II OZ 530/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 156/14 w zakresie zawieszenia postępowania sądowego w sprawie ze skargi E. S. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 29 marca 2012 r., nr XXXIV/819/2012 w przedmiocie utworzenia parku kulturowego pod nazwą "Wilanowski Park Kulturowy" oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 156/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi E. S. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 29 marca 2012 r., nr XXXIV/819/2012, w przedmiocie utworzenia parku kulturowego pod nazwą "Wilanowski Park Kulturowy". W uzasadnieniu Sąd podniósł, że wyrokiem z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 2197/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w Warszawie na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 29 marca 2012 r., nr XXXIV/819/2012, w przedmiocie utworzenia parku kulturowego pod nazwą "Wilanowski Park Kulturowy". Uchwała ta jest przedmiotem również niniejszej skargi, złożonej przez E. S. Ocena prawna zawarta w powyższym wyroku, dotycząca legalności uchwały Rady m.st. Warszawy z dnia 29 marca 2012 r., nr XXXIV/819/2012, ma zatem bezpośredni wpływ na merytoryczną ocenę skargi E. S. Należy jednocześnie mieć na uwadze, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie IV SA/Wa 2197/13 nie jest prawomocny, bowiem M. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w Warszawie w dniu 20 lutego 2014 r. złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W ocenie Sądu pierwszej instancji rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny złożonej skargi kasacyjnej, a tym samym dokonanie przez sąd drugiej instancji oceny prawidłowości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt IVSA/Wa 2197/13, będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie przedmiotowej skargi, co wyczerpuje przesłankę z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła E. S., wnosząc w całości o jego uchylenie. W uzasadnieniu podniesiono, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2013 r. nie stanowi zagadnienia wstępnego w niniejszej sprawie, ponieważ skarga E. S. dotyczy innego terenu objętego Wilanowskim Parkiem Kulturowym oraz zgłoszono inne zarzuty względem zaskarżonej uchwały, które nie były przedmiotem oceny wyroku. W związku z tym Sąd jest w niniejszej sprawie zobowiązany dokonać oceny zaskarżonej uchwały przez pryzmat innych przepisów prawa i w odniesieniu do innego stanu faktycznego. Twierdzenie zaś Sądu, iż zawieszenie postępowania jest zasadne, powoduje, że oczekiwanie na rozstrzygnięcie sprawy o sygn. akt IVSA/Wa 2197/13 pozbawi skarżącą konstytucyjnego prawa do sądu w jej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Podkreślenia wymaga fakt, że zawarte w przepisie art. 125 P.p.s.a. podstawy zawieszenia postępowania sądowego mają charakter podstaw fakultatywnych. O zawieszeniu postępowania w tych przypadkach decydują względy celowościowe. Celowość zawieszenia postępowania w sytuacjach uregulowanych w tym przepisie pozostawiona jest ocenie sądu, ale sposób jego wykładni nie może prowadzić do tworzenia nowych podstaw zawieszenia postępowania (T.Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2008). Celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego nie może być brana pod uwagę w oderwaniu od zasady szybkości postępowania. Tymczasem zawieszenie postępowania w sytuacji, gdy brak jest ku temu wystarczających przesłanek naruszałoby zasadę szybkości (por. postanowienie NSA z dnia 13 maja 2011 r., sygn. akt II OZ 395/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Sąd musi zatem rozważyć, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki uzasadniające zawieszenie postępowania. Przyjęte w analizowanym przepisie rozumienie kwestii prejudycjalnej zakłada istnienie ścisłego związku pomiędzy sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego. Związek ten polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010). W rozpoznawanej sprawie ustalono, że uchwała Rady m.st. Warszawy z dnia 29 marca 2012 r., nr XXXIV/819/2012, w przedmiocie utworzenia parku kulturowego pod nazwą "Wilanowski Park Kulturowy", stanowiła już przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie o sygnaturze akt IV SA/Wa 2197/13, oddalił skargę na tę uchwałę. Wyrok ten jest jednakże nieprawomocny. Mając powyższe na względzie, należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że ewentualne uprawomocnienie się wyroku z dnia 16 grudnia 2013 r., w którym była dokonywana ocena legalności zaskarżonego aktu, będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Konsekwencją bowiem wcześniejszego rozpoznania przez sąd administracyjny skargi innego podmiotu na tą samą uchwałę, która została oddalona, jest związanie sądu orzekającego później legalnością aktu prawa miejscowego. Oznacza to, że jeżeli o legalności określonego aktu prawa miejscowego orzekał już sąd administracyjny (a kontroli takiej dokonuje sąd obligatoryjnie przy rozpoznawaniu pierwszej skargi na akt prawa miejscowego) i skargę oddalił, to sąd ten orzekając później, ze skargi innego podmiotu może ją rozpoznać wyłącznie w granicach, w jakich nie była rozpoznawana wcześniej, tj. naruszenia indywidualnego interesu strony skarżącej. W konsekwencji ewentualne stwierdzenie nieważności takiego aktu może nastąpić tylko w części dotyczącej interesu prawnego skarżącego. Należało tym samym uznać za chybione twierdzenia skarżącej, że została ona pozbawiona prawa do sądu i dwuinstancyjnego postępowania, bowiem Sąd pierwszej instancji rozstrzygając jej skargę będzie związany wyłącznie prawomocną oceną dotyczącą legalności uchwały, a skargę będzie mógł rozpoznać w granicach, w jakich nie była rozpoznawana wcześniej, tj. naruszenia indywidualnego interesu skarżącej. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.