II OZ 821/17

Dnia 30 sierpnia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej "P." w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 525/17 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "P." w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą utrzymano w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2016 r., Nr [...], o odmowie zmiany ostatecznej decyzji tegoż organu z dnia [...] lipca 2013 r., Nr [...] (sprostowanej postanowieniem z dnia [...] sierpni 2013 r., Nr [...]), nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku usytuowanego na nieruchomości przy ul. [...] w W.. Sąd, powołując się na treść art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wskazał, że zarówno w piśmiennictwie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2004, s. 122; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2005, s. 295-296; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie II, Zakamycze, Kraków 2006, s. 160), jak i w orzecznictwie (por. postanowienie NSA z 21 stycznia 2011 r., II OZ 3/11) jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. W ocenie Sądu, rozstrzygnięciem nadającym się do wykonania nie jest decyzja odmawiająca zmiany decyzji wydana w postępowaniu nadzwyczajnym. Taka decyzja ze względu na swój formalny charakter i zakres nie powoduje bezpośrednich skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Dotyczy wyłącznie kwestii procesowej, a więc nie rodzi żadnych praw, jak również nie nakłada na stronę obowiązków. Nie podlega zatem ochronie tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła skarżąca Wspólnota, wskazując że wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się ze wszczęciem postępowania egzekucyjnego, co w konsekwencji może doprowadzić do konieczności poniesienia przez nią związanych z tym kosztów. W odpowiedzi na zażalenie Prokurator Okręgowy [...] wniósł o jego oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że na podstawie ww. przepisu wstrzymaniu mogą podlegać akty administracyjne, które nadają się do wstrzymania, tj. takie które tworzą dla stron postępowania określone prawa i obowiązki. Jednak w tej sprawie objęta przedmiotowym wnioskiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie nakłada na stronę wnioskującą żądnych praw i obowiązków, ponieważ ma charakter odmowny. Takie zaś rozstrzygnięcie ze swojej istoty nie nadaje się do wstrzymania. Nie wywołuje takich skutków, które mogłyby podlegać wstrzymaniu (por. postanowienie NSA: z 7 kwietnia 2016 r., II OZ 348/16; z 29 stycznia 2016 r., II OZ 76/16). Ponadto argumentacja skarżącej Wspólnoty zawarta w zażaleniu dotyczy możliwości wszczęcia postępowania egzekucyjnego, jednak sama taka możliwość nie może oznaczać, że zaistnieją przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. warunkujące wstrzymanie decyzji administracyjnej. Po pierwsze, ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje możliwość wstrzymania czynności egzekucyjnych, jak i postępowania egzekucyjnego, co może być przedmiotem ochrony tymczasowej, ale w innym postępowaniu – egzekucyjnym. Instytucja wstrzymania wykonania decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z 15 grudnia 2014 r., II FZ 1741/14). A po drugie, wymagane jest wykazanie jaką konkretnie szkodę może wyrządzić wykonanie decyzji, co przy wskazaniu na aspekty finansowe skutków decyzji wymaga przedstawienia sytuacji finansowej podmiotu wnioskującego oraz wskazania konkretnej kwoty, której uiszczenie miałoby powodować wykonanie określonego obowiązku. Tak czy inaczej, na obecnym etapie postępowania trudno byłoby wskazać jaka będzie wysokość ewentualnych kosztów wykonania zastępczego, na które wskazuje w zażaleniu Wspólnota. Nie jest więc możliwe bez wskazania stosownych konkretów, jaką znaczną szkodę może wywołać wdrożenie postępowania egzekucyjnego oraz jakie nieodwracalne skutki mogą w związku z tym zaistnieć. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.