II OZ 199/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.J. i R.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 września 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1057/24 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M.J. i R.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 27 marca 2024 r. znak SKO-ZP-415-107/24 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

M.J. i R.J. wnieśli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 27 marca 2024 r., znak SKO-ZP-415-107/24 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy. Zarządzeniem z 12 sierpnia 2024 r. skarżących wezwano do przedłożenia 5 odpisów skargi podpisanych osobiście lub poświadczonych za zgodność z oryginałem – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie skarżący przesłali kserokopie skargi. Postanowieniem z 13 września 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1057/24 Sąd – na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej: "p.p.s.a." – odrzucił skargę wskazując, że braki formalne nie zostały uzupełnione bowiem skarżący nadesłali jedynie kserokopie skargi (niepodpisane i niepoświadczone za zgodność z oryginałem). Skarżący wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie. W zażaleniu wskazano, że skarżący w ustawowym terminie nadesłali odpowiednią ilość kserokopii skargi więc wezwanie Sądu nie zostało zbagatelizowane. Natomiast fakt, że kserokopie te nie zostały poświadczone za zgodność z oryginałem nie stanowi podstawy do odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 46 § 1 p.p.s.a. każde pismo wnoszone do sądu powinno zawierać podpis strony, albo jej przedstawicieli ustawowych lub pełnomocników. Zgodnie zaś z art. 47 § 1 i 2 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć jego odpisy oraz odpisy załączników dla doręczenia ich stronom i uczestnikom postępowania. Odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej. W rozpoznawanej sprawie zobowiązano skarżących do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 5 odpisów skargi podpisanych osobiście lub poświadczonych za zgodność z oryginałem – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący nadesłali jedynie kserokopie pisma zawierające kopie podpisów skarżących, które jednak nie zostały poświadczone za zgodność z oryginałem lub przez nich własnoręcznie podpisane. W takim przypadku rozważenia wymagało, czy niewłaściwe wykonanie zarządzenia w przedmiocie braków formalnych skutkować musiało odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozróżnienia wymaga sytuacja, w której braki formalne skargi nie zostały uzupełnione w ogóle, od sytuacji, gdy skarżący w terminie 7 dni – na wezwanie sądu – składają wymaganą ilość odpisów (czy w jak w tym przypadku – kserokopii skargi), jednak czynią to w sposób częściowo wadliwy, mianowicie bez ich poświadczenia za zgodność z oryginałem. W tym miejscu wskazać należy, że odpisem pisma procesowego jest każdy jego dalszy egzemplarz zgodny z oryginałem, istotą bowiem odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Może to być kopia maszynowa, a także kopia wykonana przy użyciu każdej innej techniki powielania np. wydruk komputerowy (zob. postanowienia NSA: z 11 października 2018 r., II OZ 962/18, z 21 czerwca 2018 r., II OZ 619/18; z 30 czerwca 2009 r., II OSK 927/09; wyrok NSA z 5 marca 2008 r., II OSK 774/06 - wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - CBOSA). Podstawowym wymogiem odpisu pisma procesowego pozostaje jego zgodność, tj. wierność treści z oryginałem (R. Hauser i M. Wierzbowski (red.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, s. 274). W orzecznictwie jako dominujące należy uznać stanowisko, zgodnie z którym w sytuacji, gdy wezwanie sądu zostało wykonane w ten sposób, że strona lub jej pełnomocnik nadesłali kserokopie, a więc egzemplarze odpowiadające treści złożonego środka zaskarżenia, a jedynie nie poświadczono ich za zgodność z oryginałem, to jego odrzucenie byłoby dotknięte nadmiernym formalizmem. Odrzucenie takiego pisma nie znajduje uzasadnienia w treści art. 47 § 1 w zw. z art. 49 p.p.s.a., ponieważ nie ma przeszkód, żeby pismo – mimo wspomnianych niedociągnięć – mogło otrzymać prawidłowy bieg. Podzielając ten pogląd stwierdzić należy, że jego prawidłowości nie zmienia stanowisko przyjęte w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13, odnoszące się do sytuacji nie dołączenia przez skarżącego prawidłowej liczby odpisów i ich załączników oraz ich złożenia po terminie zakreślonym w zarządzeniu wzywającym do usunięcia braków (por. postanowienia NSA z: 21 czerwca 2018 r., II OZ 619/18; 8 czerwca 2011 r., II OZ 484/11; 14 lutego 2012 r., I OZ 84/12; 23 czerwca 2017 r., sygn. II OZ 669/17; 6 września 2017 r., II OZ 857/17, 4 kwietnia 2019 r. I OZ 310/19, 25 września 2019 r., II OZ 810/19, 12 czerwca 2024 r., II OZ 276/24 - CBOSA). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego usunięcie braku skargi poprzez przedłożenie samych kserokopii takiego pisma zawierających kopie podpisów skarżących bez poświadczenia go za zgodność z oryginałem jest wystarczające do nadania skardze dalszego biegu. Sąd administracyjny jest w stanie stwierdzić "na pierwszy rzut oka", nie wykonując żadnych dodatkowych czynności, że załączone kserokopie odpowiadają oryginałowi – są one bowiem egzemplarzami odpowiadającymi treści skargi. Brak poświadczenia tychże kserokopii uznać należy za drobne niedociągnięcie, które nie stoi jednak na przeszkodzie nadaniu skardze dalszego biegu. Wobec powyższego w okolicznościach niniejszej sprawy za niezasadne należało uznać odrzucenie skargi na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jeżeli złożone kserokopie były zgodne w treści z oryginałem. Inna ocena zaistniałej sytuacji oznaczałaby ograniczenie stronie skarżącej konstytucyjnego prawa do sądu, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i uniemożliwiałaby ochronę jej praw. Z tych względów za niezasadne należało uznać wydane przez sąd wojewódzki postanowienie o odrzuceniu skargi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.