II OZ 53/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Borkowska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 listopada 2008r. sygn. akt II SA/Gd 528/08 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] kwietnia 2008r. Nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia: - oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 18 listopada 2008r., sygn. akt II SA/Gd 528/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił przyznania skarżącej J. K. prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca jest właścicielką domu o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomości o powierzchni [...] ha w Gdańsku. Wnioskodawczyni prowadzi też działalność gospodarczą i zatrudnia 15 pracowników. Ponadto Sąd pierwszej instancji podniósł, iż wnioskodawczyni została zobowiązana do wyjaśnienia wątpliwości, pojawiających się w związku z jej oświadczeniem dotyczącym majątku i dochodów. Pomimo upływu zakreślonego terminu, skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów. W związku z powyższym Sąd uznał, iż skarżąca nie wykazała zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. Na powyższe postanowienie J. K. złożyła zażalenie, podnosząc, że posiadane przez nią grunty o powierzchni [...] ha, nie znajdują się na terenie Gdańska, tylko w odległości 50 km od miasta. Posiadany dom stanowi zaś dorobek jej życia i nie jest to przejaw luksusu, zważywszy, iż skarżąca mieszka w nim od dwudziestu lat. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Należy podkreślić, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy Sąd może na wniosek osoby fizycznej przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, spoczywa na wnioskodawcy. W niniejszej sprawie przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do regulacji art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, gdyż skarżąca została wezwana do złożenia stosownych oświadczeń i nadesłania dodatkowych dokumentów. Działanie Sądu pierwszej instancji polegające na wydaniu zarządzenia opartego na powołanej podstawie prawnej zasługuje w niniejszej sprawie na aprobatę, gdyż zmierzało do dokładnego zbadania wszelkich okoliczności celem prawidłowego rozpatrzenia wniosku J. K.. Z samego bowiem wniosku nie wynika, aby skarżąca spełniała wymogi uzasadniające przyznanie jej prawa pomocy, gdyż posiada zbyt duży majątek, a to, czy należące do niej grunty są położone w mieście czy poza nim, nie ma wcale przesądzającego znaczenia. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykonała należycie powyższego zarządzenia, bowiem nie nadesłała żądanych dokumentów. W tej sytuacji należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, iż skarżąca nie wykazała przesłanek przemawiających za uwzględnieniem jej wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.