II OZ 367/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 2091/18 o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi D.M. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 listopada 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 2091/18 oddalił skargę D.M. (dalej określanego jako "Skarżący") wniesioną na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] maja 2018 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Na wniosek strony skarżącej odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi Skarżącego [...] grudnia 2018 r. W dniu [...] stycznia 2019 r. została nadana na poczcie (polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego) skarga kasacyjna od powyższego wyroku, skierowana bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga ta została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] stycznia 2019 r. Postanowieniem z 24 stycznia 2019 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną z tego powodu, że została ona wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem pełnomocnik Skarżącego złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu podniósł, że wpis sądowy od skargi został uiszczony na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a sama skarga kasacyjna w komparycji prawidłowo wskazywała, że jest ona wnoszona za pośrednictwem Sądu I instancji. Pełnomocnik wyjaśnił, że błędne wskazanie adresata na kopercie zawierającej skargę kasacyjną wynikało z pomyłki pracownika kancelarii. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przywołany przepis przewiduje pośredni tryb wnoszenia skargi kasacyjnej, a jego wykładnia literalna nakazuje uznać, że dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej istotna jest data nadania przesyłki na adres sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Zaznaczyć przy tym należy, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawierają regulacji dotyczącej konsekwencji wniesienia skargi kasacyjnej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pominięciem właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Niemniej jednak w doktrynie oraz w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że w przypadku błędnego skierowania skargi kasacyjnej do sądu innego aniżeli właściwy sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, datą wniesienia skargi kasacyjnej jest data jej przekazania przez sąd niewłaściwy do sądu właściwego (por. np. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z 20 grudnia 2006 r., sygn. akt II FSK 1718/06 - LEX nr 281815). Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej wiąże się więc z wniesieniem tego środka odwoławczego do sądu wydającego wyrok, nie zaś dowolnego. Dodać trzeba, że w przypadku skargi kasacyjnej brak jest regulacji prawnej jak w odniesieniu do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego, jeśli chodzi o możliwość zachowanie terminu, gdy skarga została wniesiona bezpośrednio do sądu, a nie za pośrednictwem organu (zob. art. 53 § 4 P.p.s.a.). Brak jest także przepisu szczególnego umożliwiającego w niniejszej sprawie bezpośrednie wniesienie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, co niejednokrotnie ustawy szczególne przewidują (zob. np. art. 30d ust. 1 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - Dz. U. z 2018 r. poz. 1307, z późn. zm.). Przenosząc powyższe spostrzeżenia na grunt niniejszej sprawy, należy odnotować, że skarga kasacyjna skierowana została bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a nie Sądu I instancji. W konsekwencji po wpłynięciu jej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlegała przekazaniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, co nastąpiło [...] stycznia 2019 r., tj. już po upływie trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej za pośrednictwem tego sądu, liczonego od dnia doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi Skarżącego ([...] grudnia 2018 r.). Z uwagi na datę nadania skargi kasacyjnej na poczcie (piątek [...] stycznia 2019 r.), datę wpłynięcia do Naczelnego Sądu Administracyjnego (poniedziałek [...] stycznia 2019 r.) nie można uznać, by przesłanie jej do sądu właściwego we wtorek [...] stycznia 2019 r. można wiązać z przewlekłym załatwianiem sprawy. Odnosząc się do argumentacji pełnomocnika Skarżącego zawartej w zażaleniu należy wskazać, że o skierowaniu pisma procesowego do określonego sądu decyduje adres umieszczony na kopercie, a nie w treści pisma procesowego. Tym bowiem adresem kieruje się operator pocztowy doręczający takie pismo. Przyjęcie za prawidłowe stanowiska pełnomocnika powodowałoby, że za terminowo złożone pismo należałoby uznać pismo zawierające w treści prawidłowe wskazanie sądu, ale przesłane na adres dowolnego sądu, w tym również sądu umiejscowionego w innym pionie wymiaru sprawiedliwości, a nawet na adresy organów czy osób prywatnych. Na powyższe stanowisko nie ma wpływu oświadczenie pełnomocnika Skarżącego o błędnym zaadresowaniu skargi kasacyjnej przez pracownika. Pełnomocnik winien zorganizować pracę kancelarii w taki sposób, by nie dochodziło do błędnego adresowania pism procesowych. Poza tym to pracodawca ponosi odpowiedzialność za działania zatrudnionych przez niego pracowników (por. art. 120 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917, z późn. zm.) w zw. z art. 227 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2115, z późn. zm.). Z przytoczonych względów zachodziły warunki do odrzucenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 listopada 2018 r. jako złożonej z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Skoro brak jest podstaw do uchylenia prawidłowego wydanego postanowienia przez Sąd I instancji Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.