II OZ 343/23

Dnia 20 czerwca 2023 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 1029/22 o odrzuceniu skargi J. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 marca 2022 r., znak: DOA.7110.320.2021.MMM w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 7 lutego 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 1029/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie odrzucił skargę J. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z 17 marca 2022 r., znak: DOA.7110.320.2021.MMM, w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oraz zwrócił skarżącemu uiszczony wpis od skargi. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że J. M., wniósł skargę do WSA w Warszawie na ww. decyzję GINB, uiszczając wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł. Przewodniczący Wydziału VII WSA w Warszawie, zarządzeniem z 7 czerwca 2022 r. (k. 1), wezwał skarżącego, reprezentowanego przez pełnomocnika, do usunięcia braków formalnych skargi, poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz wskazanie numeru PESEL skarżącego - w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącego 25 lipca 2022 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 37), zatem siedmiodniowy termin na jego wykonanie upłynął 1 sierpnia 2022 r. Kolejno fachowy pełnomocnik skarżącego, pismem procesowym z 8 sierpnia 2022 r., złożył wniosek o przywrócenie skarżącemu terminu do uzupełnienia ww. braków formalnych skargi, jednocześnie braki te uzupełniono. Postanowieniem z 26 sierpnia 2022 r., VII SA/Wa 1029/22, WSA w Warszawie odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z 25 stycznia 2023 r., II OZ 28/23, oddalił powyższe zażalenie skarżącego. Z uwagi na powyższe sąd pierwszej instancji - biorąc pod uwagę fakt uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz prawomocne postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do ich uzupełnienia – uznał, że wniesiona skarga nie mogła otrzymać prawidłowego biegu. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuca się naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik na treść rzeczonego postanowienia, tj. naruszenie: - art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 259, Ppsa) polegające na odrzuceniu skargi w związku z uznaniem, że skarżący nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braków skargi; - art. 86 § 1 Ppsa polegające na uznaniu, że skarżący z własnej winy nie dokonał w terminie czynności procesowej, tj. nie usunął braków formalnych wskazanych w zobowiązaniu WSA w Warszawie z 30 czerwca 2022 r.; - art. 87 § 2 Ppsa polegające na uznaniu, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu na usunięcie braków formalnych wskazanych w zobowiązaniu WSA w Warszawie z 30 czerwca 2022 r. Z uwagi na powyższe skarżący wnosi o uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi, ewentualnie, działając z daleko idącej ostrożności procesowej o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Nadto wnosi o przeksięgowanie opłaty od skargi na poczet opłaty od niniejszego zażalenia. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącego podniósł, że nie można obciążać skarżącego winą, gdyż nie był w stanie dopełnić obowiązku, jaki był niezbędny do wypełnienia zobowiązania - jest to bez wątpienia obiektywna przyczyna, skoro skarżący jest osobą schorowaną i wiekową, a jak wskazał w treści oświadczenia nie potrafi korzystać z komputera i innych mediów i w związku z tym musiał czekać, aż wróci jego małżonka, która ze względu na obowiązki zawodowe i wysoki sezon przebywała w prowadzonej przez małżonków od ok. 30 lat w J. "Kawiarni [...]". Nadto, odnosząc się do rzekomego braku staranności po stronie profesjonalnego pełnomocnika, wskazuje, że to zobowiązanie z 30 czerwca 2022 r. nie było możliwe do wypełnienia przez pełnomocnika samodzielnie, gdy przedmiotem zobowiązania było złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed WSA lub przed sądem administracyjnym oraz do wskazania numeru PESEL skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych ma miejsce wówczas, gdy nie usunięto w wyznaczonym terminie tych braków, mimo prawidłowego wezwania do ich usunięcia, o czym stanowi art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. W niniejszej sprawie wezwanie usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi i podanie numeru PESEL zostało doręczone fachowemu pełnomocnikowi skarżącemu w dniu 25 lipca 2022 r. Jak słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, termin do uzupełnienia braków upłynął w dniu 1 sierpnia 2022 r. Strona skarżąca w zażaleniu nie kwestionuje faktu odebrania przesyłki, a jedynie powołuje się na okoliczność braku możliwości usunięcia braków w terminie. Kwestia ewentualnego braku winy w uchybieniu terminu nie zmienia faktu jego niedochowania i może jedynie stanowić podstawę do przywrócenia terminu. W niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu został rozpatrzony postanowieniem WSA w Warszawie z 26 sierpnia 2022 r., którym odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zażalenie od powyższego postanowienia zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 2023 r., II OZ 28/23. Zatem, kwestia ewentualnego braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi została już prawomocnie rozstrzygnięta. Tym samym okoliczności, które podnosi strona skarżąca w zażaleniu, a które spowodowały uchybienie terminu do uzupełnienia braków skargi nie mogą podlegać ocenie w niniejszym postępowaniu, gdyż były już przedmiotem oceny sądu administracyjnego, a wyrażonym w powyższych postanowieniach stanowiskiem jest związany Sąd w przedmiotowym postępowaniu. W takiej sytuacji, odrzucenie skargi przez sąd pierwszej instancji należy uznać na prawidłowe, gdyż przepisy w tej materii są jednoznaczne i nie pozostawiają wątpliwości interpretacyjnych. Sąd ma obowiązek odrzucić skargę, gdy w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych (art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa), a termin nie został przywrócony. Sąd nie podziela tych argumentów podniesionych w zażaleniu, które wskazywałyby na wyłączne przyczyny niedochowania terminu do uzupełnienia braków skargi, leżące po stronie skarżącego, który formalnie miał być reprezentowany przez fachowego pełnomocnika. Niewątpliwie praktykujący radca prawny, który sporządza i podpisuje skargę do sądu administracyjnego, winien mieć świadomość konieczności dołączenia stosownego pełnomocnictwa, a ponadto winien mieć świadomość skutków bezskutecznego upływu terminu w niewykonaniu wezwania sądu o uzupełnienie braków formalnych skargi. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.