II OZ 383/17

Dnia 12 kwietnia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia N. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2808/16 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi N. sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji oraz odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody [...], którą, na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylono decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., Nr [...], i przekazano sprawę do ponownego rozstrzygnięcia organowi I instancji. Sąd, powołując się na treść art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wskazał, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. postanowienia NSA: z 8 lipca 2011 r., II OZ 564/11; z 8 czerwca 2010 r., II OZ 489/10; z 21 stycznia 2011 r., II OZ 3/11; z 16 sierpnia 2011 r., I FZ 142/11; z 26 września 2013 r., II OZ 791/13). A w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja kasacyjna wydana na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie stanowi aktu podlegającego wykonaniu. Nie wywołuje ona bowiem żadnych skutków materialnych, nie wiąże się z obowiązkiem działania, zaniechania czy też znoszenia zachowania innych podmiotów. Jedyny skutek, jaki decyzja ta wywołuje, to skutek procesowy w postaci uchylenia ww. decyzji Prezydenta [...] i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Już z tej przyczyny nie mógł być zatem uwzględniony wniosek strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto Sąd zauważył, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został prawidłowo uzasadniony, natomiast oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. postanowienie NSA z 28 kwietnia 2005 r., II OZ 184/05). Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła skarżąca Spółka, podnosząc zarzut dotyczący naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. przez: - jego błędną wykładnie i uznanie, że decyzja kasatoryjna wydana w trybie art. 138 § 2 K.p.a. nie jest wykonalna i nie może być wstrzymana jej wykonalność, podczas gdy tego rodzaju decyzja wywołuje skutki prawne w ten sposób, że powoduje obowiązek organu ponownego rozstrzygnięcia sprawy i wydania decyzji, natomiast wydanie decyzji w oparciu o zaskarżoną decyzję, rażąco niezgodną z prawem, może spowodować bardzo trudne do odwrócenia skutki, tym samym sąd administracyjny powinien w każdej sprawie rozważyć indywidualne przesłanki wstrzymania wykonalności decyzji administracyjnej, w ocenie skarżącej konieczne jest odejście od niezwykle wąskiej wykładni pojęcia "wykonalności" decyzji (jako skutków materialnoprawnych w decyzji wykonalnej w drodze egzekucji) na rzecz "wykonalności" także procesowej w ramach dalszego postępowania administracyjnego; - a także przez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę wstrzymania wykonalności decyzji mimo wskazania przez skarżącą okoliczności uprawdopadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wskutek wykonania decyzji, a także braki uzasadnienia zaskarżonego postanowienia (nie odniesienie się do stanu faktycznego wskazującego m.in. na niezgodność z prawem decyzji – z uwagi na niezachowanie przez wnioskodawczynie ustawowego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowanie o wznowienie powinno podlegać umorzeniu, Wojewoda powinien zatem na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie w sprawie wobec niedopuszczalności jego prowadzenia, przy czym Wojewoda dysponował wystarczającym materiałem dowodowym, by wydać takie orzeczenie, w tym licznymi dokumentami i wyjaśnieniami stron (mógł ewentualnie dodatkowo przesłuchać strony postępowania na tę okoliczność), zamiast nieprawidłowo uchylać decyzję organu I instancji w całości i przekazywać sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ w warunkach gdy postępowanie nie powinno toczyć się z powodu niespełnienia warunków formalnych wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że na podstawie ww. przepisu wstrzymaniu mogą podlegać akty administracyjne, które nadają się do wstrzymania, tj. takie które tworzą dla stron postępowania określone prawa i obowiązki. Jednak w tej sprawie objęta przedmiotowym wnioskiem zaskarżona decyzja Wojewody ma charakter stricte formalnoprawny, dotyczy bowiem uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Oznacza to, że zaskarżona decyzja dotyczy jedynie oceny legalności zastosowania przez Wojewodę art. 138 § 2 K.p.a., a więc co do istoty nie rozstrzyga merytorycznie w sprawy administracyjnej, co powoduje, że nie wywołuje takich skutków, które mogłyby podlegać wstrzymaniu (por. postanowienia NSA: z 7 kwietnia 2016 r., II OZ 348/16; z 29 stycznia 2016 r.). Ponadto argumentacja skarżącej zawarta w zażaleniu dotyczy oceny legalności zaskarżonej decyzji Wojewody. Tego rodzaju argumentacja, na co też prawidłowo wskazał Sąd I instancji, nie może być przedmiotem oceny sądu administracyjnego na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania, ponieważ w innym wypadku mielibyśmy do czynienia z niedopuszczalnym przedsądem. Ocena sądu w tym zakresie możliwa jest po przeprowadzeniu rozprawy bądź w wyniku stwierdzenia, że sprawa kwalifikuje się do rozpoznania w trybie uproszczonym – poza rozprawą. Z tych też względów uznać należało, że zaskarżone postanowienie Sądu I instancji odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.