II OZ 78/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wojewody [...] na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt: IV SO/Po 7/17 w przedmiocie wpisu od wniosku w sprawie z wniosku Wojewody [...] o wymierzenie grzywny Radzie Miejskiej w K. za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.

Wnioskiem z dnia 13 grudnia 2017 r. Wojewoda [...] wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu o wymierzenie grzywny Radzie Miejskiej w K. za nieprzekazanie Sądowi jego skargi z dnia 8 marca 2017 r. wraz z aktami sprawy na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarządzeniem z 19 grudnia 2017 r., sygn. akt IV SO/Po 7/17 Przewodniczący Wydziału IV wezwał Wojewodę - na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 - dalej p.p.s.a.) - do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku w kwocie 200 zł, stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia wniosku. Zażalenie na to zarządzenie wniósł Wojewoda [...], zarzucając naruszenie art. 100 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1875 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie oraz § 2 ust. 6 powołanego rozporządzenia poprzez błędne uznanie, że przepis ten znajduje zastosowanie w tej sprawie. Wojewoda podniósł, że zgodnie z art. 100 ustawy o samorządzie gminnym postępowanie sądowe w sprawach uregulowanych w rozdziale 10 tej ustawy jest wolne od opłat sądowych. W dotychczas prowadzonych przez Wojewodę tego typu sprawach (np. IV SO/Po 8/16, 9/16, 4/16) wpis nie był uiszczany, a kwestia ta nie budziła wątpliwości Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 100 ustawy o samorządzie gminnym postępowanie sądowe, o którym mowa w artykułach poprzedzających, jest wolne od opłat sądowych. Przepis ten dotyczy postępowań prowadzonych na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy (skarga organu nadzoru na uchwałę lub zarządzenie organu gminy), art. 98 ust. 1 ustawy (skarga na akty podejmowane przez organy nadzoru na podstawie art. 96 ust. 2, art. 97 ust. 1 i stanowiska zajmowane w trybie art. 89 ustawy) oraz art. 98a ust. 3 ustawy w zw. z art. 98 ustawy (zaskarżanie zarządzeń zastępczych wojewody). Od opłat sądowych we wskazanych sprawach zwolnione są podmioty uprawnione do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W przypadku skargi wnoszonej w trybie art. 93 ust. 1 ustawy jest to organ nadzoru. Wojewoda [...] na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wystąpił do sądu administracyjnego (za pośrednictwem organu) ze skargą z dnia 8 marca 2017 r. na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z nieprzekazaniem przez organ tej skargi do Sądu wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę Wojewoda wystąpił do Sądu z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. Sąd I instancji błędnie jednak uznał, że wniosek ten podlega opłacie. W uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2008 r., II FPS 1/08 (publ. ONSAiWSA 2008/3/42) przyjęto wprawdzie, iż wniosek o wymierzenie organowi grzywny, wymieniony w art. 55 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie w rozumieniu art. 63 p.p.s.a., od którego na podstawie art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. pobiera się wpis sądowy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, postępowanie o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., pomimo tego, że jest postępowaniem odrębnym, to jest powiązane z postępowaniem głównym, w którym organ nie wypełnił obowiązku przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy. Skoro postępowanie sądowe ze skargi organu nadzoru wniesionej na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest wolne od opłat sądowych, to postępowanie z wniosku o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., które jest niejako konsekwencją postępowania nadzorczego w przypadku, gdy organ gminy nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., jest również objęte zwolnieniem od tych opłat na podstawie art. 100 ustawy o samorządzie gminnym. Uzasadnione są więc zarzuty zażalenia, iż zaskarżone zarządzenie zostało wydane z naruszeniem art. 100 ustawy o samorządzie gminnym. Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i 198 p.p.s.a.