II OZ 1453/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. P. i H. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 maja 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 245/25 odrzucające skargę M. P. i H. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 28 lutego 2025 r., znak: SKO.4150.44-45.2025 w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 22 maja 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 245/25, odrzucił skargę M. P. i H. P. (skarżące) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 28 lutego 2025 r., znak: SKO.4150.44-45.2025. Sąd podał, że zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 16 kwietnia 2025 r. "obie skarżące wezwano solidarnie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie pięciu egzemplarzy odpisów skargi podpisanych lub poświadczonych za zgodność z oryginałem oraz do wskazania numerów PESEL skarżących (...). Dodatkowo zarządzeniami Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 16 kwietnia 2025 r. każda ze skarżących odrębnie została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 złotych (...)". Odpisy powyższych "zarządzeń" zostały skutecznie doręczone skarżącym w dniu 28 kwietnia 2025 r. W zakreślonym terminie skarżące nie uzupełniły braków skargi. Z tych względów Sąd, mając na uwadze dyspozycję art. 47 § 1, art. 46 § 2 pkt 1 lit. b), art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyły skarżące podnosząc, że stanowisko Sądu nie jest uzasadnione. Skarżącym nie można bowiem przypisać winy w niezachowaniu terminu ustawowego do uzupełnienia skargi. W związku z tym "uzasadnione było przynajmniej przywrócenie terminu do jego wniesienia". Wnoszące zażalenie podkreśliły, że w doktrynie i orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że "zasadniczą przesłanką skuteczności doręczenia jest faktyczne otrzymanie doręczonego pisma, bez względu na niewadliwość czy też wadliwość samego doręczenia. Ujemne następstwa niedokonania czynności w terminie mogą obciążać stronę, jeżeli wynika z jej wyłącznego zawinienia. W sytuacji powyższej uchybienie terminu podjęcia czynności procesowej nastąpiło bez winy skarżącej. Wskazać należy, że instytucję doręczenia zastępczego należy stosować bardzo ostrożnie, może to mieć bowiem niebagatelny wpływ na interesy strony postępowania sądowego. Może niekiedy pozbawić ją możliwości obrony uzasadnionych racji". Skarżące wskazały, że "brak przywrócenia terminu do wniesienia skargi na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi w niniejszej sprawie spowoduje nieodwracalne i katastrofalne skutki dla skarżących. Pozbawi je bowiem fundamentalnego prawa do obrony jej uzasadnionych praw w zakresie własności nieruchomości i jej przeznaczenia, a także ochrony jej wartości. Biorąc zaś pod uwagę w szczególności przedmiot zaskarżonej decyzji, nie będą one nigdy mogły podjąć zaplanowanej inwestycji. Skierowanie sprawy do trybu zwykłego i możliwość przedstawienia wszelkich argumentów skarżących, jest więc w tym przypadku niezbędne i uzasadnione". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., poza elementami wymienionymi w § 1 tego przepisu, pismo strony powinno ponadto zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie - numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Nadto, do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Odpisami mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej (art. 47 § 1 i 2 p.p.s.a.). Przepis art. 49 § 1 p.p.s.a. stanowi zaś, że w wypadku, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepisem szczególnym w stosunku do art. 49 § 1 p.p.s.a. jest art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy, który w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi nakazuje sądowi jej odrzucenie. Ponadto, zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W niniejszej sprawie skarżące nie są zwolnione z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie zostały zwolnione z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu. Z akt sprawy wynika, że skarżące, w wykonaniu zarządzenia z dnia 16 kwietnia 2025 r., zostały wezwane pismami z dnia 23 kwietnia 2025 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez wskazanie numerów PESEL skarżących oraz "złożenie" solidarnie pięciu egzemplarzy odpisów skargi podpisanych lub poświadczonych za zgodność z oryginałem, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Nadto, zarządzeniami z dnia 16 kwietnia 2025 r. skarżące (każda osobno) zostały wezwane do uiszczenia wpisów sądowych od skargi w kwocie po 100 zł, również w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania te zostały doręczone skarżącym w dniu 28 kwietnia 2025 r. (H. P. odebrała je w swoim imieniu osobiście i w imieniu M. P. na mocy pełnomocnictwa pocztowego). Analiza akt sądowych sprawy nie pozostawia wątpliwości, że skarżące, w zakreślonym przez Sąd terminie (upływał z dniem 5 maja 2025 r.), nie wykonały przedmiotowych wezwań. Słusznie zatem Sąd Wojewódzki odrzucił skargę w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 p.p.s.a. Argumentacja zawarta w zażaleniu nie zmienia zapatrywania co do prawidłowości podjętego przez Sąd Wojewódzki rozstrzygnięcia. Pomimo podniesienia kwestii dotyczącej prawidłowości doręczeń nie wyjaśniono w sposób należyty w jaki ewentualnie sposób doszło do naruszenia przepisów w tym zakresie. Sąd nie dopatrzył się żadnych wadliwości w tym względzie. Stanowisko Sądu I instancji odpowiada prawu. Jako że w złożonym środku zaskarżenia skarżące wskazały na "zasadność" przywrócenia terminu do "uzupełnienia skargi", Sąd Wojewódzki rozważy czy stwierdzenie to stanowi wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi, ew. wezwie stronę skarżącą do sprecyzowania pisma. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.