II OZ 467/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 18 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.D. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 765/24 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi Z.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 14 lutego 2024 r. znak: SKO.4000-1692/2023 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.

Z D. (dalej jako skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 14 lutego 2024 r. znak: SKO.4000-1692/2023 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej z magazynem energii o mocy 2MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą, na części działki o nr ew. [...], w miejscowości [...], gmina [...]. Skarga nie została opłacona. Zarządzeniem z 27 marca 2024 r. Przewodniczący Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1634, dalej P.p.s.a.) oraz § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535, dalej jako rozporządzenie) wezwał Skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie powyższe doręczono 15 kwietnia 2024 r. (zpo k. 14 akt). W piśmie z 16 kwietnia 2024 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie domagając się jego uchylenia i zwolnienia go z uiszczenia wpisu sądowego. Swoje żądanie uzasadniał niską wysokością swojej emerytury. Powołał się na decyzję ZUS, której jednak brak w aktach sprawy. Wniosek skarżącego o prawo pomocy zarządzeniem starszego referendarza sądowego z 13 czerwca 2024 r. sygn. akt VII SPP/Wa 366/24 pozostawiono bez rozpoznania bowiem skarżący w terminie do tego ustalonym nie nadesłał przekazanego mu 13 maja 2024 r. wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej "P.p.s.a.") strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z art. 214 § 1 P.p.s.a. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Jak stanowi art. 230 § 1 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (§ 2). W myśl art. 220 § 1 w zw. z art. 220 § 3 P.p.s.a. Przewodniczący Wydziału wzywa wnoszącego skargę do opłacenia należnego od niej wpisu w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem jej odrzucenia. Wysokość wpisu od skargi w niniejszej sprawie określa § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia, stanowiąc, że wpis stały wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu zagospodarowania przestrzennego – 500 zł. Niewątpliwie przedmiotowa skarga jest skargą na decyzję z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego bowiem dotyczy wydanej przez SKO w Siedlcach decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, której wymogi wydania określono w art. 61 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zatem wysokość wpisu określał ww. przepis rozporządzenia. Należy zauważyć, że obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, który jest jednym z kosztów sądowych odpada w sytuacjach wskazanych w art. 239 § 1 pkt 1 – 4 P.p.s.a. Z akt sprawy wynika, że sprawa skarżącego nie dotyczy skargi z zakresów wymienionych w art. 239 § 1 pkt 1 lit. a- h, ani nie jest on podmiotem wskazanym w art. 239 § 1 pkt 2-3 P.p.s.a. Wobec pozostawienia jego wniosku o prawo pomocy bez rozpoznania (brak przesłania uzupełnionego formularza PPF w terminie 7 dni od jego nadesłania przez Sąd) należy stwierdzić, że skarżący nie uzyskał także zwolnienia od kosztów postępowania w procedurze prawa pomocy – art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a. W związku z powyższym Przewodniczący Wydziału VII zgodnie z art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a. mając na uwadze, że składając skargę Skarżący nie uiścił wymaganego przepisami wpisu sądowego od skargi, postąpił zgodnie z prawem wzywając go do uiszczenia tegoż wpisu w wysokości 500 zł. Zatem bezpodstawne jest żądanie wyrażone w zażaleniu uchylenia zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału bowiem w okolicznościach sprawy skarżący zobligowany był do ponoszenia kosztów sądowych postępowania, które przecież sam zainicjował w obronie swych praw i przy braku uiszczenia wpisu od skargi przy jej wnoszeniu należało skarżącego wezwać do jego uiszczenia wskazując wysokość wpisu, termin dokonania wpłaty i rachunek bankowy Sądu, co niniejszym uczyniono. W tych okolicznościach sprawy zarządzenie Przewodniczącego Wydziału uznać należało za prawidłowe i nie mogło podlegać ono uchyleniu ani zmianie. Jeśli sytuacja majątkowa i osobista skarżącego nie pozwala mu na ponoszenie kosztów zainicjowanego postępowania sądowego może on w każdym momencie postępowania sądowego (przed jego zakończeniem) wystąpić z wnioskiem o prawo pomocy, przy czym powinien dopełnić wszelkich wymogów rozpatrzenia tego wniosku (np. złożenie do Sądu wypełnionego formularza PPF w terminie do tego wskazanym, przedstawienie we wniosku oraz na żądanie Sądu swojej sytuacji majątkowej i osobistej poprzez stosowne jej udokumentowanie). Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. i art. 198 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.