II OZ 579/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.L. i A.L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 marca 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 795/18 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J.L. i A.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić zażalenie

Postanowieniem z 22 marca 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 795/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę J.L. i A.L. (dalej skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z [...] lipca 2018 r., nr [...], zapadłe w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu sąd I instancji wyjaśnił, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. Postanowienie z dnia [...] lipca 2018 r. zostało doręczone J.L. jako pełnomocnikowi A.L. dnia 8 sierpnia 2018 r. Skarga została wniesiona w dniu 17 listopada 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), czyli z uchybieniem terminu określonego w cytowanym wyżej przepisie art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.). Jednocześnie sąd I instancji wskazał, że nawet w przypadku, gdy skarżącymi są zarówno A.L., jak i J.L., a zaskarżone postanowienie zostało skierowane wyłącznie do A.L., wówczas strona postępowania administracyjnego, której nie doręczono decyzji, może wnieść skargę do sądu administracyjnego w terminie przewidzianym dla stron będących adresatami decyzji. Zatem skarżący, który nie brał udziału w postępowaniu i któremu nie doręczono decyzji - jeżeli nie skorzystał z uprawnienia do złożenia skargi przed upływem 30 dni od daty doręczenia decyzji innej stronie postępowania - nie może skutecznie domagać się sądowej kontroli decyzji administracyjnej. Wniesioną zaś przez niego skargę po tym czasie, jako spóźnioną, należy odrzucić. W zażaleniu na postanowienie z dnia [...] marca 2019 r. J.L. przedstawił stan faktyczny niniejszej sprawy akcentując, że wyczerpał wszystkie środki zaskarżenia, a jego celem pozostaje niezwłoczne doprowadzenie do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...]kwietnia 2011 r., nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Prawidłowe wszczęcie postępowania przed sądem administracyjnym uzależnione zostało od zachowania właściwej formy, czasu oraz miejsca dokonania czynności procesowej. Następstwem niedopełnienia tych wymagań, które zostały szczegółowo uregulowane w p.p.s.a. jest odrzucenie skargi. W takiej sytuacji nie dochodzi w ogóle do skutecznego zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego, a tym samym do poddania zaskarżonego przejawu działania albo zaniechania administracji publicznej kontroli sprawowanej pod względem zgodności z prawem. Taki stan zaistniał w niniejszej sprawie. Skarga na postanowienie z [...] lipca 2018 r., doręczone J.L. jako pełnomocnikowi A.L. dnia 8 sierpnia 2018 r., została nadana w urzędzie pocztowym dnia 17 listopada 2018 r. W sprawie nie budziło wątpliwości, że postępowanie zostało zainicjowane z uchybieniem terminu o którym stanowi art. 53 § 1 p.p.s.a. Uchybienie terminu do wniesienia skargi jest negatywną przesłanką procesową uniemożliwiającą prowadzenie postępowania w sprawie, uwzględnianą przez sąd z urzędu na każdym etapie procesu. Przesłanka ta nie podlega sanowaniu na skutek podejmowanych w odniesieniu do wadliwie wniesionej skargi czynności procesowych. W złożonym zażaleniu skarżący nie odniósł się wprost do kwestii uchybienia terminu, akcentując zagadnienia dotyczące meritum sprawy. Tymczasem Sąd, przed którym toczy się postępowanie obowiązany jest stosować się do istniejącej regulacji prawnej, która wyznacza ramy czasowe dokonywanych czynności. Skoro w sprawie nie ulegało wątpliwości, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu, to Sąd zobowiązany był wydać postanowienie o jej odrzuceniu. Podjęcie innego rozstrzygnięcia byłoby sprzeczne z obowiązującym prawem. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając w oparciu o art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.