II OZ 601/23

Dnia 24 października 2023 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 24 października 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2023 r., sygn. akt VII SPP/Wa 91/23 o odrzuceniu sprzeciwu K.Ś. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2023 r. w sprawie ze skargi K.Ś. na decyzję Ministra Finansów z dnia 9 lutego 2023 r. znak PR10.8011.10.2023.3.GOX w przedmiocie umorzenia opłaty legalizacyjnej postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 13 września 2023 r., sygn. akt VII SPP/Wa 91/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie odrzucił sprzeciw K.Ś. od postanowienia starszego referendarza sądowego WSA w Warszawie z 24 lipca 2023 r. W uzasadnieniu swego postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Finansów z 9 lutego 2023 r., znak PR10.8011.10.2023.3.GOX, w przedmiocie umorzenia opłaty legalizacyjnej, K.Ś. ("skarżąca", "wnioskodawczyni") złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z 24 lipca 2023 r., VII SPP/Wa 91/23, starszy referendarz sądowy w WSA w Warszawie odmówił przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Odpis powyższego postanowienia został doręczony wnioskodawczyni w dniu 10 sierpnia 2023 r. Sąd pierwszej instancji stwierdził dalej, że termin do wniesienia sprzeciwu upływał w dniu 17 sierpnia 2023 r. Pomimo prawidłowego pouczenia, wnioskodawczyni wniosła sprzeciw dopiero w dniu 24 sierpnia 2023 r., o czym świadczy data nadania przesyłki na poczcie, a więc z uchybieniem terminu do jego złożenia. W tej sytuacji sąd pierwszej instancji uznał, że skarżąca wniosła sprzeciw po terminie określonym w art. 259 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 1634 - Ppsa), co skutkowało jego odrzuceniem. Powyższe postanowienie zaskarżyła zażaleniem skarżąca, wnosząc o przywrócenie terminu do "złożenia skargi na treść postanowienia Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 lipca 2023 r.". W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia skarżąca podnosi, że nie ma wykształcenia prawniczego i nie są jej znane regulacje prawne związane z wysyłaniem pism do sądu. Była przekonana, że jest to termin 14-dniowy i w takim też terminie wysłała pismo do sądu. Mając na uwadze wyjaśnienia zawarte w zażaleniu skarżąca wnosi o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu oraz o pozytywne rozpatrzenie jej środka zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie pozbawione jest usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 259 § 1 Ppsa, od postanowień referendarza sądowego m. in. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Stosownie zaś do art. 259 § 2 Ppsa sprzeciw wniesiony po terminie podlega odrzuceniu przez sąd. W rozpoznawanej sprawie sprzeciw skarżącej od postanowienia starszego referendarza sądowego z 24 lipca 2023 r. został niewątpliwie wniesiony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 259 § 1 Ppsa. Jak wynika z akt sprawy, ww. postanowienie z 24 lipca 2023 r. zostało doręczone skarżącej w dniu 10 sierpnia 2023 r. (k. 59 akt prawa pomocy). Termin do wniesienia sprzeciwu upływał zatem z dniem 17 sierpnia 2023 r. Skarżąca złożyła zaś sprzeciw w dniu 24 sierpnia 2023 r. (data nadania sprzeciwu w placówce pocztowej - k. 62 akt prawa pomocy), a więc po terminie. O 7-dniowym terminie do wniesienia sprzeciwu skarżąca została poinformowana w piśmie przy którym doręczano postanowienie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, wystarczyło jedynie zapoznać się z pouczeniem i dostosować do niego. Wobec powyższego sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że sprzeciw został wniesiony po terminie, a zatem nie miał innej możliwości, jak sprzeciw odrzucić na podstawie art. 259 § 2 Ppsa. Odnosząc się do zawartego w zażaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, wskazać należy, że wniosek ten podlega rozpoznaniu przez sąd pierwszej instancji. Okoliczności podniesione w zażaleniu, a dotyczące ewentualnego przywrócenia terminu, nie mają wpływu na ocenę prawidłowości odrzucenia sprzeciwu przez sąd pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Ppsa w zw. z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.