II OZ 1194/13

Dnia 8 stycznia 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2013 roku, sygn. akt VII SA/wa 1072/13 oddalające wniosek R.K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w B. (w likwidacji) oraz Stowarzyszenia Z. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...]5 lutego 2013 roku, znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej pozwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z dnia 29 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił R.K. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w Białymstoku (w likwidacji) oraz Stowarzyszenia Z. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej pozwolenia na realizację inwestycji drogowej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wyjaśnił, że R.K. występuje w sprawie jako pełnomocnik strony skarżącej, tj. Stowarzyszenia Z. z siedzibą w B. oraz jako likwidator Stowarzyszenia [...] w B. w likwidacji. Rozpoznawany wniosek o przyznanie prawa pomocy został zaś złożony w imieniu własnym R.K. We wniosku tym przedstawił on swoją sytuacje finansową. Sąd zaznaczył, że zgodnie z art. 243 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane na wniosek strony złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Sąd podkreślił, że pełnomocnik strony nie jest stroną postępowania i jego wniosek nie mógł zostać uwzględniony. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R.K. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, ale z przyczyn innych niż w nim podniesiono. Jak wskazał już Sąd I instancji stosownie do art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z przepisu tego jasno wynika, że prawo pomocy może zostać przyznane stronie postępowania, a także uczestnikowi występującemu na prawach strony. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 6p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuci wniosek jeżeli z innych przyczyn jego wniesienie jest niedopuszczalne. W niniejszej sprawie podmiotem występującym o przyznanie prawa pomocy jest osoba fizyczna – R.K., który występuje w sprawie jako pełnomocnik skarżącego Stowarzyszenia oraz likwidator Stowarzyszenia [...] w B. w likwidacji. Może on zatem wnieść o przyznanie prawa pomocy w imieniu obu wymienionych wyżej podmiotów. Jednakże sam wnioskodawca nie występuje w sprawie ani jako strona skarżąca, ani jako uczestnik postępowania. Zatem złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w imieniu własnym i w oparciu o własna sytuacje finansową przez pełnomocnika strony skarżącej należało uznać za niedopuszczalne. Podkreślić należy, że w takiej sytuacji wniosek podlegał odrzuceniu stosownie do powołanych wyżej przepisów, a nie oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji