II OZ 622/14

II OZ 622 / 14 POSTANOWIENIE Dnia 24 czerwca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S.– S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 maja 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 235/14 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S.– S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dokonania rozbiórki ogrodu zimowego i sporządzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego postanawia: oddalić zażalenie.

Sygn. akt II OZ 622 / 14 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił skarżącej A. S.– S. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca podała, że prowadzi gospodarstwo wraz z córką, a ich jedyny dochód stanowią środki wpłacane przez męża na dziecko w kwocie 3000- 3500 zł miesięcznie. Posiada dom o powierzchni 248 m². Miesięczne koszty utrzymania domu oraz czesne za szkołę córki wynoszą ok. 2000- 2500 zł. Zarządzeniem z dnia 18 marca 2014 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie wymienionych w nim dokumentów, na które w odpowiedzi skarżąca oświadczyła, że jest osobą niepracującą, nie składa zeznań podatkowych oraz nie ma samochodu. Skarżąca wyjaśniła również, iż pozostaje w separacji faktycznej z mężem, z którym nie ma żadnego kontaktu, w związku z czym nie dysponuje żadnymi dokumentami dotyczącymi jego osoby. Do powyższego pisma skarżąca załączyła wyciąg z konta bankowego za okres 6 miesięcy. Odmawiając skarżącej przyznania prawa pomocy, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie było możliwe dokonanie oceny sytuacji majątkowej strony skarżącej oraz jej domowników, skoro skarżąca - mimo wezwania - nie przedstawiła części dokumentów obrazujących sytuację majątkową jej małżonka, z którym pozostaje w separacji faktycznej. Zdaniem Sądu przedstawienie przez osobę wezwaną tylko tych danych, które ona uznaje za stosowne nie pozwala na uwzględnienie wniosku, jeżeli niewyjaśnione pozostały okoliczności dotyczące tak źródeł dochodów uzyskiwanych przez stronę, jak i składników majątkowych należących do strony, które mogłyby stanowić wystarczające źródło utrzymania oraz finansowania ponoszonych innych bieżących wydatków gospodarstwa domowego. Sąd uznał za niewiarygodne to, iż skarżąca nie ma żadnego kontaktu z mężem, skoro ma on prawo współdecydowania o istotnych sprawach w sferze życia ich córki, a także skoro dokonuje on regularnych wpłat na ich dziecko na konto skarżącej. Nieujawnienie sytuacji majątkowej oraz finansowej męża skarżącej nie pozwala, zatem na całościową ocenę jej sytuacji materialnej. Z powyższych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że strona nie wykazała zaistnienia przesłanek, od których uzależnione jest przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie i nie jest w stanie w pełni zweryfikować sytuacji finansowej i majątkowej skarżącej oraz jej możliwości płatniczych. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- dalej P.p.s.a.) orzekł jak na wstępie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła A. S.– S., podnosząc w nim, że przedstawiła swoją trudną sytuację materialną i to, że jest obecnie bezrobotna. Nadto skarżąca podała, że jest z mężem w nieformalnej separacji, ostatni kontakt miała z nim w październiku 2013 r., nie dysponuje żadnymi dokumentami związanymi z jego osobą, gdyż zabrał wszystkie swoje rzeczy i dokumenty z domu. Jego telefon pozostaje wyłączony. Nadto stwierdziła, iż przesłała wszystkie wymagane dokumenty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest przy tym obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez wnoszącego skargę. Zwolnienie od tegoż obowiązku ma charakter wyjątkowy i muszą za nim przemawiać uzasadnione okoliczności faktyczne wskazujące, że obiektywna sytuacja finansowa strony nie daje jej możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Z konstrukcji powołanego powyżej przepisu art. 246 § 1 P.p.s.a. wynika, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Strona, zatem powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby Sąd, co do zasadności przyznania jej prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy, bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W przedmiotowej sprawie, co prawidłowo ustalił Sąd pierwszej instancji, nie zostało wykazane przez skarżącą, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Zauważyć trzeba, iż skarżąca została wezwana nie tylko do przedstawienia dokumentów dotyczących jej męża, ale również do przedstawienia szeregu dokumentów pozwalających zobrazować jej sytuację materialną oraz osobistą, w tym tych, które wskazywałyby, jakiej wysokości kwoty są przez nią wydatkowane na prowadzone gospodarstwo domowe, czego zaniechała. Także w rozpoznawanym zażaleniu strona skarżąca nie przedstawiła żadnych takich okoliczności, które by podważyły zasadność kontrolowanego postanowienia. Jak trafnie uznał Sąd pierwszej instancji skarżąca nie wykazała, iż jest osobą o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił wniesione zażalenie.