II OZ 796/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 652/26 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" w W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 grudnia 2025 r., nr 1337/25 w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 652/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej "MWINB") z dnia 23 grudnia 2025 r. w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że o znacznej szkodzie, w tym szkodzie majątkowej, można mówić jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Natomiast o trudnych do odwrócenia skutkach można mówić tylko w odniesieniu do skutków wykonania zaskarżonego orzeczenia, które wprawdzie można odwrócić, ale przy podjęciu nadmiernego w danych warunkach wysiłku. Dlatego zawarta we wniosku argumentacja powinna być poparta faktami i ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Sąd ocenił, że skarżąca przedstawiła jedynie ogólnikowe twierdzenia, które nie wskazywały na wystąpienie konkretnych okoliczności faktycznych uzasadniających zastosowanie instytucji wniosku o wstrzymanie. Podkreślił również, że nakaz wykonania prac wymienionych w zaskarżonej decyzji w trybie natychmiastowej wykonalności miał zapobiec zagrożeniu bezpieczeństwa ludzi i mienia. Sąd zaznaczył również, że wstrzymanie wykonania decyzji ma charakter wyjątkowy. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" z siedzibą w W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania decyzji z 23 grudnia 2025 r., ewentualnie uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że odmowa wykonania decyzji nie spowoduje znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków po stronie skarżącego, w sytuacji gdy analiza materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania prowadzi do wniosków odmiennych, a także naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności tych wskazywanych w stanowisku skarżącej w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że co do zasady ciężar uprawdopodobnienia przesłanek zawartych w ww. przepisie spoczywa na skarżącym, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (art. 61 § 1 p.p.s.a.). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wspólnota nie wykazała, że w stosunku do niej zachodzą przesłanki do udzielenia ochrony tymczasowej. Oczywistym jest, że wykonanie decyzji będzie rodziło określone koszty związane z dokonaniem nakazanych tam prac budowlanych, jest to zwykły skutek takiej decyzji. Aby wstrzymać wykonanie decyzji należy wykazać, że wykonanie jej spowoduje nie tyle uszczerbek w majątku zobowiązanego, ale znacząco wpłynie na jego sytuację majątkową. Tego jednakże strona skarżąca nie uczyniła. Przedstawiła orientacyjny kosztorys koniecznych do wykonania prac, natomiast nie przedstawiła żadnych dowodów obrazujących swoją kondycję finansową. Bez porównania tych dwu wartości (sytuacji finansowej strony i kosztów realizacji obowiązku) nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia Wspólnoty, że w jej przypadku spełniły się przesłanki warunkujące możliwość wstrzymania wykonania aktu. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje również, że w ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku, Sąd nie ocenia prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem. Przedmiot oceny stanowi jedynie to, czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony. Nie chodzi tutaj o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego, zmienionego w sposób istotny i trwały będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. Kwestie sporów dotyczących odpowiedzialności za wady fizyczne nieruchomości pomiędzy Wspólnotą a deweloperem pozostają poza zakresem badania i rozstrzygania przez sąd administracyjny w postępowaniu o udzielenie ochrony tymczasowej. Na marginesie należy zaznaczyć, że w sprawie tej nie można tracić z pola widzenia potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi, o której mowa w objętej wnioskiem decyzji. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.