II OZ 2/24

Dnia 17 stycznia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. G. i P. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 945/23 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. G. i P. G. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 9 sierpnia 2023 r., znak: ZOA-XIV.7721.13.2023 w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 8 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 945/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", w Lublinie z dnia 9 sierpnia 2023 r., znak: ZOA-XIV.7721.13.2023, którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta Lublin z dnia 1 czerwca 2023 r., znak: PNB.IO. II.5162.1.2023, nakazującą skarżącym – jako współwłaścicielom lokalu usługowego nr [...] znajdującego się na parterze budynku przy ul. [...] w Lublinie – doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż instalacji gazowej zasilanej gazem płynnym z indywidualnych butli gazowych propan-butan, wykonanej w ww. lokalu usługowym, w którym funkcjonuje restauracja "[...]". Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazali istnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie poparli bowiem wniosku w tym przedmiocie żadnymi argumentami odwołującymi się do przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., a tym samym w żaden sposób nie wykazali, że wykonanie zaskarżonej decyzji niesie za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia im znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Za uwzględnieniem wniosku nie może natomiast przemawiać sam charakter obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją, który to obowiązek sprowadza się do realizacji określonych robót budowlanych w lokalu usługowym (demontażu instalacji gazowej). W szczególności nie sposób z góry założyć, że wykonanie nałożonego obowiązku ze swej istoty wiąże się z trudnymi do odwrócenia skutkami. Wykonanie robót budowlanych jest bowiem zdarzeniem faktycznym, które co do zasady można odwrócić, bo jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora (por. postanowienie NSA z 8 lipca 2015 r., II OZ 651/15). Nadto brak jest podstaw by przyjąć, że wykonanie przedmiotowego obowiązku może narazić skarżących na szkodę finansową. Skarżący nie przedstawili bowiem żadnych informacji o szacowanych kosztach realizacji nałożonego obowiązku, ani też informacji bądź dokumentów obrazujących ich aktualną sytuację finansową. Nie przedstawili również żadnych informacji dotyczących różnicy w kosztach eksploatacji przedmiotowego lokalu usługowego w przypadku likwidacji wykonanej w nim instalacji gazowej, stąd też twierdzenie, jakoby wykonanie tego obowiązku mogło skutkować .zamknięciem funkcjonującej w tym lokalu restauracji, ocenić należy jako dowolne. Podstawy do uwzględnienia wniosku nie mogły natomiast stanowić zawarte w skardze zarzuty co do legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, albowiem argumenty te mogą stać się przedmiotem oceny Sądu dopiero na etapie rozpoznawania skargi. Zażalenie na ww. postanowienie wnieśli skarżący, wskazując na kwestie merytoryczne dotyczące legalności wydanego w sprawie nakazu oraz na skutki jakie spowoduje zaskarżona decyzja dla najemcy lokalu usługowego, który prowadzi tam działalność gastronomiczną pod nazwą "Restauracja [...]". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na wnioskującym skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został oparty na argumentacji, która nie dotyczy znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków jakie miałoby wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji dla skarżących, lecz dla osoby trzeciej, tj. najemcy lokalu, który nie jest stroną niniejszego postępowania. Ponadto kwestie merytoryczne podnoszone w zażaleniu, a dotyczące oceny legalności nakazu przywrócenia lokalu do stanu poprzedniego, nie mogą być przedmiotem oceny na etapie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. W innym wypadku doszłoby do nieuprawnionego przedsądu, tj. rozpoznania sprawy (skargi) przed jej merytorycznym rozstrzygnięciem. Ponadto należy wskazać, że Sąd I instancji trafnie ocenił, iż skarżący w żaden sposób nie wykazali aby wykonanie zaskarżonej decyzji niosło za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia im znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ma też rację Sąd, że za uwzględnieniem wniosku nie może przemawiać sam charakter obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją. Skarżący w świetle własnej sytuacji finansowej nie wykazali aby koszty wykonania zaskarżonej decyzji wiązały się dla nich ze "znaczną szkodą". Zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. przez Sąd Administracyjny wymaga bowiem wykazania zaistnienia nie jakiejkolwiek szkody, lecz "znacznej szkody", co wymaga wykazania wysokości szkody i zestawienia jej z sytuacją finansową strony skarżącej, a nie innej. Po drugie, warunkiem wstrzymania decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest możliwość zaistnienia nieodwracalnych skutków. I w tym także zakresie Sąd prawidłowo wskazał, że nie sposób z góry założyć, że wykonanie nałożonego obowiązku (demontażu instalacji gazowej) ze swej istoty wiąże się z trudnymi do odwrócenia skutkami. Wykonanie robót budowlanych jest bowiem zdarzeniem faktycznym, które co do zasady można odwrócić, bo jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora, oczywiście o ile zaistnieją ku temu przesłanki prawne. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.