II OZ 1399/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 9 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P., D.K., R. P. i D.K.1 na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 743/24 o odmowie przyznania K. P. prawa pomocy w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 lipca 2024 r. nr 930/2024 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odrzucić zażalenie.

K. P. wniosła skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 26 lipca 2024 r. nr 930/2024 w przedmiocie nakazu rozbiórki. Sprawę zarejestrowano pod sygn. akt VII SA/Wa 2531/24. Postanowieniem z 26 lutego 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 743/24 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania K. P. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w ww. sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 16 kwietnia 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 743/24 utrzymał w mocy przywołane postanowienie referendarza sądowego. Zażalenie na powyższe postanowienie (pismo zostało zatytułowane jako skarga kasacyjna) wnieśli K. P., R. P., D. K. i D.K.1. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. W świetle art. 260 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że w art. 194 § 1 p.p.s.a. ani w żadnym innym przepisie tej ustawy nie przewidziano możliwości wniesienia zażalenia bądź też sprzeciwu od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a. Należy także wskazać, że K. P. przy doręczeniu odpisu postanowienia z 16 kwietnia 2025 r. została prawidłowo pouczona, że od ww. postanowienia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia (k. 40). Zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W związku z powyższym zażalenie wniesione przez K. P. należało odrzucić. Także zażalenie wniesione przez D. K., R. P. i D.K.1 podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne. Podkreślić należy, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez D. K., R. P. i D.K.1 na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 kwietnia 2025 r. jest niedopuszczalne, ponieważ wskazane osoby nie były adresatami tego postanowienia. Była nią wyłącznie K. P.. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji w oparciu o art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.