II OZ 37/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T.D. i P.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1570/23 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi T.D. i P.D. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 9 października 2023 r., znak WI-I.7840.16.44.2023.KZ w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 20 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1570/23 w sprawie ze skargi T.D. i P.D. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 9 października 2023 r., znak WI-I.7840.16.44.2023.KZ w przedmiocie umorzenia postępowania, odrzucił skargę. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. T.D. i P.D. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na wyżej powołaną decyzję wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę. Zarządzeniem z 21 grudnia 2023 r. skarżący zostali wezwani solidarnie do uzupełnienia braków fiskalnych i formalnych skargi przez uiszczenie wpisu w wysokości 500 zł oraz nadesłanie 6 odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone T.D. w dniu 5 stycznia 2024 r., zaś P.D. w dniu 17 stycznia 2024 r. – o czym świadczą zwrotne potwierdzenia odbioru, znajdujące się w aktach sprawy. Skarżący P.D. został zwolniony z wpisu sądowego, natomiast skarżący T.D. o zwolnienie nie wnosił i nie uiścił wpisu. Skarżący nie uzupełnili braku formalnego skargi – nie przedłożyli odpisów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarga podlega odrzuceniu. Sąd wyjaśnił, że wezwanie do usunięcia braków formalnych oraz fiskalnych skargi zostało skutecznie doręczone T.D. w dniu 5 stycznia 2024 r., zaś P.D. w dniu 17 stycznia 2024 r. a zatem siedmiodniowy termin do dokonania przez stronę skarżącą koniecznych czynności upłynął odpowiednio w dniu 12 i 24 stycznia 2024 r. W zakreślonym terminie skarżący nie uzupełnili braku formalnego skargi. Zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli T.D. i P.D., wnosząc o jego uchylenie oraz przywrócenie terminu, gdyż jego uchybienie nastąpiło z przyczyn obiektywnych trudności – poważnego stanu zdrowia i braku przyznania w odpowiednim czasie pomocy prawnej. Żalący podnieśli, że ze względu na stan zdrowia nie mogą bez pomocy prawnej składać pism. Jest potrzebna osoba, która sporządzi pismo i prześle je pocztą. Pismem z 23 czerwca 2024 r. ustanowiony w ramach udzielenia pomocy prawnej pełnomocnik skarżącego P.D., poinformował że wobec stwierdzenia braku podstaw do wniesienia zażalenia na to postanowienie w dniu 12 czerwca 2024 r., działając w zgodzie z art. 44 ust. 1 i 3 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego (t.j. przyjęty uchwałą nr 884/XI/2023 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 7 lutego 2023 r.) wystosował do skarżącego P.D. "Opinię o bezzasadności i niecelowości wnoszenia zażalenia" nr [...]. W odpowiedzi na zażalenie J.B. wniosła o oddalenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia oraz odrzucenie zażalenia. W ocenie uczestniczki postępowania bezpodstawne zażalenia i wnioski o przywrócenie terminu zmierzają jedynie do przewłoki postępowania oraz utrudnienia życia kolejnym przedłużającym się postępowaniem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wniesiona skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."). Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Takim brakiem formalnym uzasadniającym odrzucenie skargi jest między innymi brak wypełnienia obowiązku dołączenia odpisów pisma i odpisów załączników dla doręczenia ich stronom, o których mowa w art. 47 § 1 p.p.s.a. W pierwszej kolejności wypada wskazać, że w uchwale z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że niedołączenie przez wnoszącego pismo wymaganej liczby jego odpisów, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Z akt sprawy wynika, że skarżący zostali wezwani do uzupełnienia braków formalnych m.in. przez nadesłanie 6 odpisów skargi. Wezwanie zawierało również pouczenie o konieczności jego wykonania w terminie 7 dni od dnia doręczenia pod rygorem odrzucenia skargi. W wyniku bezczynności skarżących została ona prawidłowo odrzucona przez Sąd I instancji. Zarzuty i argumentacja podniesiona w zażaleniu nie dają podstaw do uznania rozstrzygnięcia podjętego przez Sąd I instancji za błędne. Zwolnienie od kosztów sądowych czy ustanowienie pełnomocnika nie wpływa na ustalenia w zakresie tego czy brak formalny skargi został uzupełniony w terminie do tego wyznaczonym. (por. postanowienie NSA z 4.04.2019 r., II OZ 264/19) W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażany jest pogląd, że czynność złożenia podpisu pod skargą lub nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi nie jest z założenia skomplikowaną czynnością procesową, która wymagałaby wiedzy specjalnej. Z tego względu wezwanie do uzupełnienia braków formalnych jest niezależne od okoliczności złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednocześnie okoliczność ta nie ma wpływu na bieg terminu do uzupełnienia braków formalnych. Z treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wynika obowiązek odrzucenia skargi w przypadku nieuzupełnienia jej braków formalnych w wyznaczonym terminie, co też miało miejsce w niniejszej sprawie. Podnoszone w zażaleniu okoliczności, związane z stanem zdrowia skarżących, nie mogą świadczyć o wadliwości postanowienia Sądu I instancji. Z kolei zawarty w tymże zażaleniu wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego nie podlega rozpatrzeniu w ramach postępowania zażaleniowego. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.