II OZ 1349/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. i M. W. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2017 r., sygn. akt VII SAB/Wa 118/14, o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi D. W. i M. W. na bezczynność Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.

Zarządzeniem z dnia 15 września 2017 r., sygn. akt VII SAB/Wa 118/14, Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał D. W. i M. W. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w kwocie 100 zł od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2017 r. Jako podstawę wezwania Przewodniczący Wydziału wskazał art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym i § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej "rozporządzenie"). Skarżący wnieśli zażalenie na powyższe zarządzenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do art.214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwane dalej "p.p.s.a."), do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 230 § 1 Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. (art.230 § 2 p.p.s.a.). Na podstawie § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych, wynosi 100 zł. W przedmiotowej sprawie skarżący wnieśli zażalenie na postanowienie z dnia 9 sierpnia 2017 r., mocą którego odrzucono ich zażalenie na postanowienie z dnia 25 maja 2017 r. o odrzuceniu osobiście sporządzonej przez skarżących skargi kasacyjnej. Zwrócić jednak należy uwagę, że w rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia 21 maja 2015 r. skarżącym odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 10 lipca 2015 r. oddalił zażalenie na postanowienie z dnia 21 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 października 2016 r., VII SAB/Wa 118/14 oddalił skargę. Skarżący pismem z dnia 21 listopada 2016 r. wnieśli o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku i złożyli formularz PPF, w którym domagali się przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Po doręczeniu skarżącym uzasadnienia wyroku z dnia 26 października 2016 r., ponownie, w dniu 27 lutego 2017 r., wnieśli za pośrednictwem Poczty na formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w celu "pomocy do kasacji i opłat". Jak wynika z akt sprawy wnioski z dnia 21 listopada 2016 r. i 27 lutego 2017 r., nie zostały dotychczas rozpoznane przez Sąd Wojewódzki. W tej sytuacji postępowanie wywołane ponownym wnioskiem skarżących o przyznanie prawa pomocy nie zostało prawomocnie zakończone, co na obecnym etapie postępowania stanowi przesłankę negatywną dla wzywania ich do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie z dnia 9 sierpnia 2017 r. o odrzuceniu zażalenia. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu znane jest stanowisko, zgodnie z którym ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym oddaleniu uprzednio złożonego wniosku w tym przedmiocie nie wpływa na bieg terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2017 r., I OZ 479/17). W rozpoznawanej jednak sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony przed wezwaniem skarżących do uiszczenia wpisu od zażalenia. W takiej sytuacji powstanie obowiązku uiszczenia opłat sądowych po wniesieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy jest uzależnione od wyniku postępowania w przedmiocie rozpoznania tego wniosku. Zatem do czasu prawomocnego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, wzywanie do uiszczenia opłaty należy uznać za przedwczesne. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.185 § 1 w zw. z art.197 § 2 i art.198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.