II OZ 1199/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Borkowska po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2008r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 września 2008r. sygn. akt II SA/Sz 448/07 o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: - oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 września 2008r., sygn. akt II SA/Sz 448/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił skarżącemu E. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji wskazał, że w złożonym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy E. W. ograniczył się jedynie do przedstawienia takich danych, które miały świadczyć o jego złym stanie majątkowym, natomiast analiza przesłanych dokumentów wskazuje na całkiem inną sytuację materialną. Z wyciągów bankowych wynika również, że skarżącego stać na opłacanie czynszu i telefonu Fundacji z W., kupowanie jednostek udziałowych [...]; wnioskodawca niejednokrotnie przekazuje również kwoty pieniężne na zasilenie innego konta, którego nie wykazał. Na powyższe postanowienie E. W. złożył zażalenie podnosząc, że odstępuje od zaskarżenia postanowienia w części obejmującej odmowę zwolnienia go od kosztów sądowych, natomiast podtrzymuje swój wniosek o ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżący podniósł, że nie jest w stanie znaleźć profesjonalnego pełnomocnika, ze względu na brak w Szczecinie specjalistów w zakresie prawa administracyjnego. Skarżący oświadczył, iż gotów jest zapłacić za usługę radcy prawnego ustanowionego przez Sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Należy podkreślić, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy Sąd może przyznać osobie fizycznej prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. Z powyższego wynika również, iż przesłanką ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu jest taka sytuacja majątkowa strony, która uniemożliwia jego opłacenie. Jeżeli skarżący jest w stanie ponieść koszty zastępstwa prawnego, to winien zwrócić się do właściwej jednostki organizacyjnej adwokatów lub radców prawnych, nawet poza miastem S., natomiast brak jest podstaw do ustanowienia takiego pełnomocnika przez Sąd. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.