym nie można stwierdzić na tym etapie postępowania zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W konsekwencji uznać należy, że zasadnie Sąd I instancji stwierdził, że w stosunku do decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy nie może mieć zastosowania instytucja wstrzymania wykonania aktu uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.